Nieuws

De Nachtwacht voorlezen?

De Nachtwacht voorlezen?


Echt waar, dat kan. Kinderen laten kennismaken met de Nachtwacht? En niet in het museum, maar thuis? Daar vinden ze niets aan?! Toch wel!
De ingrediënten? Het meisje met de gouden jurk en Beleef de Nachtwacht 

Lees voor uit Het meisje met de gouden jurk, een verhaal over Rembrandt en de Nachtwacht. Geniet samen van het verhaal over de schutters. Welke schutter zet Rembrandt vooraan? De schutters in het boek zetten hun beste beentje voor. Iedere schutter vindt zichzelf natuurlijk de beste!
Na het voorlezen van dit boek hebben kinderen de Nachtwacht in hun hoofd.

En nu op naar het museum. Op de site van het Rijksmuseum staat het Nachtwachtverhaal. Op deze prachtige site kunnen we allereerst  ook Niesje zien staan. En waarom heeft ze een kip aan haar middel hangen? Dat hebben kinderen in het boek ook zien staan. En welke schutter Rembrandt echt belangrijk vond? En waarom? Ooit gedacht dat het zo leuk kan zijn om de Nachtwacht te ontdekken met kinderen?

Oh, en een andere aanrader is om een keer Marten en Oopjen voorlezen, ook uit hetzelfde boek. Met dezelfde site.
Het is leuk om kinderen op deze manier enthousiast te maken voor een museumbezoek. Andere verhalen van musea in Amsterdam zijn eveneens te vinden in dit boek. Allemaal gekoppeld aan verhalen van de verschillende musea in Amsterdam. 

--
Door Rita Pontororing

 

Verkoop kinderboeken en fictie toegenomen sinds coronacrisis

Verkoop kinderboeken en fictie toegenomen sinds coronacrisis


De populariteit van jeugdboeken en fictie is opvallend toegenomen sinds de zogenoemde ‘intelligente lockdown’ vanwege de coronacrisis van kracht is, meldt directeur Eveline Aendekerk van Stichting CPNB.

Drie weken geleden lanceerde de CPNB de campagne #ikleesthuis. Met de campagne wil de CPNB mensen aansporen om komende tijd zoveel mogelijk te lezen en hun boeken bij de lokale boekhandel te kopen. Het is niet direct te zien dat de campagne zich vertaalt in de verkoop van meer boeken, zegt Aendekerk, maar ze ziet wel verschuivingen in de trends. “Kinderboeken deden het in 2019 niet heel goed. Maar die zijn de afgelopen weken heel hard aan het terugkomen.”

Kinderboeken die het op dit moment goed doen, zijn onder andere boeken van de populaire series De Waanzinnige Boomhut, De Gorgels en Het leven van een loser. Aendekerk noemt De Zweetvoetenman van Annet Huizing als hoge binnenkomer in de bestsellerlijst. Bij volwassen fictie staan veel titels van Lucinda Riley in de lijst. Sinds de coronacrisis staat De pest van Albert Camus uit 1947 in de top 3. Het boek gaat over een stad die vanwege een epidemie van de buitenwereld wordt afgesloten. 

De CPNB zet de campagne #ikleesthuis door en roept mensen op vooral bij lokale boekhandelaren boeken te bestellen. "Veel boekhandels hebben een eigen bezorgservice in het leven geroepen en brengen bijvoorbeeld met scooters en bakfietsen boeken rond. Op die manier proberen ze ook in deze rare tijden toch het hoofd enigszins boven water te houden," aldus Aendekerk. 

Volgende week komt Bazarow met een reportage over vindingrijke boekhandels in tijden van de coronacrisis. Heb je binnen je boekhandel een bijzonder project lopen, laat het de redactie weten op info@bazarow.com.

--

Door Jorien Tromp

Utrechtse stadsdichter Ruben van Gogh komt met Poëzie per Mail

Utrechtse stadsdichter Ruben van Gogh komt met Poëzie per Mail


Voor een eenmalige betaling van €12,50 kun je vanaf vrijdag 10 april vier weken iedere dag een gedicht in de mail krijgen. Utrechtse meester van het dichtersgilde Ruben van Gogh kiest iedere ochtend een van zijn gedichten of liedteksten en voorziet het van een begeleidende tekst. Op zijn site is een link te vinden naar een Tikkie, of gewoon zijn bankrekeningnummer. Als je het geld overmaakt met vermelding van je mailadres, kan je dagelijks een portie poëzie in je mailbox verwachten.
Nu mensen niet meer naar het theater of andere voorstellingen mogen, vindt Van Gogh dat de literatuur dan maar de mensen op moet zoeken. Naast het vullen van de leegte die alle dichte theaters en podia achterlaten, hoopt Van Gogh met dit initiatief zichzelf zonder steun van de overheid drijvende te kunnen houden. “Nieuwe tijden vragen om nieuwe initiatieven” aldus Van Gogh. 

--
Door Remus Thijssen

Bazarow Magazine

Ontvang ons wekelijks magazine in je mailbox.


Je aanmelding kon niet opgeslagen worden, probeer het opnieuw.
Je aanmelding was succesvol.
Creatief met Corona 12. In Artis (Corona II)

Creatief met Corona 12. In Artis (Corona II)


In Artis (Corona II)
door Michel van Dijk

 

Vandaag sprak ik met
alle dieren
ik begroette de eenden in de vijver
wenste hen een goede dag
knikte naar de duiven
kalmpjes zaden plukkend
in het gras
zwaaide van verre naar de zebra’s
informeerde naar hun gezondheid
ik lachte verlegen naar de giraffe
riep naar de kraaien in de lucht
en sprak op vriendschappelijke toon
met de merel
driftig het voorjaar bezingend
één tak hoger dan ik
reiken kon
plotseling zag ik hoeveel van alles
er altijd al was
het wachtte rustig
tot ik mijn ogen opende
en eindelijk meer zag dan alleen
Narcissus in de spiegel
een denkende aap die
zijn natuur
vergeten was

--

Michel van Dijk is niet alleen journalist, maar ook docent, dichter en liedjesschrijver. ‘In Artis’ maakt deel uit van de Corona-cyclus. Meer informatie op www.michelvdijk.nl

--

Creatief met Corona

Hoe komen we deze bizarre tijd door? Op initiatief van auteur Reinold Vugs publiceert boekenplatform Bazarow.com elke werkdag rond de klok van 16.00 uur een nieuwe of bestaande tekst van schrijvers, medewerkers óf lezers. Het  het mogen ook schilderijen, tekeningen, collages of foto's zijn.  

Het doel van Creatief met Corona volgens Reinold: “Het belangrijkste is dat de bijdragen inspireren, prikkelen of wellicht troost bieden en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid.” 

Zelf meedoen? Kijk hier hoe! 

Boekhandel kan niet op tegen gratis verzending door Bol.com

Boekhandel kan niet op tegen gratis verzending door Bol.com


Donderdag schreef Michiel Krielaars in zijn column in het NRC over de ondergang van zijn vaste boekhandel. De Amsterdamse boekhandel Schimmelpennink zal op 1 mei de deuren sluiten. Krielaars had een speciale band met de boekhandel. Hij kwam er zelfs wel eens achter de kassa staan, als aspirerend boekhandelaar, voor inzicht in het vak.
De 75-jarige Ton Schimmelpennink heeft nog lang getwijfeld over de sluiting, maar hij is er inmiddels wel opgelucht over. Toch wou hij nog even kwijt dat het groeiende monopolie van Bol.com, wat vele winkels de das om doet, ook te danken is aan de boekverkopersbond. Die hebben Bol namelijk toegang gegeven tot CB, waardoor Bol nu gratis boeken kan verzenden. Schimmelpennink kost dat 6,95 per boek, dus daar kan je niet tegenop als lokale boekhandel.

Menig vaste klant betreurt het afscheid van de boekhandel en zijn eigenaar, die nu dagelijks droevige mails ontvangt van zijn oude klandizie. Naast boekhandel was het op zaterdagen ook een buurtcafé, waar vaste klanten de wereld kwamen doornemen.

--
Door Remus Thijssen

 

'Coco kan het!' verkozen tot Prentenboek van het Jaar 2021

'Coco kan het!' verkozen tot Prentenboek van het Jaar 2021


Het prentenboek Coco kan het! is dinsdag 7 april door Stichting CPNB verkozen tot Prentenboek van het Jaar 2021. Het boek staat centraal tijdens De Nationale Voorleesdagen die 20 januari 2021 starten met Het Nationale Voorleesontbijt.

Coco kan het! is geschreven en geïllustreerd door Loes Riphagen en gaat over de babyvogel Coco die voor het eerst moet vliegen, maar dat niet durft. Riphagen maakte het prentenboek speciaal voor haar driejarige dochter Coco. 

“In deze bijzondere tijd, nu we allemaal thuis moeten blijven, ben ik heel blij dat ik kinderen met mijn boek plezier en hopelijk ook inspiratie kan geven. Ik hoop dat heel veel ouders, opa’s en oma’s en juffen en meesters hun kinderen voorlezen, ‘live’ of via een beeldscherm,” zegt Riphagen op de website van uitgeverij Gottmer over het winnen van de prijs. Op YouTube plaatste Stichting CPNB een video waarin Riphagen uit het prentenboek voorleest. 

Riphagen debuteerde in 2008 met Slaapkamernachtdieren. Inmiddels heeft ze achttien boeken gemaakt, waarvan verschillende werken verschenen in het buitenland. In 2013 werd haar boek ZZZ verkozen tot Prentenboek van de Kinderboekenweek. 

--

Door Jorien Tromp

Maand van de filosofie verplaatst 

Maand van de filosofie verplaatst 


De maand van de filosofie is in verband met de maatregelen rondom het coronavirus verplaatst naar juni 2020. De maand van de filosofie bestaat normaal gesproken voornamelijk uit filosofische nachten en avonden, programma’s, lezingen, debatten en festivals. Nu zulke evenementen niet mogelijk zijn, is in overleg met de betrokkenen besloten de maand uit te stellen.

Als je het van de positieve kant bekijkt, betekent dit dat de denkers onder ons wat langer de tijd hebben om stil te staan bij de bijzondere ontwikkelingen in deze turbulente tijd. In een interview met de Trouw zei Denker des Vaderlands Daan Roovers dat de filosofie zich juist nu bescheiden moet opstellen. “Het is aanlokkelijk te vragen wat we hiervan kunnen leren. Dat lijkt me te snel.” Reflectie komt immers altijd naderhand, het is misschien maar goed dat we met de maand van filosofie terugkijken op een crisis, en er niet midden in zitten.  

--

Door Remus Thijssen 

Gerbrand Bakker in Trouw: “Boekhandels trekken onevenredig veel macht naar zich toe.”

Gerbrand Bakker in Trouw: “Boekhandels trekken onevenredig veel macht naar zich toe.”


Schrijver Gerbrand Bakker publiceerde 4 april een column in Trouw, waarin hij zich uitspreekt tegen de oproep van boekhandels aan uitgevers om tijdens de coronacrisis alleen bestsellers uit te brengen. 

“Wie is hier de baas? Boekhandels trekken onevenredig veel macht naar zich toe”, luidt de kop van de column. Bakker schreef het stuk naar aanleiding van een mail die hij ontving  van uitgeversconcern Singel. Daarin stond: “De boekhandel heeft ons gevraagd om toch vooral commercieel kansrijke boeken wél te laten verschijnen, en om boeken die veel persoonlijke ondersteuning van boekverkopers nodig hebben liever uit te stellen.” 

Bakker vindt deze oproep niet wenselijk. De aandacht voor literatuur is niet veranderd, zegt hij in zijn column, want de media besteden nog net zoveel aandacht aan boeken als anders. Volgens Bakker is het punt dat er op dit moment minder mensen naar de fysieke boekhandel komen en daardoor de aankopen via internet zullen stijgen, waardoor de boekhandel de kans op verkoop misloopt. 

In zijn column bekritiseert Bakker boekhandels die zichzelf de belangrijkste schakel in de literaire ketting vinden. Hij benadrukt dat zowel schrijver, uitgever als boekhandel onmisbare schakels zijn. “Boekhandels trekken onevenredig veel macht naar zich toe. Zij zijn bezorgd om hun eigen verdienmodel en zien daarbij de financiële gevolgen voor uitgevers en schrijvers over het hoofd,” aldus Bakker. Daarom moedigt hij uitgevers aan om gewoon uit te geven wat ze willen uitgeven.

Lees de volledige column van Gerbrand Bakker hier

De Schoolschrijver en kinderboekenschrijvers maken 'kinder-Decamerone'

De Schoolschrijver en kinderboekenschrijvers maken 'kinder-Decamerone'


De Schoolschrijver maakt in samenwerking met kinderboekenschrijvers de online verhalenserie Huisarrest, waarin tien auteurs iedere dag een deel van een verhaal voorlezen. 

Huisarrest gaat over tien kinderen die aan hetzelfde plein wonen. Ze mogen niet naar buiten vanwege een virus en vertellen elkaar daarom verhalen door hun open raam. Het verhaal is gebaseerd op de Decamerone van de Italiaanse auteur Boccaccio. Met deze serie is de eerste kinder-Decamerone geboren.

Maandag 23 maart begon al het Decamerone-theaterproject van Internationaal Theater Amsterdam, waarin iedere dag een verhaal uit de verhalenbundel van Boccaccio voorgelezen wordt door een acteur

De serie Huisarrest bestaat uit tien delen en de verhalen worden geschreven en voorgelezen door verschillende bekende kinderboekenschrijvers, waaronder Maren Stoffels, Anna van Praag, Pieter Koolwijk en Abdelkader Benali. Aan het einde van ieder filmpje geeft de schrijver nog een persoonlijke boekentip mee. De filmpjes zijn te bekijken op de sites van de Schoolschrijver en Jeugdbibliotheek. Elke dag om 14.00 verschijnt er een nieuw deel. 

--

Door Jorien Tromp

Creatief met Corona 11. Kleine genoegens in verwarde tijden

Creatief met Corona 11. Kleine genoegens in verwarde tijden


Kleine genoegens in verwarde tijden
door Bert Dekkers

Verwarde tijden: "willen de beste stuurlui svp thuis blijven"

Van een vorige huisarts, met wie ik nog een blauwe maandag het bestuur van een vrijwilligersorganisatie deelde, kreeg ik direct na pensionering al het advies bijeenkomsten met seniore familie of vrienden vooraf te voorzien van de afspraak: "maximaal één kwartier PHPD: Pijntje Hier, Pijntje Daar". Een soortgelijke afspraak lijkt me in Corona-tijden ook verstandig over de virusbestrijding. Niet om weg te willen kijken van alle ellende die vooral bij ouderen én kleine zelfstandigen diep zal aangrijpen. Maar vooral vanuit het idee dat het de zaak niet verder helpt, als we de gehele dag de verrichtingen bediscussiëren van de beste experts, die we gelukkig in Nederland op dit gebied hebben. En wat de berichtgeving betreft: wat missen we toch een objectieve, afstandelijke nieuwslezer als Fred Emmer of Philip Frederiks met zijn droge humor; het NOS-Journaal als feitelijke aanvulling op alle emotie-TV!

Voor het afhechten van de Corona-crisis sluit ik me graag aan bij de boodschap van een verpleger vanuit een ziekenhuisraam, maandagochtend 23 maart, via Twitter: "Laten we voor de komende week de volgende taakverdeling afspreken: wij gaan aan het werk, jullie blijven netjes thuis".

Bij dat thuisblijven wil ik drie kleine genoegens delen die nu in kleine kring al veel voldoening op kunnen leveren en die, na de crisis, weer met grote gezelschappen gedeeld kunnen worden.

Hamsteren? Weet wat je binnenhaalt

Hamsteren is recent in een kwaad daglicht komen staan, sinds een nederig artikel als toiletpapier in de dagkoersen ongekende hoogten bereikte en voor laatkomers lege schappen opleverde. Wij hebben, moet ik bekennen, zelf ook wel enige ervaring met hamsteren. Pas getrouwd, in 1974, moesten wij echt op de kleintjes letten en elk dubbeltje omdraaien. Maar we kwamen in de gelegenheid om boodschappen te doen in de groothandel in Breda. Zo goedkoop! Je moest alles wel per doos meenemen, bijvoorbeeld de blue band. Het juiste aantal (48 per doos?) ben ik vergeten, maar we zaten voor ons twee met een voorraad voor zeker een jaar. Zo ook met de aardappelen: een zak van 50 kg als wintervoorraad direct  bij de boer in Kruisland, West-Brabant, afgehaald. Zo goedkoop! Halverwege het eerste stookseizoen liepen de aardappelscheuten over de, veel te warme, vliering en is het restant op de composthoop beland. Sindsdien beperken we het hamsteren tot een paar essentiële zaken zoals daar zijn: dierbare herinneringen, kookboeken en mooie biotopen. Zij zijn onontbeerlijk voor de drie kleine genoegens waarmee wij zorgelijke tijden het hoofd bieden: 'goed eten', 'boekenschrift' en 'tuinreservaat'.

Goed eten

Wij houden gelukkig allebei van 'koken en lekker eten'. Onderdeel van die hobby is het verzamelen van alles wat behulpzaam kan zijn: kooktijdschriften, recepten, smaakherinneringen en, natuurlijk, kookboeken. Ik kan er inmiddels aardig wat plankjes mee vullen. Voor wie ze goed leest, ligt daar de wijsheid van vele generaties in opgeslagen. Neem bijvoorbeeld een spreekwoord dat we afgelopen maand vast wel een paar keer tegen elkaar gezegd hebben: 'maart roert zijn staart'. Wij denken dat dat op het wispelturige weer slaat, maar het zeer interessante boekje van Christianne Muusers: Het verleden op je bord. Vijf eeuwen receptuur uit de culinaire collectie van de Koninklijke Bibliotheek biedt andere inzichten, ontleend aan het Visboeck van de Scheveningse vishandelaar Adriaen Coenen (1514-1587). Het gezegde is volgens deze 'In maart roert de eerste elft zijn staart'. Dat is het begin van het seizoen voor elft. Inmiddels is deze vis in onze wateren vrijwel uitgestorven, maar de receptuur van toen is nog steeds bruikbaar voor een puur Hollandse vis: 'peterseliesaus bij gepocheerde snoekbaars'  (Muusers, p.24).

Tegelijkertijd zijn onze eetgewoonten sinds die 16e eeuw wel drastisch veranderd. Werp bijvoorbeeld eens een blik in Recepten voor de Fijne Keuken der 's-Gravenhaagsche Vakschool voor Meisjes (C. Goldenberg en M.B. van Doorne-Struwe, 1925). Dit kookboek kreeg ik van een oud-collega, wiens grootmoeder in een deftige Haagsche familie huishouden en keuken had bestierd.  In de aftrap wordt meteen de toon gezet met "Middagmaaltijden. Het [menu] bestaat tegenwoordig uit minder schotels dan vroeger het geval was; toen waren er wel 10-12 gangen, terwijl dat getal nu tot 6, hoogstens 8 gangen teruggebracht is" (p.1). Niet dat mijn (voor)ouders dit kookboek benutten voor hun maaltijden, de 'fijne keuken' was nog niet aan hen besteed, als ze er al tijd voor gehad zouden hebben. Hooguit zullen zij voor hoogtijdagen het NCB-kookboek geraadpleegd hebben dat in de 30'er jaren tot stand kwam. Het was de plattelandstegenhanger van het 's Gravenhaagse en geheel gericht op het bijbrengen van zuinige keukenvaardigheden en op 'verbetering van het plattelandse leven', zoals het voorwoord voor de 2e druk (1938) meldt. Het NCB-kookboek is indirect nog steeds de basis van ons koken via mijn Brabantse schoonmoeder die het op de huishoudschool (ook zo'n NCB-initiatief tot 'verbetering van het plattelandse leven'!) als kookkunst meekreeg. Elke winter genieten wij nog van de onvolprezen rode kool (p.59), al passen wij de kooktijden wel aan: de kool zelf is ook drastisch veranderd.

In mijn verzameling boeken over 'koken en lekker eten' neemt Baggini een ereplaats in. De man is Brits filosoof en neemt onze eetgewoonten grondig onder de loep in The virtues of the table. How to eat and think (Granta 2014), in het Nederlands uitgebracht onder de titel Deugden van de tafel. Een filosofie van het eten. Voor Julian Baggini is 'goed eten' onverbrekelijk verbonden met duurzaamheid en hij ontleedt dat begrip  in drie waarden: 'seasonal', 'organic' en 'local'. Als rechtgeaard filosoof laat hij zien dat het om vaak conflicterende waarden gaat. Als je aan alle drie  streng vasthoudt bij alle maaltijden, wordt het leven voor een gastronoom, wat Baggini ook is, toch wel erg saai. Ik herinner me uit mijn jeugd dat in augustus, als de bonen geoogst kunnen worden ('seizoensgebonden'), wij wekenlang boontjes voorgeschoteld kregen, zelfs als je de hele ochtend als scholier al geholpen had met het bonen plukken. Mijn relatie met boontjes is daarna jarenlang nogal gespannen geweest.

Ondanks die ervaring is het een plezier door het jaar heen de drie waarden voor ogen te houden en met plezier je maaltijden te nuttigen zonder veel weg te gooien.

Wat mij betreft is de mantra: weet wat je eet en geniet ervan:

  • 'Seizoensgebonden' betekent weinig 'vlieguren', weinig CO2-uitstoot en nog goedkoop ook. Levert ook bijzondere lekkernijen zoals in februari de skrei, een kabeljauw-soort die in de eerste maanden van het jaar uit de koude noordelijke poolwateren naar de omgeving van de Lofoten komt om te paaien. De Noorse visserij-autoriteiten bezien jaarlijks het quotum dat, mét duurzaam MSC-label, gevangen kan worden zonder dat de visstand grote risico's loopt. Onze lokale visboer in de Dorpsstraat zorgt dan dat wij zo'n bijzonder visje op ons bord kunnen krijgen.
  • 'Organisch': weinig belastend voor de natuur, vriendelijk voor flora en fauna; gelukkig worden kwaliteit én smaak van alle organische/biologische producten steeds beter.
  • 'Lokaal': de producent, en in het voorbeeld van de skrei onze lokale visboer, laat zien wat er voor nodig is om zo'n product te brengen.

Bij 'goed eten' horen goede rituelen, alle genoemde boeken besteden hier ruim aandacht aan.  'Goed eten' vraagt aandacht in aankoop en voorbereiding en dan: 'Aan tafel!'

Boekenschrift met 'Plezierfactor'

Een heel bijzondere vorm van herinneringen hamsteren is het boekenschrift. Geïntroduceerd door Felix Eijgenraam ("De Plezierfactor") in het Cultureel Supplement van NRC Handelsblad van 22 december 1989 houden wij nu al weer dertig jaar lang nauwkeurig bij welke boeken we door het jaar heen lezen en waarderen volgens zijn systeem van 0, 1, 2 of 3 sterren. Felix Eijgenraam hield in genoemd artikel (dat ik natuurlijk heb bewaard!) een krachtig pleidooi voor het opzetten van een boekenschrift. Het vergt enige discipline om steeds weer een uitgelezen boek te registreren, zowel qua aantal bladzijden als qua waardering, maar als na verloop van tijd wat cijfermateriaal is opgebouwd wordt het steeds interessanter. Aan het eind van het jaar kun je naar believen de nodige statistieken opzetten: totaal aantal pagina's gelezen, uitgesplitst naar waardering, naar schrijver, naar taalgebied als je zou willen etc. Uiteindelijk kan de totale plezierfactor per jaar  (aantal pagina's x waardering) het boeiendste cijfer zijn waar het om draait. Eijgenraam zegt: "Het is bij uitstek de nietsontziende volledigheid, die een boekenschrift tot een boeiend of zelfs ontroerend document kan maken. Zelfs de hiaten zijn veelzeggend, ze verhalen van depressie, verliefdheid of drukte op het werk." Afgelopen januari ben ik dus aan mijn 31ste boekenschrift begonnen en kan ik de uitspraak van Eijgenraam volmondig beamen. In het eerste jaar (1990) boekte ik een totaal van 3462 pagina's met een plezierfactor van 1,62. Er was één roman die de volle 3 sterren behaalde: De kroongetuige van Maarten 't Hart op een totaal van dertien gelezen boeken in dat jaar. Het duurde dan tot augustus 1993 eer ik de volgende 3 sterren noteerde, dit keer voor Willem Frederik Hermans voor zijn Onder professoren uit 1975. Er waren jaren van grote drukte, tot uiting komend in een dip in het boekenschrift: in 1997 kwam ik niet verder dan 1793 pagina's. Dat was dan ook een heel turbulent jaar met verandering van werkkring. Scherp contrast daarmee is 2019, het jaar waarin ik alle vrijwilligerswerkzaamheden afrondde. Ik noteerde ik in de dertigste aflevering van mijn boekenschrift een record van 10.582 pagina's met als absolute topper Churchill. De Biografie van Andrew Roberts: 1171 pagina's en de volle 3 sterren.

Tuinreservaat

Als laatste genoegen werken wij al jaren aan een tuinreservaat in onze stadstuin: hoe realiseer je dat? De toegangspoort tot onze achtertuin wordt, met enige trots, gesierd met het bordje 'tuinreservaten.nl. De achtertuin grenst aan een verborgen stuk wildernis langs het tracé van de Randstadrail. Wildernis en tuinaanleg samen vormen een rijke bron van natuurlijke diversiteit. De Randstadrail biedt ons een prachtige verbinding met de regio voor winkelen, werken en recreëren. Onbedoeld vormt het tracé ook een groene ecologische zone, waarlangs vogels , insecten en zoogdieren vrijelijk kunnen foerageren en bewegen over een relatief groot gebied. Net als mensen hebben onze flora en fauna een paar voorwaarden om te blijven bestaan, als individu én als soort. Minstens gaat het dan om voedsel, een schuilplaats en enige rust. Juist het Randstadrailtracé biedt die in ruime mate. Achter onze rij huizen vind je aan beide zijden van het spoor diepe achtertuinen tegen de geluidswal aan. Tussen die tuinen en het feitelijke spoor levert dat een heerlijk, ondoordringbaar struweel. Alles bij elkaar een groene strook van zo'n honderd meter breed, waar de stadse drukte op afstand blijft. Een paradijs voor natuurlijk leven. Wat dan nodig is, zijn tuinbezitters die daarin nog een handje helpen.

"Is mijn tuin een tuinreservaat?" Antwoord op deze vraag vind je via tuinreservaten.nl: als je op 7 of meer van de 10 gedefinieerde natuurkenmerken positief scoort, dan kun je je tuin voordragen als 'tuinreservaat'. Je komt hierover meer te weten op de website van Vogelbescherming/JaarrondTuintelling. In Zoetermeer en omgeving zijn er al veertien, maar vogels, vlinders en insecten kunnen er nog veel meer gebruiken. En je tuin hoeft echt niet persé aan het Randstadrail-tracé te liggen (al helpt dat wel!). Als je eigen tuin te klein is en grenst aan gemeentelijk groen kun  je natuurlijk bekijken of je met adoptie-groen je leeftuin kunt uitbreiden. Vooral als je dat samen met je buren doet, kan er iets moois ontstaan. In een tuinreservaat help je de natuur door vrije doorgang naar de omgeving, zo weinig mogelijke verharding en natuurlijk: voedsel en water. Elk tuinreservaat helpt. Veel insecten, vogels en zoogdieren zijn zo langzamerhand aangewezen op de stad. Alle groene plekken in de stad zijn hierin van belang. Maar tuinreservaten geven dat mooie extra, zeker als je nog wekelijks meedoet aan de vogeltelling. Met je goede zorgen gaan ook de meer bijzondere soorten je tuin aandoen. Wij konden al putters, groenlingen en zelfs een goudhaantje bewonderen.

Kortom: kleine inspanningen worden vorstelijk beloond!

--

Bert Dekkers is gepensioneerd socioloog, tuinier, amateur-kok en verwoed lezer, vooral van biografieën

--

Creatief met Corona

Hoe komen we deze bizarre tijd door? Op initiatief van auteur Reinold Vugs publiceert boekenplatform Bazarow.com elke werkdag rond de klok van 16.00 uur een nieuwe of bestaande tekst van schrijvers, medewerkers óf lezers. Het  het mogen ook schilderijen, tekeningen, collages of foto's zijn.  

Het doel van Creatief met Corona volgens Reinold: “Het belangrijkste is dat de bijdragen inspireren, prikkelen of wellicht troost bieden en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid.” 

Zelf meedoen? Kijk hier hoe! 

Podcast van de week: Boekkast

Podcast van de week: Boekkast


Lekker onderweg of thuis, alleen of met vrienden, luisteren naar een goed gesprek over boeken. Dat kan tegenwoordig heel gemakkelijk via podcasts: audio-uitzendingen on demand. Ze zijn er in allerlei soorten en maten - ook over boeken! Wij zetten er elke week eentje voor jou in het zonnetje.

Deze week een podcast voor de Friese lezers. Omrop Fryslan heeft namelijk de Boekkast in het leven geroepen. Hierin worden Friese verhalen en fragmenten uit actuele romans als podcast gebracht. Elke zondag is er een nieuwe aflevering beschikbaar! 

--
Door Sanne Wortman

Creatief met Corona 10. Lockdown

Creatief met Corona 10. Lockdown


Lockdown
door Robbert Roos

Ik zie een stad
Straten verlaten
Voelt onwennig
Missend hart

Bekende gezichten
Achter ramen
Afgesloten
En apart

Ik zie een stad
Opnieuw herrijzen
Verborgen veerkracht
Ander geluid

Op deze plek
Staan wij voor samen
Want samen
Komen we hier uit

--

Robbert Roos is schrijver en Stadsdichter van Zoetermeer

 

Creatief met Corona

Hoe komen we deze bizarre tijd door? Op initiatief van auteur Reinold Vugs publiceert boekenplatform Bazarow.com elke werkdag rond de klok van 16.00 uur een nieuwe of bestaande tekst van schrijvers, medewerkers óf lezers. Het  het mogen ook schilderijen, tekeningen, collages of foto's zijn.  

Het doel van Creatief met Corona volgens Reinold: “Het belangrijkste is dat de bijdragen inspireren, prikkelen of wellicht troost bieden en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid.” 

Zelf meedoen? Kijk hier hoe! 

 

 

 

“We willen de moeilijke tijden voor de boekhandel net wat makkelijker maken.”

“We willen de moeilijke tijden voor de boekhandel net wat makkelijker maken.”


Veel fysieke winkels verkeren in zwaar weer vanwege de coronacrisis, en ook de boekhandel heeft het moeilijk. Door de strenge maatregelen zijn de winkelstraten zo goed als leeg en sluiten sommige winkels hun deuren. Boekhandels werken daarom hard om hun boeken toch bij hun lezers te brengen en ook de uitgeverijen proberen er tijdens de crisis het beste van te maken. Maar tussen boekhandel en uitgeverij zit nog een belangrijke schakel, waar lezers zelf weinig mee te maken krijgen: het distributiebedrijf CB. 

CB (vroeger bekend onder de naam Centraal Boekhuis) is het distributiebedrijf dat ervoor zorgt dat Nederlandse boeken bij de boekhandels terecht komen. Boeken van alle uitgeverijen in Nederland en Vlaanderen worden opgeslagen in het centrale magazijn in Culemborg. 

Marjan van der Zee, marketing- en communicatiemedewerker van CB, legt uit dat CB enerzijds een logistiek, anderzijds een financieel bedrijf is. “Dat betekent dat wij de financiële afhandeling tussen boekverkoper en uitgever regelen. De boekhandelaar koopt boeken in bij de uitgever, de uitgever heeft die boeken bij CB op voorraad liggen. Wij zorgen dat de facturatie daarvan plaatsvindt.” 

Betalingstermijn voor boekhandels verlengd

De stenen boekhandel heeft het niet makkelijk. Daarom heeft het CB in overleg met de Koninklijke Boekverkopersbond besloten de betalingstermijn voor fysieke boekhandels te verlengen. “Met deze regeling wil het CB de moeilijke tijden voor de fysieke boekhandel net wat makkelijker maken,” aldus Van der Zee. De regeling, die ervoor zorgt dat boekhandels dertig dagen langer over hun betaling kunnen doen, geldt in ieder geval tot eind juni. 

Van der Zee vertelt dat ze bij CB zo flexibel mogelijk proberen te zijn om de boekverkopers te helpen waar dat mogelijk is. “Sommige boekhandels zijn vanwege de coronacrisis drie dagen in de week dicht. Dan passen we onze leveringen daarop aan, zodat de boekverkoper op het juiste moment de bestellingen krijgt.” 

Aangepaste werkwijze

CB moest, net als veel andere organisaties, een deel van de werkwijze aanpassen wegens de corona-maatregelen. Veel medewerkers werken thuis, maar bij een logistiek bedrijf kan niet alles kan vanuit huis geregeld worden. Van der Zee legt uit hoe dat nu gaat. “Het betekent dat we uitdagingen hebben, maar aan de andere kant zie je dat veel mensen bereid zijn om elkaar te helpen. Er zijn mensen die het prima vinden om overdag financiële zaken bezig te zijn en ‘s avonds te helpen bij het inpakken van boeken.” 

Dat de winkelstraten leeg zijn, merkt CB aan de orders die binnenkomen. Vooral in België lopen die terug, omdat veel winkels daar moesten sluiten vanwege een strengere regelgeving dan in Nederland. Wel ziet CB daardoor de internetbestellingen juist toenemen. 

#ikleesthuis-campagne

Halverwege maart lanceerde Stichting CPNB de #ikleesthuis-campagne. De stichting wil daarmee mensen aanmoedigen om zoveel mogelijk boeken te lezen tijdens het thuiszitten en die boeken bij hun eigen boekhandel aan te schaffen. Bij CB stellen ze de campagne zeer op prijs. Van der Zee: “Juist in deze tijden is het fijn om heel even te verdwijnen in een boek.” 

--

Door Jorien Tromp
Foto: Dirkjan van Ittersum

Creatief met Corona 9. De moeite waard

Creatief met Corona 9. De moeite waard


"Het laatste boek van Maarten ’t Hart dat hij gelezen had, had hij uit zijn binnenzak gehaald, de stapel had hij al gevonden, en hij legde het boek bovenop de andere. Niemand zag iets."

Hoe komen we deze bizarre tijd door? Op initiatief van auteur Reinold Vugs publiceert boekenplatform Bazarow.com elke werkdag rond de klok van 16.00 uur een nieuwe of bestaande tekst van schrijvers, medewerkers óf lezers. Het  het mogen ook schilderijen, tekeningen, collages of foto's zijn.  

Het doel van Creatief met Corona volgens Reinold: “Het belangrijkste is dat de bijdragen inspireren, prikkelen of wellicht troost bieden en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid.” 

Zelf meedoen? Kijk hier hoe! 

De moeite waard
door Nico Voskamp

De regen striemde over straat, aangejaagd door een koude wind die je tot op het bot verkleumde. Kerstmis in Nederland. Nou ja, één dag voor kerstmis. Morgen zou de boekhandel gesloten zijn, maar vandaag gelukkig nog niet.

Meneer Graan bleef in de deuropening van de boekwinkel onder de hete luchtstroom staan. Hèhè, daar knapte je van op. Thuis zette hij de thermostaat nooit boven de 17 graden. Dat kon zijn energierekening niet aan, niet als er ook nog een halfje brood op de plank moest komen.

Het viel niet mee als je 72 was en nooit aan pensioenopbouw gedaan had. Maar hij zeurde niet. Zeker niet als hij hier was.
Tot zijn genoegen zag hij dat het erg druk was. Mooi. Rustig schuifelde hij tussen de mensen door naar de tafel literatuur, keek uit zijn ooghoeken of iemand op hem lette – nee. Het laatste boek van Maarten ’t Hart dat hij gelezen had, had hij uit zijn binnenzak gehaald, de stapel had hij al gevonden, en hij legde het boek bovenop de andere. Niemand zag iets.
Zijn ruilboek had hij ook al uitgezocht. De nieuwe Oek de Jong. Aan de andere kant van de tafel lag die stapel, hij pakte het bovenste boek op en bladerde. Waar zat de beveiligingsstrip? Ah. Geroutineerd schudde hij het stripje eruit.
Zijn ogen gingen naar de kassa. Een rij mensen stond daarvoor, de mensen erachter hadden geen aandacht voor de winkel – hij schoof het boek onder zijn jas en liep naar de uitgang. Weer gelukt.
“Meneer!” Hij bleef net buiten de winkel staan omdat een zware hand op zijn schouder drukte. Hij draaide zich om naar een donkerharige man. Het was de boekhandelaar, ze kenden elkaar want hij maakte wel eens een praatje. De man hield hem een schaal voor. “Wilt u geen kerstkransje?”
Meneer Graan begon weer adem te halen. “Ik, ik … het was niet mijn bedoeling om …” Zijn hart bonkte in zijn keel, wacht even. Wat zei hij nu? Er is niks aan de hand. Hij dwong zichzelf tot een glimlach en pakte een kransje van de schaal. “Lekker, dank u.”
“Alstublieft,” zei de boekhandelaar. “Eet smakelijk. Ik moet weer naar binnen.”
Meneer Graan knikte. “Dank u.”
De boekhandelaar gaf hem een vriendelijk klopje op zijn schouder. “Prettige feestdagen nog.”
“Dank u, en u van hetzelfde.” Meneer Graan zette aarzelend een paar stapjes.
De boekhandelaar knikte nog een keer. Toen boog hij zich naar meneer Graan toe en zijn stem daalde tot een gefluister: “Legt u hem wel weer op dezelfde stapel terug? Het is een mooie, de moeite waard om te lezen. Tot na de kerst.”
Verbluft bleef meneer Graan staan. De boekhandelaar liep terug zijn volle winkel in, met de schaal kerstkransjes.

--

Nico Voskamp is recensent bij De Leesclub van Alles. Hij houdt van (veel) boeken lezen en heeft zelf wat boeken geschreven. Op zijn website is alles terug te vinden: www.nicovoskamp.nl

 

 

 

CPNB-campagne #ikleesthuis gaat door tot mei

CPNB-campagne #ikleesthuis gaat door tot mei


De campagne #ikleesthuis die de Stichting CPNB heeft opgezet in maart, loopt zeker nog tot en met mei, maakte de stichting woensdag 1 april bekend. 

Stichting CPNB richtte de #ikleesthuis-campagne om mensen aan te moedigen zoveel mogelijk te lezen tijdens de coronacrisis. De afgelopen weken heeft de campagne veel aandacht gekregen van de (online) media. Uitgevers, boekverkopers en bibliotheken maken gebruik van de hashtag #ikleesthuis. Volgens een persbericht van de CPNB bereikte de hashtag meer dan 1 miljoen lezers via sociale media. 

Met de campagne wilde de CPNB eerst inzetten op bewustwording, maar vanaf nu wil de stichting ook aan mensen vertellen waarom je een boek zou moeten lezen. Daarnaast wil de CPNB andere initiatieven meenemen zoals Huisarrest, waar auteurs een verhaal schrijven en voorlezen voor kinderen. 

Eveline Aendekerk, directeur Stichting CPNB, zegt over de campagne: “We wisten: dit is hét moment om als vak samen iets te doen. We zorgen ervoor dat we iedereen hiermee inspireren en een hart onder de riem steken en zo wordt het gelukkig ook ervaren. Het is heel bijzonder en waardevol om te zien waar we als sector toe in staat zijn als we de handen ineenslaan.”

--

Door Jorien Tromp

Dag lieve Carl. In memoriam Carl Friedman (1952-2020)

Dag lieve Carl. In memoriam Carl Friedman (1952-2020)


Uit de nalatenschap van Karel ten Haaf kocht ik vorig jaar tijdens Dichters in de Prinsentuin in Groningen het gedicht Anniversaire van Carl Friedman. Het verscheen ter gelegenheid van de jaarwisseling 1994/1995 als nieuwjaarsgeschenk van Athena’s Boekhandel.

Anniversaire

De meubels zijn met lakens toegedekt –
zij zetelt zwijgzaam in de witte kamer
want zwijgen lijkt haar passend voor een dame
die aanstonds naar de eeuwigheid vertrekt.

Haar erfenis vult nog geen vlindernet –
van kleding onnadrukkelijk geritsel
van morgen steeds meer afgestaan naar gister
een enkele tand gespaard voor het skelet,

herinneringen vrijwel opgedroogd –
een kinderstem die vraagt of zij komt spelen
gekleurde knikkers uit haar hand gegleden
in de ontvleesde holte van een oog.

Ik kende het niet, al wist ik wel dat Carl Friedman ook gedichten schreef. Ik las er tien in de aanloop naar een gesprek dat ik in 1996 met haar voerde. Met dat gesprek maakte ik mijn Zwolse podiumdebuut als interviewer. Dat ik zenuwachtig was, sprak vanzelf, en die zenuwen namen toe toen mijn gast er een kwartier voordat we op moeten nog niet was.
Toen ze toch nog net op tijd arriveerde – ze was vergeten over te stappen in Amersfoort, maar gelukkig was ze ruim op tijd vertrokken – dronken we eerst een kopje thee. Ze deed iets wat ik nog nooit eerder iemand had zien doen: ze wrong haar theezakje uit, door het touwtje om zakje en lepeltje te wikkelen. Waar je al niet op let als je zenuwachtig zit te zijn.

Mijn vragen en haar antwoorden herinner ik me niet meer. Maar het was geloof ik wel een goed gesprek. In elk geval hielden we contact. We belden. Tot we niet meer belden. We schreven. Tot we niet meer schreven. We zagen elkaar tot we elkaar niet meer zagen. In die volgorde en zeventien jaar geleden voor het laatst.

Toen mocht ik de logeerkamer inwijden. Ik bleef vier dagen. Het waren vier intense dagen vol verhalen en vol uitgesproken meningen. Daarna bleef het stil.

Ik heb me in de stiltes tussen brieven, gesprekken en ontmoetingen en daarna zorgen gemaakt. Dat er lang elke week een column verscheen stelde nauwelijks gerust.

Eens in de zoveel tijd vroeg ik me (publiekelijk) af waar Carl Friedman gebleven was. Ik stelde de vraag in stukjes die ik schreef. Ik vroeg het haar uitgever(s).
Ik hoopte op haar rentree in de letteren. Maar ik wist ook dat ze alleen terug zou keren als ze vond dat ze iets te ‘melden’ had. Carl Friedman schreef niet om schrijver te zijn. Ze schreef TralievaderTwee koffers vol en De grauwe minnaar omdat ze vond dat die verhalen verteld moesten worden.

Sinds vandaag hoef ik me niet meer af te vragen waar Carl Friedman gebleven is. Sinds vandaag weet ik dat het geen zin meer heeft om haar naam te googelen in de hoop dat ze ergens opduikt en ik haar een kaartje kan sturen.

--

Door Liliane Waanders

Schrijver Jeroen Thijssen introduceert challenge #boekhamsteren

Schrijver Jeroen Thijssen introduceert challenge #boekhamsteren


De Nederlandse schrijver Jeroen Thijssen (o.a. bekend van zijn biografie over culinair journalist Johannes van Dam) postte dinsdagochtend een video op Facebook waarin hij mensen oproept te ‘hamsteren’: niet in de supermarkt, maar in de boekhandel. De challenge #boekhamsteren is bedoeld om de boekhandels te steunen tijdens de coronacrisis. 

“Ik koop maandelijks voor een vast bedrag aan boeken. Anders loopt het uit de hand,” schrijft Thijssen in zijn Facebook-post. “Maar boekhandels hebben het nú moeilijk. Daarom dacht ik: als ik nu eens het bedrag van drie maanden in één keer uitgeef. Dat heeft twee voordelen: ik help de boekhandel en ik heb een fijne stapel boeken.” 

Veel boekhandels verkeren in lastige omstandigheden, omdat hun winkels vanwege corona-maatregelen veel minder bezocht worden. Stichting CPNB lanceerde eerder al de #ikleesthuis-campagne, waarin ze lezers willen aanmoedigen om zoveel mogelijk boeken te lezen tijdens het thuiszitten en die boeken bij hun eigen boekhandel aan te schaffen. 

De video van Thijssen sluit hierop aan: er is te zien hoe hij een stapel boeken koopt bij zijn lokale boekhandel. Thijssen roept mensen op om hetzelfde te doen en een foto te plaatsen van hun aankopen. De video is inmiddels meer dan 165 keer gedeeld en veel mensen reageren enthousiast op het initiatief, of geven aan hetzelfde te gaan doen. 

--

Door Jorien Tromp
Afbeelding via Pexels

Creatief met Corona 8. Vallende vrouw

Creatief met Corona 8. Vallende vrouw


"Wraak voor je mislukking, uit naam van jezelf en alle genegeerde vrouwen op leeftijd.”

Hoe komen we deze bizarre tijd door? Op initiatief van auteur Reinold Vugs publiceert boekenplatform Bazarow.com elke werkdag rond de klok van 16.00 uur een nieuwe of bestaande tekst van schrijvers, medewerkers óf lezers. Het  het mogen ook schilderijen, tekeningen, collages of foto's zijn.  

Het doel van Creatief met Corona volgens Reinold: “Het belangrijkste is dat de bijdragen inspireren, prikkelen of wellicht troost bieden en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid.” 

Zelf meedoen? Kijk hier hoe! 

 

Vallende vrouw
door J. Bordewijk

Dit is Dina, ze is vijfenzestig. Weerzin voelt ze, als ze denkt aan de komende jaren, die ongetwijfeld vermoeiende jaren. Ze had hier dan ook niet willen zitten met mr. Roosevelt.

Vanochtend om zeven uur snerpte de wekker haar droom aan flarden. Gehaast verliet ze haar lege bed. Ze deed een ochtendjas aan, maakte een kop thee, een cracker en nog een. Pakte een appel voor onderweg. Om half negen aanwezig zijn voor de make-up. Voor de kleerkast waarvan de deur altijd open stond, treuzelde ze even en schudde nee. Ze viste een shirt en een spijkerbroek uit de berg gedragen kleding ernaast. Maakte het uit, straks zouden ze haar toch weer wat anders aantrekken.
Oké, ze werd wel gewaardeerd om haar ervaring en levenswijsheid. Fijn. Maar als ze haar al vroegen, was het voor karakterrollen. Of bijrollen. Sodemieter toch op!
“Kortom, een pesthumeur,” mompelde ze voor zich uit.
Van die woorden werd ze opstandig. Ze zou dat tuig wat laten zien! Dina wist hoe de wereld in elkaar zat. Juist daarom koos ze voor een zomerjurk met decolleté en voor hoge hakken. En, ondanks de warmte, voor kousen die haar benen glans teruggaven. Haar lippen stiftte ze met een stukje afgebroken lippenstift. Ze mocht er zijn verdomme.

Vandaag is het een boot, De Tweeling, want het is een tweemaster. Haar scènes zijn aan het begin van de middag gepland, na de lunch. Toch moest iedereen vroeg aan boord zijn, want de boot kan tussendoor nergens aanleggen. “Het is nu eenmaal stervensdruk op Sail.” Woorden van Leonard.
De horde. De zwetende jongen van het geluid, de ongeschoren cameraman, de kale regisseur, de producers de catering, haar collega-acteurs en de figuranten. De crew wordt bijgestaan door een paar veel te frisse stagiaires met strakke truitjes. Dat haar dat nou weer opvalt.
De schipper manoeuvreert de tweemaster voorzichtig weg van de aanlegsteiger. In een grote kolk steekt De Tweeling de kont naar achter en zwenkt vervolgens de bolle kop in de richting van het Centraal Station. Vandaag kan er niet gezeild worden, ze zullen op de motor zachtjes voortdrijven. Het schip voegt zich in de massa boten en bootjes, allemaal vol met uitgelaten mensen. De Toppers schallen over het water. Mensen wijzen naar de masten van de tallships die zelf nog grotendeels achter de huizen verscholen gaan.
Dina bekijkt de scènes met haar collega’s. Een opkomende ster met een baardje, iets van Joris of Joram. Verder een ambitieus jong ding, naam vergeten, Leeghoofd, maar mooi. En natuurlijk Leonard, net als Dina in verval. Leonard die niets anders doet dan om dat leeghoofd heen zoemen.
Ze is tegen de mast op het gastenverblijf gaan zitten. Op de wal heeft ze haar pumps uitgedaan, nu draagt ze gemakkelijke Uggs. Hier kan niemand haar benaderen. Afstand, alsjeblieft afstand houden. Zeker die figurant die door het gangboord loopt en iets tegen haar zegt, ze veinst hem niet gehoord te hebben en staart over het water. Doodziek wordt ze van aandachtvragende figuranten. Allemaal doen ze even nonchalant, alsof zij ook maar een gewoon medemens is.
Jim, de floormanager, brengt koffie met een stroopwafel. Hij kijkt niet tussen haar borsten, zo’n jongen doet ook niet zijn best.
“Hallo.”
Ze heeft het geluid naast zich wel gehoord, aan de andere kant van de mast. Een soort geschuifel alsof er iemand is gaan zitten. Ze heeft het genegeerd.
“Ik zei: hallo.”
De vasthoudendheid is te waarderen. Ze zal wat welwillends terug zeggen, kijkt opzij maar ziet niemand. “Hiero muts.” Het geluid komt van beneden. Ze ontdekt een pluchen beer, een vaal bruin beest met een rood strikje. “Nee, je bent niet gek. Tenminste, niet helemaal. Ik kan echt praten.”
Het zal haar toch niet in de bol geslagen zijn?
Dina grijpt een dik zitkussen dat een eindje uit haar buurt ligt, schikt het tegen haar rug en zakt onderuit tegen de mast. “O ja? Muts?” De brutaliteit amuseert haar, dat wint het van haar verbazing. Ze laat haar blik zoekend over het dek gaan, niemand heeft haar gehoord. Ze zijn gelukkig met zichzelf en elkaar bezig. Op het voordek wordt een scène van Leonard met Leeghoofd - naam vergeten - gerepeteerd, iets met borrelen, netwerken en vriendjes voorstellen.
“De naam is Mr. Roosevelt.”
“Teddy?”
“Ha, de eerste die de naam snapt. Nee. Mijn naamgever heeft zich in de Roosevelt vergist. Het is Franklin. Of Bram, voor het gemak.”
“Vind je het goed dat ik dat niet begrijp.”
“Houden zo. En jij bent Dina.”
“If you say so.”
“Diva Dina.”
“Nou beer Bram, je bent goed ingevoerd. Achter mijn rug om noemt men mij zo.”
Intussen is de boot ter hoogte van het Centraal Station aangekomen. Was het eerder al vol, nu is het stervensdruk op het water, een drijvend mierennest. En in die menigte zal de boot keren, in de rij aan sluiten en vervolgens de IJhaven in varen. Daar wil de regisseur opnames maken met de echte schepen, de viermasters, als decor.
“Mooi hè, die grote boten.”
“Een niet erg originele opmerking, Bram.”
“Ik dacht, madame houdt haar mondje, ik zal het gesprek maar op gang houden.”
“Stilte is immers zo ongemakkelijk.”
“Vermaak je je een beetje?”
“Ik zal zo Jim eens vragen om mijn lunch te halen.”
“De vedette is te beroerd om dat zelf te doen? Even opstaan, het trappetje af, soep opscheppen, broodje smeren en dan weer terug naar hier en lekker in de zon opeten.”
“Alleen dat laatste. De rest doet Jim voor me. Ik ben een dame met wensen en behoeftes.”
“Die hij verder negeert.”
Net was dat wijsneuzige gekwebbel van die beer nog aardig, nu begint het op haar zenuwen te werken. Maar zich niets van hem aantrekken zit er niet in, het beest kletst vrolijk verder. Hij heeft het over de boten, over het weer vandaag – zonovergoten – en over haar loopbaan en povere successen. “Wraak voor je mislukking, uit naam van jezelf en alle genegeerde vrouwen op leeftijd.”
Dina trekt zich niets aan van die opmerking. Betweter. “Hoe kom je eigenlijk aan boord?,” vraagt ze.
“Wil je dat echt weten?”
“Nee, eigenlijk niet.”
“Je bent ook niet iemand die zich voor anderen interesseert, wel?”
“Niet echt.”
“Maar in het kort: iets met een fiets, een oma met een rollator, twee vrienden en een slimme sprong in een krat met boodschappen. Daarom weet ik precies wat jullie gaan eten.”
Het wordt erger, haar ergernis.
“Hou je kop even.”
“Tut, tut. Je bent wel een kwaadaardig wijf, hè?”
Dina trekt een wenkbrauw op. “Dat zeggen ze, ja.”
“Nogal wiedes, dat ze dat zeggen. Maar dat vroeg ik niet. Ik vroeg of je het bent.”
Ze doet er het zwijgen toe maar maakt in gedachten een notitie. Onder het kopje ‘Wraak nemen’ heeft ze namen en ideetjes opgenomen voor alles en iedereen die haar ooit heeft dwars gezeten. Deze beer komt vlak onder de plannetjes voor Leonard en Leeghoofd.
“Avontuur.”
Dina kan de wending even niet volgen, het is een antwoord op een vraag die ze niet gesteld heeft.
“Avontuur. Daarom ben ik hier,” zegt Mr. Roosevelt. “Op een bed zitten van een kind is tot daar aan toe, maar een dreigende verbanning naar de zolder dreef mij het huis uit. Wat van de wereld zien.”
“Hoe heette dat kind?”
“Tijn. Eigenlijk Valentijn.”
“Mis je hem?”
“Natuurlijk niet.”
“Ach gut, wat roerend. Een zwakke plek.” Dina spreekt de woorden vergenoegd scherp uit.
“Bemoei je met je eigen zaken, wil je?’

Inmiddels zijn ze bezig met hun derde rondje door de IJhaven. Na afloop zullen ze met een wijde boog naar het Zeeburgereiland varen voor haar scènes. Die malle zeilboten hebben ze nu wel gezien.
“Loopjongen Jim heeft je net een lekkere lunch gebracht. En precies zoals ik  voorspeld had: soep met brood,” zegt Bram. “Dit is duidelijk een goedkope productie. Ik hoor het je denken.”
Iedereen aan boord heeft een korte pauze om te eten. Leeghoofd staat niet al te ver bij haar vandaan op het gastenverblijf dat dient als podium voor haar flonkering. Ze staat bestudeerd nonchalant te wezen en trekt de aandacht.
“Moet jij niets eten?,” vraagt Dina aan Bram.
“Ja duh. Wel eens een pluchen beest zien eten?”
“Als je kan praten, dacht ik, dan ook…”
“Nee. Poepen doe ik trouwens ook niet.”
Dat beest blijft haar zenuwen uitdagen.
Tijd voor de uitvoer van plannetjes. Leonard komt later, eerst dit. Dina staat op, grijpt Mr. Roosevelt beet, doet een pas naar de reling en werpt het beest met een ruime boog over boord. Ziezo.
Door die onhandige beweging – althans, ze doet haar best het er zo uit te laten zien -  raakt ze uit balans. Ze struikelt en valt tegen het gezwollen ego van Leeghoofd aan. Die schreeuwt, verliest haar evenwicht en duikelt over de reling achter Mr. Roosevelt aan.
De hele boot is in rep en roer. En Dina tevreden.

--

Johan Bordewijk is docent natuurkunde en schrijver. Zijn boeken en verhalen gaan over de verborgen drijfveren van mensen en de spanning die daaruit ontstaat.

Creatief met Corona 7. We stonden op de vlakte van april

Creatief met Corona 7. We stonden op de vlakte van april


"we wisten niet hoe we het geluk van stal moesten halen"

Hoe komen we deze bizarre tijd door? Op initiatief van auteur Reinold Vugs publiceert boekenplatform Bazarow.com elke werkdag rond de klok van 16.00 uur een nieuwe of bestaande tekst van schrijvers, medewerkers óf lezers. Het  het mogen ook schilderijen, tekeningen, collages of foto's zijn.  

Het doel van Creatief met Corona volgens Reinold: “Het belangrijkste is dat de bijdragen inspireren, prikkelen of wellicht troost bieden en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid.” 

Zelf meedoen? Kijk hier hoe! 

 

We stonden op de vlakte van april
door Anke Cuijpers

we wisten niet hoe we het geluk van stal moesten halen,
trokken aan halsters, het dier was ons vreemd

we herkenden weliswaar de hoeven, snapten dat de ogen
aan de zijkant van zo’n kop altijd boller zijn dan bij een mens

maar verdrongen de zachte neus, het blazen van zijn adem
in onze handpalm, vergaten dat hij daar zijn voederplekken zocht

we zadelden, namen de asbak die op de leuning van de bank
met twee stijgbeugels omlaag hangend niet te negeren viel,

gooiden die op zijn rug, het ieniemieniekleine ding
waarin het beleefde bezoek zijn kauwgoms had gepropt

we tosten om wie er afviel, hoopten dat er iemand
uit die fijngekauwde klei tevoorschijn kwam, een familielid,

iemand die het dier zou kunnen temmen, langzaam naderend
zagen wij de eerste barsten om ons heen.

--

Anke Cuijpers is schrijver, dichter en recensent voor De Leesclub van Alles. Haar werk is tot dusver in verschillende literaire tijdschriften gepubliceerd. Dit gedicht kwam tot stand in het project parels kweken van het Groningse festival Dichters in de Prinsentuin.

Vrouwkje Tuinman wint Grote Poëzieprijs

Vrouwkje Tuinman wint Grote Poëzieprijs


Maandagavond ontving Vrouwkje Tuinman De Grote Poëzieprijs 2020 voor haar bundel Lijfrente. Deze prijs bekroont de beste Nederlandstalige bundel van het jaar met €25.000,- en is daarmee de grootste Nederlandse prijs voor poëzie. 

“Deze gedichten zijn openhartig, soms licht absurdistisch. Niets meligs of pastelkleurigs. Niet makkelijk, wel toegankelijk. Nuchter, maar nergens onpersoonlijk of kil. Integendeel: geen schoonschrijverij, en juist dat levert de mooiste zinnen op. En troost, daar waar er eigenlijk geen beginnen aan is.”

Met deze woorden werd Vrouwkje Tuinman’s bundel Lijfrente geprezen door de jury, in een filmpje. De bundel gaat over de plotselinge dood van een geliefde en de rouw die zij doormaakt. Ze schreef het oorspronkelijk niet voor publicatie, blijkt uit een interview met het NRC, maar om momenten vast te leggen. Pas toen Tuinman over haar nieuwe verkering durfde te schrijven, en erachter kwam dat die niet aan haar verhaal kon ontbreken, wist ze dat ze er toch een bundel van zou gaan maken. 
Het verslag van de gebeurtenissen die volgen op de dood van haar geliefde wordt met humor en relativering beschreven, eerder zakelijk dan sentimenteel.

Met haar nominatie voelde Tuinman zich nog de outsider van de shortlist, nauwelijks een echte kanshebber. De andere genomineerden waren veel meer gericht op maatschappijkritiek, wat Tuinman deed denken dat ze daar eerder naar op zoek waren.

De andere genomineerden waren:

Hogere natuurkunde van Ellen Deckwitz

Godface van Asha Karami

Zon van Peter Vehelst

het leven van sterren van marwin vos

--
Door Remus Thijssen

 

Creatief met Corona 6. Coronagraaf

Creatief met Corona 6. Coronagraaf


"Na dagen van binnen zitten was dat felle licht geweldig, de neiging om recht in de zon te kijken haast onbedwingbaar."

Hoe komen we deze bizarre tijd door? Op initiatief van auteur Reinold Vugs publiceert boekenplatform Bazarow.com elke werkdag rond de klok van 16.00 uur een nieuwe of bestaande tekst van schrijvers, medewerkers óf lezers. Het  het mogen ook schilderijen, tekeningen, collages of foto's zijn.  

Het doel van Creatief met Corona volgens Reinold: “Het belangrijkste is dat de bijdragen inspireren, prikkelen of wellicht troost bieden en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid.” 

Zelf meedoen? Kijk hier hoe! 

Coronagraaf
door Marco Kunst

De corona is de hete atmosfeer rondom de zon […]. Zij is normaliter niet zichtbaar, maar wel tijdens een volledige zonsverduistering of met behulp van een coronagraaf. Zij is dan als een lichtkrans zichtbaar. (Wikipedia)

Ik ging naar buiten om de corona te zien. De ziekte die onze ziekenhuizen, media en gesprekken vult. De ziekte die ons bewustzijn vernauwt, verduistert en alles in een ander licht plaatst. Niet langer wilde ik met de ogen van de media kijken – ik was in de war en bedrukt door alle beelden, woorden en commentaren. Met eigen ogen wilde ik zien wat de nieuwe ziekte met de wereld doet. Wat ze met mijn wereld doet. Concreet, voelbaar, zichtbaar. Hier en nu. Ik fietste naar het centrum van de stad.

Voor het eerst in dagen weer buiten te zijn… Er stond een koude wind. Een felle voorjaarszon blikkerde laag in de blauwe lucht. De bomen, nog kaal, wierpen prachtige schaduwen, net als de fietsen en de huizen: ongestoord en ongebroken, want er was vrijwel niemand op straat. Alleen de huizen, de bomen, het licht en ik. En af en toe een ander mens, beleefd, vriendelijk, op veilige afstand.

Na dagen van binnen zitten was dat felle licht geweldig, de neiging om recht in de zon te kijken haast onbedwingbaar. Ik wilde me aan haar koesteren. Maar je mag nooit rechtstreeks in de zon kijken. Zelfs niet tijdens een zonsverduistering. Ik wendde mijn blik af, richtte me op de schaduwen: grillig, organisch en levend en tegelijk een afspiegeling of projectie van die zon. Daardoor zag ik de leegte nog scherper: de afwezigheid van alle mensen die hier anders de straten vullen.

In al die lege ruimte gingen mijn ogen als vanzelf toch op zoek naar die paar anderen die zich op straat waagden. Ik kende ze niet persoonlijk, maar wist dat ze net zo waren als ik: verward nu, en op drift. Als ik ze in die uitgestrekte leegte van de stad kon fotograferen in fel tegenlicht – als silhouetten, anoniem – dan zou het misschien zijn alsof ik mezelf fotografeerde, alsof ik iedereen fotografeerde, alsof ik de corona fotografeerde.

--

Marco Kunst (Vlissingen, 1966) studeerde filosofie aan de Universiteit van Utrecht. Hij schrijft jeugd- en kinderboeken, maar ook ander proza. Daarnaast maakt hij beeldend werk (foto’s en collages). Hij woont en werkt in Amsterdam. www.marcokunst.nl

 

 

Interview: Job Jan Altena van de CPNB over de coronacrisis en #ikleesthuis

Interview: Job Jan Altena van de CPNB over de coronacrisis en #ikleesthuis


De Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek (CPNB) heeft het de afgelopen weken enorm druk gehad met de in een noodtempo opgezette #ikleesthuis campagne.
Vorige week deed Bazarow Magazine een belrondje bij verschillende uitgevers, waaruit bleek dat een aantal zich wel zorgen maakt over de coronacrisis, maar dat sommige uitgevers het nog behoorlijk positief inzien. Deze week bellen we met de CPNB, waar ze nog steeds druk bezig zijn met de #ikleesthuis campagne.

Ongekende drukte voor de CPNB

Job Jan Altena van heeft nog geen tijd gehad om bij te komen van alles wat er de laatste weken is voorgevallen, en hij is niet de enige. “Als team bij de CPNB weten we eigenlijk niet wat we meemaken nu met z’n allen. We zaten natuurlijk midden in de Boekenweek, en toen werd de coronacrisis ook in Nederland echt realiteit. Het was al een turbulente en drukke Boekenweek, en toen moesten we echt even gaan schakelen.”

De #ikleesthuis campagne is in een recordtempo uit de grond gestampt door de CPNB, in samenwerking met Brain Creatives, een bedrijf dat creatieve reclame maakt met een wetenschappelijke insteek. “We zijn opnieuw in de actiestand gegaan en toen hebben we met z’n allen toch echt iets bijzonders voor elkaar gekregen. Het was echt even flexibel zijn, creatief zijn, met z’n allen de schouders eronder.” 

Er was al eerder besloten om de Boekenweek te verlengen. “Niet omdat we zeiden ‘Nu blijft het feest,’ maar omdat het de laatste dagen van de Boekenweek toch erg rustig was in de boekhandels, en we mensen toch een kans willen geven het Boekenweekgeschenk te scoren.” 

Vervolgens werd de situatie rondom corona steeds ernstiger. “Eerst haal je toch een beetje je schouders ervoor op, als in; hopelijk gaat het aan ons voorbij. Maar dat ging het niet. En toen zijn we het hele weekend druk geweest om met alle partijen in de markt te praten, om te kijken wat we konden doen, en toen hadden we al heel snel #ikleesthuis. Het had geen zin meer om daar nog iets aan te veranderen, want deze titel dekte de lading en mensen waren er al mee bezig door het initiatief van Manon Sikkel. Iedereen reageerde daar al super enthousiast op. Online lezerscommunity Hebban.nl had meteen wat mooie plannen paraat en organiseert de komende weken #ikleesthuis leesclubs met digitale leesexemplaren. We hadden al heel snel een campagnebeeld en al dat soort zaken, en toen is iedereen mee gaan doen. Dankzij JCDecaux hebben we overal gratis posters op kunnen hangen. Mensen moeten toch nog naar de supermarkt dus komen ze langs al die abri’s, dus dat heeft nog wel zin.” 

En toen liep het los. Ze hadden bij de CPNB van tevoren al in de gaten dat er waarschijnlijk veel bedrijven zouden gaan stoppen met radiospotjes inkopen, dus namen ze er alvast een op. “Dat hebben we al jaren niet meer gedaan maar dat lukte ook, en toen werd het nog doller en konden we ook een tv-spotje opnemen van tien seconden, ook in geen eeuwigheid meer gedaan bij de CPNB. En we merkten de afgelopen dagen ook dat daardoor de pers weer gaat bellen, ook pers die anders niet belt. We hadden al veel persaandacht maar toen werd dat ook nog eens versterkt door dat spotje dat gister op tv was.” 

Groeiende online alternatieven

We hebben gezien dat er een heleboel boekhandels en bibliotheken hun online diensten aangesterkt hebben en bezorgingsdiensten opgezet hebben. Bij de CPNB vinden ze dat natuurlijk ook geweldig vertelde Job Jan Altena. “De campagne [#ikleesthuis red.] is bedoeld als een hart onder de riem voor lezers die nu thuis zitten en geen raad met zichzelf weten en, niet te vergeten, de kinderen want het is echt heel belangrijk dat voor ze dat ze nu blijven lezen. Komt voor de ouders ook goed uit, zet ze een uurtje aan het lezen en dan kan je weer een uurtje ongestoord thuiswerken. Vervolgens zijn er de boekhandels en bibliotheken die wel van de nood een deugd moeten maken. Alle bibliotheken zijn dicht, die balen natuurlijk als een stekker want die willen ook juist nu hun kracht laten zien. Boekhandels mogen nog open zijn, en dat zijn ze meestal ook maar het is overal echt veel rustiger. Als iedereen dan met fietsjes en elektrische scooters het land in gaat om tasjes met boeken te bezorgen, soms als verrassingspakket, soms als bestellingen, dan is dat megamooi om te zien.”

En hoe nu verder? 

“We gaan nu de tweede fase in, dat betekent dat alles staat, en nu gaan we vooral zorgen dat het vuurtje blijft branden. We hebben leuke ideeën om #ikleesthuis nog meer te laden met leuke voorbeelden en mooie acties, met name online op social media, om nog meer mensen uit te nodigen om hun tips te delen. Er komt nog meer aan. Er wordt ontegenzeggelijk veel gelezen op dit moment, dat is heel duidelijk, maar het is nog echt rustig in de boekhandel.” Veel lezers moeten eerst nog de boeken door waar ze eerder niet aan toe kwamen, voordat ze aan nieuwe boeken hoeven te denken. Het is te hopen dat ze daarna alsnog nieuwe zullen gaan kopen. 

De CPNB kan zich zodanig inzetten voor de boekenbranche met dank aan Groep Algemene Uitgevers, NBD Biblion, de Koninklijke Bibliotheek, de Koninklijke Boekverkopersbond, het Nederlands Letterenfonds en Stichting Lezen.

--

Door Remus Thijssen

 

Strenge maatregelen voor fysieke boekhandels 

Strenge maatregelen voor fysieke boekhandels 


Het wordt er voor de fysieke boekhandels niet aangenamer op. Sinds vorige week wordt het protocol Verantwoord Winkelen gehandhaafd, wat voor boekhandels betekent dat mensen geen boeken mogen oppakken en inkijken, en vaak dat er bij smalle gangpaden eenrichtingsverkeer gehanteerd moet worden, zodat mensen de anderhalve meter afstand kunnen houden. Boetes voor overtredingen kunnen oplopen tot € 4000,- voor de boekverkoper. Met dit soort maatregelen blijft er niet veel over van de ervaring van fysieke boekhandels die je mist als je alles op internet bestelt. 

Coulance en ondersteuning van de Boekverkopersbond

Donderdag verscheen een open brief van Anne Schroën, directeur van de Koninklijke Boekverkopersbond (KBb), waarin het gros van de maatregelen wordt besproken. 

De Boekverkopersbond zet zich in voor de ondersteuning van boekverkopers in rijke en arme tijden. Met een oog op de huidige situatie mogen boekverkopers hun jaarlijkse bijdrage aan de KBb en aan de CPNB uitstellen tot later dit jaar. Daarnaast worden er door de Boekverkopersbond dagelijkse conference calls voor boekverkopers opgezet zodat vakgenoten hun adviezen en ideeën met elkaar kunnen delen. 

De meeste uitgevers proberen zich nog aan hun planning te houden wat betreft publicaties, het is echter maar de vraag of dat wel gaat lukken. De capaciteit bij drukkers wordt steeds beperkter, en sommige boekhandels proberen orders te retourneren aan het Centraal Boekhuis omdat ze zich zorgen maken dat ze niet verkocht zullen worden.
Het is dan ook begrijpelijk dat uitgevers nieuwe publicaties uitstellen, of voorlopig alleen als ebook uitgeven. Met name boeken waar grote mediacampagnes voor georganiseerd zijn - Patty bijvoorbeeld, de nieuwe biografie van Patty Brard - bereiken natuurlijk niet zoveel mensen als gedacht.

Online oplossingen zoeken

Het is online intussen steeds drukker. Bibliotheken moeten hun servers krachtiger maken om te zorgen dat iedereen alle ebooks en luisterboeken kan blijven downloaden. Hebban schiet het boekenvak ook te hulp, deze week is daar een boekverkoperspanel opgezet waar boekverkopers hun favoriete boeken van de maand uit kunnen lichten en ervaringen van de werkvloer kunnen delen. De Hebban-redactie verzamelt deze toptitels en verhalen voor een maandelijkse rubriek. Vrijwilligers die graag zouden helpen met boekbezorging en dergelijke initiatieven hebben ook de boekverkopersbond bereikt, en er wordt gewerkt aan een manier om deze hulptroepen aan winkels te koppelen. 

Er wordt kortom hard gewerkt om het voor iedereen zo gemakkelijk en aangenaam mogelijk te maken. Als je de ervaring van een fysieke winkel niet kunt missen, zorg dan dat je je aan de voorschriften houd, voor jouw veiligheid en die van je boekhandelaar. Anders bieden de onbegrensde mogelijkheden van het internet een uitkomst voor lezers en boekhandels in deze moeilijke tijd. 

--
Door Remus Thijssen

Bookstagram van de week: Bazarow

Bookstagram van de week: Bazarow


Voor de boekenliefhebber zijn er enorm veel plekken waar je je behoefte aan boeken kunt vervullen, zelfs als je even niet aan het lezen bent. Een van de meer moderne plaatsen is Instagram. Ook zonder account kun je hier heerlijk rondneuzen in de esthetische foto’s, gevarieerde accounts en bergen aan boekenliefde. Zoek eens op de hashtag #booklove of kijk naar de accounts die wij aanraden! 

Bazarow
Tsja… Een beetje schaamteloze zelfpromotie. Wij hebben namelijk ook een eigen Instagramaccount. Hier vind je onze winacties, leestips, quotes over lezen, de wekelijkse top10 en je kunt natuurlijk al je vragen stellen en opmerkingen achterlaten. Je vind ons hier

--
Door Sanne Wortman
Favorieten van de redactie:  Boeken weggeven, ruilen of verkopen

Favorieten van de redactie: Boeken weggeven, ruilen of verkopen


Dat boek dat je ooit gekocht hebt, maar nooit gaat lezen. Dat boek dat je jaren geleden las, maar nu alleen maar stof staat te vergaren. Een stom boek, een saai boek, een boek dat een tweede leven verdient… 
Oude boeken hebben we allemaal wel eens. Maar als je dan besluit je kast eens op te ruimen, waar laat je ze dan? Ga je ze weggeven, ruilen, of verkopen?

Weggeven
Als je boeken weg wil geven en tegelijkertijd goede doelen wil steunen, geef ze dan aan Books4Life. Deze boekwinkel verkoopt alleen tweedehands boeken en de winst die ze hiermee maken, gaat naar organisaties die mensenrechten bevorderen, zoals Oxfam Novib en Amnesty International. Books4Life zit momenteel in Amsterdam, Utrecht, Nijmegen, Groningen, Tilburg en Eindhoven. In Rotterdam zit een vergelijkbare winkel, Boek met een doel. Zij doneren aan onder andere Terre des hommes en War Child. 
Zit er geen Books4Life of Boek met een doel in jouw stad? De meeste kringloopwinkels hebben wel een boekenafdeling en zullen blij zijn met je bijdrage. Of misschien is er wel een mini-bieb bij jou in de buurt, of kun je zelf een mini-bieb starten. Zo kunnen je boeken gaan zwerven en vele nieuwe lezers krijgen. 
Wil je graag je boeken volgen als ze over de wereld gaan zwerven? Via sites als Bookcrossing kun je boeken een tag geven die de volgende lezers weer in kunnen voeren op de site. Zo weet je wie het boek na jou lezen en wat ze ervan vonden!

Ruilen 
Er zijn verschillende sites waar je boeken kunt ruilen. Bij BookMooch krijg je punten voor het weggeven van je eigen boeken, waarmee je vervolgens weer boeken van anderen kunt krijgen. Bij BookFreeSwap heb je geen punten nodig en betaal je alleen voor de verzendkosten van de boeken die je uitkiest. Op boekenruilen.nl ruil je een eigen boek voor het boek van iemand anders, mits die ander je voorstel accepteert. 
Je kan natuurlijk ook zelf een boekenruilavondje organiseren met lezende vrienden. Is ook nog eens heel gezellig! Mits je het eens kan worden wie dat ene leuke boek nou mee naar huis mag nemen…

Verkopen
De Slegte is een boekhandel die alleen maar tweedehands boeken verkoopt. Als je jouw oude boeken meenemen naar de winkel, krijg je direct te horen welke ze willen kopen en je krijgt het geld contant mee. 
Momenteel zullen veel vestigingen van De Slegte dicht zijn, maar verkopen kan gelukkig ook digitaal, bijvoorbeeld via booktrader.nl. Bied aan of tik zelf wat nieuws op de kop. 
Als je ruimte in je boekenkast gemaakt hebt, moet die eigenlijk ook weer opgevuld worden toch?

--
Door Sanne Wortman

Creatief met Corona 5. Mijn broer is dood en wacht op mij

Creatief met Corona 5. Mijn broer is dood en wacht op mij


"Tweeëntwintig is geen leeftijd
om zorgeloos de dood te verkiezen. Of toch wel?"

Hoe komen we deze bizarre tijd door? Op initiatief van auteur Reinold Vugs publiceert boekenplatform Bazarow.com elke werkdag rond de klok van 16.00 uur een nieuwe of bestaande tekst van schrijvers, medewerkers óf lezers. Het  het mogen ook schilderijen, tekeningen, collages of foto's zijn.  

Het doel van Creatief met Corona volgens Reinold: “Het belangrijkste is dat de bijdragen inspireren, prikkelen of wellicht troost bieden en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid.” 

Zelf meedoen? Kijk hier hoe! 

Mijn broer is dood en wacht op mij
Aart G. Broek

Mijn broer is dood en wacht op mij,
al veertig jaar. Hij weet geduld op te brengen,
terwijl ik blijf wroeten. Tweeëntwintig is geen leeftijd
om zorgeloos de dood te verkiezen. Of toch wel?

De moeder van onze vader boog zich over de open kist,
schudde het godvrezende hoofd en snerpte:
‘Wat spijtig nou dat jij niet in de hemel komt.’
Mijn broer wist beter.

Wanneer ik aan die grootmoe denk, zie ik haar
de trap af vallen, vervloekt ze krijsend mijn broer
en breekt haar nek. Geschaard droom ik haar
op de betegelde gangvloer. Ze lekt bloed uit haar mond,
kijkt nog even glazig uit haar ogen - zielloos
als de kralen in de verschrompelde kop van het vosje
dat halverwege de trap bleef haken – en verdwaalt.

Vlijmscherpe bijlen, zagen en scharen velden ‘t paradijs.
Verdwenen de avontuurlijke doolhoven met fruitbomen
aan de rand van ons dorp. We waren kinderen en wisten
jaren niet beter dan dat de bescherming van de gaarden
er altijd was geweest en zou blijven, voor hazen, fazanten,
steenuilen én voor ons. Verworden tot schraal grasland,
waarboven alleen nog gierzwaluwen zweven.

De appelboom
met die tak op borsthoogte
waaraan mijn broer het touw knoopte,
was als al de andere wachters van onze jeugd
gesneuveld.

Mijn broer is dood, al veertig jaar. In het graf
waarin hij ligt, is er plaats voor twee. 'Hij wacht op mij,'
tikt het in mijn hoofd, ‘tot ik het opgeef.’ Ik ben sterk
of dom of eigenwijs of laf of bang en blijf
wroeten – nog een jaar of vijftien, zo stellen statistieken.
Mijn broer weet beter, al sinds zijn tweeëntwintigste,
en geeft me geduldig alle tijd.

--

Eerder verschenen in Tsead Bruinja et al. (red.), Een geluk als nieuwe wijn geschonken. Gent: PoëzieCentrum, 2020, p. 45.

Aart G. Broek is sociaal wetenschapper en deskundige conflict-, agressie- en geweldsbeheersing; hij is ook de auteur van de dichtbundel Het lichten van de jaren (2011).

 

Column: Boek en prijs, of:   het belang van de boekhandel

Column: Boek en prijs, of: het belang van de boekhandel


Omdat de Wet op de vaste boekenprijs (Wvbp) nog steeds doet wat zij moet doen – bijdragen aan de instandhouding en het stimuleren van een breed en divers titelaanbod van Nederlands- en Friestalige boeken – heeft minister Van Engelshoven besloten om de Wvbp zeker nog tot 2022 haar werk te laten doen. Zij maakte haar besluit deze week kenbaar aan de Kamer en onderbouwde haar besluit met onderzoeksresultaten die haar gelijk moeten bewijzen. 
Waar het in feite om gaat is dat dankzij de Wvbp voorkomen wordt dat het mogelijk is om boeken tegen stuntprijzen te verkopen, waardoor het voor ondernemers van allerlei pluimage (dus ook voor  supermarktketens) interessant wordt om goed verkopende boeken in het winkelschap te leggen.
Goed verkopende boeken zijn de kurk waarop het boekenvak drijft. Zij zorgen voor een financiële basis die maakt dat uitgevers en boekverkopers het hoofd boven water kunnen houden en – en daar gaat het om – risico durven nemen. Dat risico bestaat uit het in het fonds en in het assortiment opnemen van titels die niet rendabel zijn. Volgens de brief die de minister naar de Kamer stuurde, bedraagt het percentage niet-renderende titels bij de uitgevers gemiddeld 64 procent en bij de boekhandel bijna vijftig procent.

Waar het in de discussie over de vaste boekenprijs nooit over gaat is de prijs die de consument, de boekenkoper, betaalt. Die betaalt letterlijk en figuurlijk het volle pond, want, waarschuwden de economen van de Autoriteit Consument & Markt in 2014 in de aanloop naar de vorige evaluatie van de Wvbp: ‘Een concurrentiebeperking werkt prijsverhogend. De vaste boekenprijs vormt daarop geen uitzondering’.
Dat volle pond, waar in 2019 ook nog een verhoging van de btw overheen kwam, leidde vorig jaar weliswaar tot een omzetstijging, maar de afzet daalde: er werden dus per saldo minder boeken verkocht. 

Waar je ook niemand over hoort in de discussie over de vaste boekenprijs is dat er eigenwijze uitgevers zijn die zich louter toeleggen op het aanbieden van prachtige, maar incourante titels. Die kunnen door de vaste boekenprijs geen kant op, ook niet als ze een vaste schare afnemers aan zich weten te binden die hun boeken rechtstreeks bij die uitgever bestellen.
Want dat is ook een nog een punt: in hoeverre is de fysieke boekhandel nog hét doorgeefluik van titels waarvan het niet zo voor de hand ligt dat ze op voorraad leverbaar zijn. Eén van de redenen waarom boekkopers online winkelen blijkt namelijk het brede aanbod. De fysieke boekhandel buit dat voordeel nauwelijks uit: de meeste van hen hebben nog geen antwoord gevonden op de vraag hoe zij hun klanten ook digitaal optimaal aan zich kunnen binden. 

In haar brief aan de Kamer houdt minister Van Engelshoven vast aan een weliswaar nog niet helemaal gedateerd beeld van de boekenvakpraktijk, maar zij kent daarin extreem veel waarde toe aan het bestaan van fysieke boekwinkels. Zij benadrukt de etalagefunctie (het tonen van een pluriform aanbod), de aanjaagfunctie (‘in de eerste, kwetsbare weken na verschijnen van nieuwe titels “draagt” en “maakt” de boekhandel het boek’) en de waarde van de fysieke boekwinkel als het om het beleven en ervaren van cultuur. 
Dat – heel concreet – essays, poëzie en vertaalde literatuur ondanks de vaste boekenprijs terrein verliezen, merkt de minister in haar brief wel op, maar zij verbindt er geen consequenties aan. 

Ik denk dat de vaste boekenprijs zijn beste en waarschijnlijk ook zijn langste tijd gehad heeft. De markt verandert, maar de sector verandert niet snel genoeg mee. Het garanderen van een pluriform aanbod is niet per se afhankelijk van het handhaven van de vaste boekenprijs. Het voortbestaan van een fijnmazig net van fysieke boekwinkels waarschijnlijk wel, maar de vraag is of dat voldoende reden is om de Wvbp ook na 2022 te handhaven.   

--
Door Liliane Waanders

Creatief met Corona 4. De hutkoffer

Creatief met Corona 4. De hutkoffer


"Het is een koffer vol herinneringen geworden. Het hele familiearchief ligt er veilig in opgeborgen. Maar lang geleden had hij een andere taak."

Hoe komen we deze bizarre tijd door? Op initiatief van auteur Reinold Vugs publiceert boekenplatform Bazarow.com elke werkdag rond de klok van 16.00 uur een nieuwe of bestaande tekst van schrijvers, medewerkers óf lezers.

Het doel van Creatief met Corona volgens Reinold: “Het belangrijkste is dat de bijdragen inspireren, prikkelen of wellicht troost bieden en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid.” 

Zelf meedoen? Kijk hier hoe! 

De hutkoffer
door Jannie Trouwborst

Op zolder staat een hutkoffer. Hij is van hout met donkergroen beslag  en enkele latten ter versteviging. Hij kan afgesloten worden met een hangslot. Op het deksel zitten nog restanten van plakkers van Van Gend & Loos die aangeven dat  "deze kant boven" moet.  De adressering is vervaagd, onderaan staat: Zoutelande.

Het is een koffer vol herinneringen geworden. Het hele familiearchief ligt er veilig in opgeborgen. Maar lang geleden had hij een andere taak.

Tussen 1955 en 1968 werd hij elk jaar, samen met zijn robuuste, houten broer, eind juni opgestuurd naar ons gehuurde vakantiehuisje in Zoutelande. Al weken van te voren haalde mijn vader de inpakboekjes te voorschijn en werd alle gezinskleding  voor de hele maand juli verzameld en ingepakt. Daarna werd Van Gend & Loos gebeld en die zorgde ervoor dat de kisten bij aankomst op ons stonden te wachten.

Op 1 juli volgden wij ongeveer dezelfde route: naar het station in Amersfoort, met de trein naar Middelburg en met de bus naar Zoutelande. De taken werden verdeeld: mijn moeder zorgde voor de jongste, mijn vader voor de proviand, de vervoersbewijzen en het fototoestel en mijn broer en ik voor de handbagage: scheppen, emmertjes, strandballen en vliegers. De reis was voor ons kinderen ver en vermoeiend, maar toch vlogen we elk jaar bij aankomst de dijk op om te kijken of de zee er nog was.

Na een heerlijke maand waarin we eerst verbrandden, daarna lekker bruin werden, meeliepen met de Avonddriedaagse, film keken in het dorpshuis, ons strandkotje verdedigden tegen de zee bij springvloed en voor 10 cent de veerboot van Vlissingen naar Breskens namen, volgde het ritueel in omgekeerde volgorde: hutkoffers inpakken, handbagage verzamelen, terug naar Amersfoort.

In de bus naar Middelburg moest mijn moeder altijd een beetje huilen.

--

Jannie Trouwborst leest graag Nederlandse literatuur, is recensent fictie en non-fictie voor De Leesclub van Alles  en heeft een blog over boeken en spelen met taal: Mijn Boekenkast.blogspot.

.

AKO voert senioren-uurtje in

AKO voert senioren-uurtje in


Boek- en tijdschriftenwinkel AKO voert sinds vorige week woensdag een senioren-uurtje in. Senioren kunnen van dinsdag tot en met vrijdag tussen 9.00 en 10.00 bij AKO winkelen. Daarmee hoopt AKO hun winkels veiliger te maken voor oudere bezoekers, omdat ze dan minder kans lopen om besmet te worden met het coronavirus. AKO roept andere klanten op om pas na 10.00 uur hun winkel te bezoeken. Zo kunnen ouderen met een geruster gevoel winkelen. 

Ook andere boekhandels doen hun best om zoveel mogelijk maatregelen rondom het coronavirus in acht te nemen. Zo is het in sommige boekhandels alleen nog mogelijk om met pin te betalen en mogen er maar een beperkt aantal klanten de winkel in. Ook hebben sommige boekhandels een bezorgservice opgezet, zodat klanten in de regio tijdens het thuiszitten toch hun boeken kunnen kopen. 

In de boekenwereld zijn meerdere initiatieven in het leven geroepen om het lezen tijdens de coronacrisis te bevorderen. Zo werd de Boekenweek verlengd tot Boekenmaand en startte Stichting CPNB de #ikleesthuis-campagne. Met beide initiatieven wil de CPNB lezers aanmoedigen om juist in deze ongewone tijden zoveel mogelijk te blijven lezen. 

--

Door Jorien Tromp
Foto door Cem Saka via Pexels

Querido Academie lanceert Facebookpagina met schrijfopdrachten en gratis feedback

Querido Academie lanceert Facebookpagina met schrijfopdrachten en gratis feedback


De Querido Academie voor schrijvers heeft een Facebookpagina gelanceerd genaamd ‘Verzet je zinnen’ met iedere dag een leuke en toegankelijke schrijfopdracht. De Querido Academie is onderdeel van de groep Singel uitgeverijen met daarin Nijgh en Ditmar, de Arbeiderspers en De Geus en organiseert lessen in creatief schrijven. Iedereen kan meedoen aan ‘Verzet je zinnen’, je kan je inzending van maximaal 300 woorden gewoon als reactie plaatsen onder de opdracht. Enkele ingezonden stukjes krijgen professionele feedback van docenten en redacteurs in de vorm van een video met een bespreking waar iedereen van kan profiteren. Als je de smaak te pakken hebt zijn er ook nog uitdagendere vervolgopdrachten. Dus, heb je nou altijd al zelf eens wat willen schrijven, maar weet je niet hoe te beginnen? Of ben je geïnspireerd door al dat thuiszitten met een boek? Dan heb je nu een uitkomst, veel schrijfplezier! 

Als je nou al een pennevrucht hebt waar je trots op bent, of als je aan 300 woorden gewoon niet genoeg hebt, stuur dan je creatie naar info@bazarow.com en wie weet kom je wel in onze nieuwe rubriek Creatief met Corona en win je een Boekenbon van 25 euro!

--
Door Remus Thijssen

Matthijs van Nieuwkerk ontvangt gouden Vriend van het Boek-speldje

Matthijs van Nieuwkerk ontvangt gouden Vriend van het Boek-speldje


Dinsdagavond ontving Matthijs van Nieuwkerk tijdens De Wereld Draait Door het gouden Vriend van het Boek-speldje. Het speldje werd door het DWDD Boekenpanel aan hem overhandigd, met een bijbehorende oorkonde. Op die manier eren Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek (CPNB) en het boekenvak Van Nieuwkerk voor zijn inzet om boeken onder de aandacht te brengen. 

In De Wereld Draait Door voerde Van Nieuwkerk bijna dagelijks gesprekken aan de hand van boeken. Ook heeft het programma sinds 2012 het maandelijkse Boekenpanel en het bijbehorende Boek van de Maand. Dat heeft een grote bijdrage geleverd aan het aanwakkeren van de leescultuur in Nederland, zegt de CPNB in een persbericht. Matthijs van Nieuwkerk is de eerste die zich officieel Vriend van het Boek mag noemen. 

“Het heeft zo ongelooflijk veel voor ons betekend. Namens de CPNB, alle bibliotheekmensen, alle boekenvakkers, de auteurs, hun uitgevers,” zei boekverkoper Grietje Braaksma, die het speldje mocht overhandigen. Van Nieuwkerk ontving van haar een diepe buiging en reageert dankbaar met de woorden: “Ontzettend aardig. Ik stel het zeer op prijs en ik deel het met mijn club, dat is vanzelfsprekend.”

In het persbericht van Stichting CPNB zegt Eveline Aendekerk over Matthijs van Nieuwkerk: “Voor het boekenvak is het een groot gemis dat Matthijs gaat stoppen met DWDD. Zijn liefde voor het boek en zijn onvermoeibare inzet om lezen te bevorderen heeft voor een enorme verandering gezorgd in de Nederlandse leescultuur. (...) Op zijn geheel eigen wijze liet Matthijs de meerwaarde van boeken zien. Ik hoop dat veel presentatoren maar ook andere boegbeelden, zoals sporters, acteurs, politici, influencers en ‘gewone’ lezers, maar ook bedrijven, het stokje van hem overnemen en zijn voorbeeld volgen als Vriend van het Boek!” 

Van Nieuwkerk maakte in februari bekend te stoppen als presentator van De Wereld Draait Door. Daarmee komt ook een einde aan het succesvolle Boekenpanel. Vrijdag is de laatste uitzending van het programma.  

--
Door Jorien Tromp

Koningin Mathilde moedigt Belgische jongeren aan om te lezen tijdens lockdown

Koningin Mathilde moedigt Belgische jongeren aan om te lezen tijdens lockdown


De Belgische koningin Mathilde wil jongeren die in lockdown zitten door de coronacrisis aan het lezen krijgen. Dinsdag plaatste ze een filmpje op YouTube, waarin zij voorleest uit het Franstalige jeugdboek Jusqu'ici tout va bien. Vanochtend verscheen een video waarin ze het Nederlandstalige boek Toen de zee stil was van auteur Annelies Beck voorleest.

België is sinds 18 maart in volledige lockdown vanwege de coronacrisis. Dat betekent dat de Belgen alleen naar buiten mogen als ze een supermarkt, apotheek of bank moeten bezoeken, of bij noodgevallen. In het filmpje roept koningin Mathilde daarom Belgische jongeren op om eens een boek te pakken terwijl ze thuiszitten. 

Het boek Jusqu'ici tout va bien won onlangs de Prix Première Victor voor jeugdboeken, een van de meest prestigieuze Belgische boekenprijzen. Het boek is van auteur Marie Colot en gaat over Jozef, een jongen die bereid is alles te doen om zijn leven in de hand te nemen en zich uit de achterstandsbuurt te ontworstelen waar hij met zijn ouders woont. 

De video’s waarin de Belgische koningin uit de boeken voorleest, zijn te bekijken op Twitter en YouTube.

--

Door Jorien Tromp
Foto: Carolien Coenen

Creatief met Corona 3. Lourdes

Creatief met Corona 3. Lourdes


"Lourdes, daar worden zondaars schoongewassen, jongen, je ademt heiligheid, daar is zo'n kracht, die hemelse macht is niet te beschrijven als je er zelf niet geweest bent."

Hoe komen we deze bizarre tijd door? Op initiatief van auteur Reinold Vugs publiceert boekenplatform Bazarow.com elke werkdag rond de klok van 16.00 uur een nieuwe of bestaande tekst van schrijvers, medewerkers óf lezers.

Het doel van Creatief met Corona volgens Reinold: “Het belangrijkste is dat de tekst inspireert, prikkelt of wellicht troost biedt en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid.”

Zelf meedoen? Kijk hier hoe! 

Lourdes
Door Reinold Vugs

Oma uit de stad is klein van stuk maar heeft haar mondje mee en laat zich door niemand iets gezeggen, op opa na dan maar dat komt omdat ze dat heeft beloofd bij hun trouwen. Je krijgt haar lastig van haar praatstoel als ze er eenmaal op zit en ze het ene na het andere verhaal vertelt totdat iemand tegen haar zegt dat het genoeg is voor deze keer. Vandaag is de woonkamer tot de laatste stoel bezet en loopt ze stram naar de keuken en terug om het bezoek van lekkers te voorzien met een praatje erbij.

Hij blijft zich verbazen over de Mariabeeldjes die in alle soorten en maten op de schoorsteenmantel staan. En welke deur je ook opent, erboven prijkt steevast een kruis, sommige met een verdord Palmpasentakje waarvan bij elk zuchtje een blaadje afvalt alsof het het hele jaar door herfst is. In een van de beeldjes zit water, hij vraagt zich al heel lang af waarom. Oma en Maria, dat is twee handen op één buik. Ze praat met Maria en bidt de geloofsgeheimen met haar rozenkrans. Als ze te weinig tijd heeft, schakelt ze over op het rozenhoedje en doet ze alleen de tientjes. De kraaltjes glijden tikkend tussen haar knisperende vingers en ze fluistert er eeuwenoude woorden bij. Hij kent opa's liefde voor Maria omdat die altijd zegt: “Veel Weesgegroetjes bidden” als iemand in moeilijkheden zit.

Oma is klaar met inschenken en gaat zuchtend zitten. Hij vindt het een mooi moment om over Maria te beginnen, de biecht komt vanzelf. “Oma, wat is dat voor Maria met dat water?” Hij heeft al spijt van zijn vraag als meeluisterende ooms en tantes beginnen te lachen.

Oma gaat onverstoorbaar van start. “Dat komt omdat ze van Lourdes is, waar we vroeger heen gingen met jouw andere opa en oma.”
“Waar is dat?”
“In Frankrijk, bij de bergen in het zuiden tegen Spanje aan,” roept opa uit de verte. Als het over Maria gaat moet alles wijken, zelfs het lezen van de krant.
“Met ons viertjes in de auto, dwars door Frankrijk, langs Parijs en verder nog, er kwam geen eind aan. Elke keer als jouw oma een toren zag, moesten we erheen. Tegen de tijd dat we in Lourdes aankwamen, kon ik geen kerk meer zien, ik mag barsten als ik lieg. Het is dat we voor Maria gingen, anders had ik het nooit zolang volgehouden. Lief mens hoor, daar niet van, maar je kunt ook overdrijven in je geloof.”
Dat snapt hij niet.

“Lourdes, daar worden zondaars schoongewassen, jongen, je ademt heiligheid, daar is zo'n kracht, die hemelse macht is niet te beschrijven als je er zelf niet geweest bent. Rome is mooi, maar in Lourdes kom je nog een heel stuk dichterbij de hemel. Vooral in de avond voel je dat Maria bij je is, met om je heen processies, gezangen en optochten met kaarsen die zo veel licht geven dat het maar geen nacht wil worden.” Ze straalt ervan.
“Ik mag de ongelukkigen niet vergeten. Wij hadden een goed lijf en een gezond hoofd, toen nog wel, maar heel veel mensen zaten in rolstoelen of mankeerden iets aan hun hoofd. Of allebei, dat zag je ook wel. Busladingen vol zieken, invaliden en krankzinnigen of imbecielen, zoals we die toen noemden. Ik ging me zowat schuldig voelen omdat ik helemaal niks mankeerde.”
“Ik was ziek!,” roept opa, “weet je nog?”
“Mannen zijn aanstellers,” fluistert ze, “hij had een verkoudheidje te pakken, meer niet.”
“Wat heeft Maria met Lourdes te maken?”
“Ze is verschenen aan Bernadette. Dat was een simpele ziel en extra ontvankelijk voor het hogere; het staat geschreven dat de eenvoudigen en zuiveren van hart God zien en dat is hetzelfde voor Maria. Bernadette heeft na de eerste verschijning nog heel wat visioenen gehad waarin Maria opdook, er kwam een onderzoek naar omdat ze haar niet wilden geloven.”
Hem zou ook niemand geloven, wist hij, behalve ome Kees.


“Toen bleek dat het echt waar was, is Lourdes met de grot waar het gebeurde een bedevaartsoord geworden waar mensen van over de hele wereld heengingen.”
Hij vraagt waarom er water in het beeldje zit.
“Dat hebben we daar vandaan, jongen, hetzelfde water stroomt bij de grot en is geheiligd tot en met. De mensen gaan met hun hand langs de rotsen en doen in stilte een wens.”
“Wat heeft u gewenst?”
“Als ik het zeg, komt het niet meer uit. Kun je nagaan hoe lang ik die wens al bij me draag. Afijn, die mensen willen beter worden, niet ziek zijn, of bidden voor iemand die ze kennen. In de stenen zitten pijpjes waaruit water komt dat je op kunt vangen in flessen of in zo'n beeldje als dat daar.”
“Kun je het drinken?”
“Je moet gewoon gelóven, dan is dat water helegaar niet nodig,” zegt oma.
“En veel Weesgegroetjes bidden!,” roept opa.

--

Reinold Vugs (1963) is journalist, schrijver en griepoloog. Hij publiceerde eerder o.a. In veel huizen wordt gerouwd. 'De Spaanse griep in Nederland' en 'Griep! De angst voor de pandemie en de feiten'.

Favorieten van de redactie: Quarantaine literatuur

Favorieten van de redactie: Quarantaine literatuur


Werd de coronacrisis voorspeld in een thriller uit 1981?

In de virusthriller The Eyes of Darkness van Dean Koontz is sprake van een biologisch oorlogswapen genaamd ‘Wuhan-400’. Het virus uit het boek is ontworpen in een laboratorium vlak buiten Wuhan en verspreidt zich vervolgens razendsnel over de wereld. Maar daar houden de gelijkenissen de huidige coronacrisis op, en gelukkig maar. Het wapen uit Koontz’ verbeelding heeft een incubatieperiode van enkele uren, het coronavirus is pas na vijf dagen tot twee weken besmettelijk. Ook overleef je besmetting met het Wuhan-400 virus nooit langer dan 24 uur. Koontz heeft zelf nog geen commentaar geleverd over zijn helderziendheid. Zijn boek is deze week naar nummer één op de Amazon bestseller lijst gestegen.
Al voor de verbinding met het boek van Koontz gelegd was waren gingen er geruchten rond op sociale media waarin werd beweerd dat het virus ontsnapt was uit een laboratorium. Deze geruchten zijn echter snel ontkend, en niet alleen vanuit China, maar ook door westerse wetenschappers. 

 

Favorieten van de redactie

Als je nou geniet van dit soort verhalen en de komende tijd toch thuis zit, hebben wij nog wel wat tips. Van spannende virusthrillers tot toonaangevende apocalyps-romans. 

 

Thrillers en page-turners

De Andromeda crisis - Micheal Crichton

In De Andromeda Crisis land een onbemande satelliet in een gehucht in Nevada. Er blijkt een uiterst dodelijk buitenaards virus aan boord te zijn dat binnen een mum van tijd het hele gehucht om het leven brengt. Een team van de beste wetenschappers wordt ingezet om een wereldwijde verspreiding met de apocalyptische gevolgen van dien te voorkomen.  

The Darkest Minds serie - Alexandra Bracken

In het eerste deel van serie The Darkest Minds genaamd De overlevenden raast er een zeer besmettelijk virus over de wereld dat alleen kinderen treft. De meesten overlijden en de overlevers krijgen bijzondere gaven. Zo ook de jonge Ruby, die in een zwaar beveiligd heropvoedingskamp gestopt wordt vanwege haar krachten. Een spannend verhaal volgt waarin Ruby moet vechten om te overleven in een wereld die niet langer vriendelijk is tegen kinderen.  

Inferno - Dan Brown

In Inferno reis je met Robert Langdon mee naar Florence, waar hij in een duizelingwekkend avontuur de strijd aangaat met een briljante wetenschapper; een genie dat geobsedeerd is door het einde van de wereld door middel van een virus en het duistere meesterwerk Inferno van Dante Alighieri.

 

Literaire klassiekers

De stad der blinden - Saramago

Plotseling duikt er in Lissabon een zich razendsnel verspreidende besmettelijke blindheid op. De overheid blijkt geen schijn van kans te hebben tegen een catastrofe van deze proportie, totale anarchie volgt. De hoofdpersoon blijkt al gauw als enige immuun te zijn, maar het is nog maar de vraag of de taferelen die zij mag aanschouwen niet beter ongezien kunnen blijven. José Saramago won de Nobelprijs voor de literatuur in 1998.

De pest - Albert Camus

De pest is een kroniek van een kuststad in de greep van een dodelijke ziekte. De slachtoffers sterven een snelle en vreselijke dood, en als gevolg van de quarantaine worden de andere inwoners geplaagd door gevoelens van angst en claustrofobie. Het is een meeslepende vertelling over moed en vastberadenheid en de broosheid van het menselijk bestaan. Ook dit boek beleeft een enorme boost in de verkoop sinds de uitbraak van het coronavirus.

 

Flinke pillen

De MaddAddam trilogie - Margaret Atwood

Een vaccin hebben we nog niet, maar we kunnen je wel een dikke pil voorschrijven. In Margaret Atwoods MaddAddam-trilogie wordt een wereld beschreven die even futuristisch als angstaanjagend dichtbij is. In drie beklemmende romans wordt de lezer meegezogen in een postapocalyptische samenleving. Maar binnen het schrikbeeld en de gevolgen van allesverwoestende golven en ziektes maakt Atwood met haar schrijfstijl evenveel ruimte voor humor, en lijken liefde en hoop nooit helemaal vergaan. 

The Stand - Stephen King

Eerst komt de Grote Plaag. De gehele beschaving wordt vernietigd door een geheimzinnige ziekte. Steden liggen bezaaid met rottende lijken. De lucht is bezwangerd met een oorverdovende stilte. Een handjevol overlevenden verzamelt zich en begint aan de langzame, moeizame taak van de wederopbouw van een nieuwe wereld...

 

Creatief met Corona 2. Lezende oude dame

Creatief met Corona 2. Lezende oude dame


Hoe komen we deze bizarre tijd door? Op initiatief van auteur Reinold Vugs publiceert boekenplatform Bazarow.com elke werkdag rond de klok van 16.00 uur een nieuwe of bestaande tekst van schrijvers, medewerkers óf lezers.

Het doel van Creatief met Corona volgens Reinold: “Het belangrijkste is dat de tekst inspireert, prikkelt of wellicht troost biedt en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid.”

Zelf meedoen? Kijk hier hoe! 

--

Lezende oude dame
door Jan Koster

Jaarlijks heb ik een afspraak met een oude dame, geboren in 1923. Het heeft met werk te maken. Het is een soort rituele dans volgens vaste patronen. De afspraak is altijd in maart, altijd op een vrijdag, altijd om half twee. En het is bijna elk jaar hetzelfde weer: zonnig, graad of vijftien, lichte bries. Ook de weergoden voegen zich naar dit ritueel.

Een van de eerste dingen die ik doe als ik binnenkom is even controleren of ze nog steeds leest. Ook op onze laatste afspraak was dat het geval.

Het gesprek verloopt eigenlijk altijd hetzelfde.

“Hoe gaat het met u?,” is het eerste wat zij vraagt. Hierop volgt mijn antwoord met de wedervraag. Haar antwoord? In grote lijnen: het gaat elk jaar een beetje minder, het wordt allemaal wat moeizamer, de rollator wordt steeds belangrijker.

Klagerig? Nee, eerder een tikje weemoedig. Maar ze is nooit chagrijnig.

Vijf minuten later.
“Blieft u nog een kopje thee?”
“Graag.” Waarna ik mijn werk kan doen. Als zij met de thee aankomt - zonder hulp, want ze wil het zelf doen -, vraagt zij steevast:
“Heb ik het allemaal goed gedaan?”
“Ja, mevrouw.”
“Wilt u een koekje bij de thee?”

Ouderwetse koekjes, frou-frou, Janhagel, gemberkoekjes.
Hoewel ik niet bepaald een liefhebber ben zeg ik geen nee. Het kan elk jaar de laatste keer zijn dat ze het vraagt en je wilt niet een geweigerd koekje als laatste herinnering met je meezeulen.

Intussen kijk ik naar de boeken. Het zijn er altijd drie en in alle drie is zij tegelijk bezig. Meestal vrij nieuwe boeken, soms zit er een wat ouder boek tussen. Soms hebben we het even over een boek, als ik het ken of gewoon nieuwsgierig ben.

En dan het afscheid, na een half uurtje, want dan is ze moe.
“Tot volgend jaar, hopelijk,” zegt zij steevast.
“Ja, tot volgend jaar, op naar de 100.”

Zolang zij boeken leest, houd ik hoop dat er inderdaad weer een volgend bezoek zal komen.

--

Jan Koster is liefhebber van lezen, redacteur Literatuur bij De Leesclub Van Alles en heeft een eigen blog over boeken en dergelijke: jkleest.nl.

Elke dag Decamerone 

Elke dag Decamerone 


Vanaf afgelopen maandag lezen acteurs van het Internationaal Theater Amsterdam en Het Nationale Theater in Den Haag gezamenlijk de Decamerone. Iedere dag wordt één verhaal uit de 14e eeuwse verhalenbundel op film voorgelezen door een van de acteurs. 

De Decamerone is een verzameling van honderd verhalen van de hand van de Italiaanse dichter en geleerde Giovanni Boccaccio. De verhalen worden gepresenteerd als raamvertelling. Tien jonge mensen, drie mannen en zeven vrouwen, ontvluchten de pest die Florence in zijn greep heeft. Op het Toscaanse platteland verdrijven zij de veertien dagen door elkaar verhalen te vertellen vol sensualiteit, seksualiteit, maatschappijkritiek en andere thema’s. De Decamerone is reeds in zijn tijd veelvuldig gekopieerd waardoor er tegenwoordig meer dan 50 versies van bestaan. De bundel staat bekend als een van de belangrijkste prozawerken van de Italiaanse literatuur.

Net zoals De pest van Albert Camus, De stad der blinden van José Saramago en The Eyes of Darkness van Dean Koontz die nu overal uitverkocht zijn door corona, schetst de Decamerone (nog verkrijgbaar!) een situatie die juist nu bijzonder aangrijpend is. De isolatie die de jonge verhalenvertellers opzoeken op het platteland is vergelijkbaar met de huidige omstandigheden van mensen over de hele wereld.

De bundel bevat honderd korte verhalen. Regisseur Ivo van Hove zei: “We gaan net zo lang door totdat we uit de crisis zijn. We hebben honderd dagen te gaan, langer mag het echt niet duren.” De afleveringen van vijf tot acht minuten worden dagelijks uitgezonden door de VPRO en zijn te bekijken op de site van het Internationaal Theater Amsterdam.

--
Door Remus Thijssen

Leraren mogen in video’s voorlezen uit Harry Potter wegens corona

Leraren mogen in video’s voorlezen uit Harry Potter wegens corona


J.K. Rowling, auteur van de Harry Potter-serie, maakte vrijdag bekend dat ze toestemming geeft aan leraren om in video’s voor te lezen uit haar boeken. In een tweet schrijft ze dat ze graag leraren wil helpen om kinderen die thuis zitten te bereiken. Ze staat toe dat docenten in video’s hun leerlingen uit de Harry Potter-boeken voorlezen. Hier is normaal gesproken een licentie voor nodig, vanwege auteursrechten.

Door het coronavirus zijn in veel landen de scholen gesloten. Ook in Groot-Brittannië, waar de auteur vandaan komt, kunnen kinderen voorlopig niet naar school. Rowling zegt daarom dat leraren over de hele wereld de tekst uit de boeken mogen gebruiken voor hun lessen, zolang die maar op een besloten schoolnetwerk of educatief platform geplaatst worden. Op haar website jkrowling.com zijn de volledige voorwaarden te downloaden.

Naast de ‘open licence’ komen er binnenkort meer initiatieven om Harry Potter bij kinderen thuis te brengen, meldt Rowling op haar website. Het is nog niet bekend wanneer die worden aangekondigd.

--

Door Jorien Tromp

Oplossingen voor lezers in quarantaine

Oplossingen voor lezers in quarantaine


Door het hele land zijn bibliotheken begonnen met bezorg- en afhaalservices. Juist nu iedereen noodgedwongen thuis zit is er veel vraag naar boeken, en de bibliotheken willen hun leden niet teleurstellen met gesloten deuren. Behalve bibliotheken hebben grote apps voor luisterboeken en ebooks ook aardige acties om het thuiszitters over de hele wereld aangenamer te maken. 

Sommigen zijn boeken aan huis gaan bezorgen, zoals de bibliotheek IJmond Noord en bibliotheek Oostland, anderen hebben een afhaalservice, zoals Drachten en Assen. In Assen hoeven mensen voorlopig ook niet hun geleende boeken terug te brengen als ze niet naar buiten durven. Ook zijn veel bibliotheken hun online beschikbare diensten aan het uitbreiden. FlevoMeer Bibliotheek in Lelystad bijvoorbeeld heeft 100 extra luisterboeken toegevoegd aan hun Luisterbieb. Bibliotheek Oost-achterhoek en Drachten hebben het mogelijk gemaakt om via de website kinderen lid te maken, die kunnen nu gratis gebruikmaken van de online collectie en van het programma Yoleo, voor kinderen die nog niet zo vlot lezen. Als je nou geen raad weet met websites en computers dan kan je meestal de bibliotheek wel even bellen, hun personeel zal je ongetwijfeld verder kunnen helpen.

Grote boekenapps zoals Scribd en Audible dragen op hun eigen manier steentje bij aan het dragelijk maken van de quarantaine. Scribd is een online database van miljoenen ebooks en audiobooks en de komende maand is hun volledige verzameling gratis. Audible is een vergelijkbare service die zich met name op de audiobooks richt, zij hebben een selectie van kinderboeken gemaakt die nu gratis te beluisteren is vanaf hun website. 

Genoeg oplossingen om veilig je quarantaine door te brengen dus. Veel lees- en luisterplezier!

--
Door Remus Thijssen

Creatief met Corona 1. Tijd over

Creatief met Corona 1. Tijd over


Hoe komen we deze bizarre tijd door? Op initiatief van auteur Reinold Vugs publiceert boekenplatform Bazarow.com elke werkdag rond de klok van 16.00 uur een nieuwe of bestaande tekst van schrijvers, medewerkers óf lezers.

Het doel van Creatief met Corona volgens Reinold: “Het belangrijkste is dat de tekst inspireert, prikkelt of wellicht troost biedt en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid.”

Zelf meedoen? Kijk hier hoe! 

Tijd over 
door Roeland Dobbelaer

Tijd over om het huis extra te poetsen.
Tijd over om eindelijk die administratie eens te rangschikken.
Tijd over om de boekenkast te herschikken.
Tijd over om oude mailtjes weg te werken.
Tijd over om elk halfuur Twitter te checken op Coronanieuws.
Tijd over om mij vreselijk zorgen te maken.
Tijd over om mij de Apocalyps voor te stellen.
Tijd over om te sterven misschien?
Tijd over om Coronagrapjes op de familieapps te plaatsen.
Tijd over om weer meer poëzie te lezen.
Tijd over om sowieso meer te lezen.
Tijd over om de hond uit te laten.
Tijd over om met mijn kinderen te praten.
Tijd over om mijn geliefde in de ogen te kijken.
Tijd over om te beseffen hoe goed we het hadden.
Tijd over om te hopen dat we het overleven, allemaal.
Tijd over om iedereen het goede te wensen.

--

Roeland Dobbelaer is filosoof en mediaondernemer, o.a. hoofdredacteur van De Leesclub van Alles en Bazarow Magazine. Hij is getrouwd en heeft vier schoolgaande en studerende kinderen. Met zijn zessen werkt/studeert hij met zijn gezin nu thuis. Dat scheelt veel afspraken en reistijd…

Prijs de Poëzie maakt winnaars Gedichtenwedstrijd bekend

Prijs de Poëzie maakt winnaars Gedichtenwedstrijd bekend


De organisatie van Prijs de Poëzie maakte zaterdag 21 maart de winnaars van De Gedichtenwedstrijd bekend. Juryvoorzitter Tsead Bruinja presenteerde de uitreiking in een video, waarin aan de winnaars van de eerste, tweede en derde plaats prijzen werden uitgereikt. De prijsuitreiking zou eigenlijk afgelopen zaterdag in het Vlaams Cultuurhuis de Brakke Grond in Amsterdam plaatsvinden, maar werd afgelast vanwege de corona-maatregelen. De Vlaamse dichter Yannick van Puymbroeck won de eerste prijs met zijn gedicht De American Supremacy Dream dromen.

Over het werk van Yannick Van Puymbroeck zegt de jury: “De dichter durft in De American Supremacy Dream dromen stevig buiten de lijntjes te kleuren op het gebied van de taal. (...) Het ondergraven van het eigen doel, het heen en weer zwalken tussen flauwiteiten en maatschappijkritiek en de behendigheid in de taal zorgden ervoor dat wij De American Supremacy Dream dromen graag bekronen met de eerste prijs.”

De tweede prijs ging naar Jorrit-Pieter van der Heide, met het gedicht De broer. De derde prijs ging naar Alexander van der Weide, die het gedicht Richtlijnen voor de koolstofdioxide-uitstoot tot 2030 schreef. De honderd beste gedichten van De Gedichtenwedstrijd zijn gebundeld in Een geluk als nieuwe wijn geschonken, dat binnenkort verschijnt.

--

Door Jorien Tromp

Bookstagram van de week: Booksandsparkles

Bookstagram van de week: Booksandsparkles


Voor de boekenliefhebber zijn er enorm veel plekken waar je je behoefte aan boeken kunt vervullen, zelfs als je even niet aan het lezen bent. Een van de meer moderne plaatsen is Instagram. Ook zonder account kun je hier heerlijk rondneuzen in de esthetische foto’s, gevarieerde accounts en bergen aan boekenliefde. Zoek eens op de hashtag #booklove of kijk naar de accounts die wij aanraden! 

Booksandsparkles

Booksandsparkles is een heel fijn account om in roerige tijden bij tot rust te komen en even helemaal weg te dromen bij de positieve uitstraling. Nathalie maakt prachtige sfeervolle foto’s van haar boeken en zet er meestal een leuk tekstje bij dat je aan het denken zet over het lezen. Wat bijvoorbeeld je favoriete hoofdpersonen zijn. Of welk boek jou heel erg blij maakt. Wie jij uit boeken tot leven zou willen wekken. 

Nathalie post vooral young adult, fantasy en wat thrillers op haar account, waardoor heel veel mensen hier leuke tips zullen vinden. En vooral de foto’s zijn echt prachtig.

Bekijk het account hier.

--
Door Sanne Wortman

Creatief met Corona

Creatief met Corona


Troost TV, het initiatief van Paul Haenen, inspireert. Favoriete tv-fragmenten uit het verleden bieden troost in deze barre tijden. Kreatief met Kurk, met Arjan Ederveen en Tosca Niterink, was zo’n programma uit de jaren negentig, met in totaal 26 afleveringen.

Creatief met Corona is een knipoog naar dit programma, vertaald naar nu in de vorm van een verhaal, gedicht, essay, column of welke taaluiting dan ook. Hoe creatief zijn letterkunstenaars in deze dagen met de 26 letters waarover zij beschikken?

Op initiatief van auteur Reinold Vugs wil het boekenplatform Bazarow.com dagelijks (op werkdagen) een bijdrage van creatievelingen publiceren, 100 dagen lang + 1. Deze mag een relatie met corona hebben, maar het hoeft niet. Het belangrijkste is dat je bijdrage (verhaal, essay, gedicht) inspireert, prikkelt of wellicht troost biedt en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid. 

“Veel schrijvers hebben wel iets op de plank liggen. Misschien te weinig voor bundeling, maar toch goed genoeg om te publiceren. Dit is een mogelijkheid om zo’n bijdrage in te sturen,” aldus Vugs. En er zijn vast ook legio nieuwe schrijvers die graag willen publiceren maar niet weten waar dat kan. Maar het mogen ook schilderijen, tekeningen, collages of foto's zijn.

Elke week wordt de beste bijdrage opgenomen in Bazarow Magazine dat op zaterdag verschijnt. 

Creatievelingen die mee willen doen, kunnen hun inzending mailen naar info@bazarow.com.

De redactie beoordeelt elke bijdrage en behoudt zich het recht voor om niet tot plaatsing over te gaan. 

Houd bij jouw inzending rekening met het volgende:
- maximaal 2000 woorden
- teksten in word aanleveren
- we gebruiken “…..”
- geef je bijdrage een titel
- vertel onderaan de bijdrage kort wie je bent 
- meedoen kan tot 1 juni 

Degenen wiens verhalen het Magazine halen, krijgen naast eeuwige roem een Boekenbon van 25 euro. 

En als het écht heel veel mooie verhalen oplevert, gaan we ze mogelijk bundelen. Kijken wat er dan gebeurt…

Video: Wende Snijders zingt gedicht Voor Alles van Joost Zwagerman

Video: Wende Snijders zingt gedicht Voor Alles van Joost Zwagerman


Wende Snijders zong bij De Wereld Draait Door het gedicht Voor Alles van Joost Zwagerman, naar aanleiding van de recent verschenen bundel Verzamelde gedichten. Ze gebruikte de tekst om een lied te maken. Dinsdag gaf ze een prachtig optreden bij DWDD, met muzikale begeleiding van LudoWic. 

Joost Zwagerman was een Nederlandse schrijver. Naast romans en verhalen schreef hij ook poëzie en columns. In 2015 maakte hij op 51-jarige leeftijd een einde aan zijn leven. Zwagerman behoort tot de meest gelezen Nederlandse schrijvers van zijn generatie. Veel mensen kennen hem vanwege zijn optredens in DWDD, waar hij regelmatig vertelde over zijn enthousiasme voor kunst. Verzamelde gedichten omvat al zijn gepubliceerde bundels in één band. 

Bekijk de video hier:

Coronacrisis: Uitgeverijen proberen er het beste van te maken

Coronacrisis: Uitgeverijen proberen er het beste van te maken


De coronacrisis legt de hele samenleving plat. Hoe gaan de uitgeverijen hiermee om? Werkt iedereen thuis, en wat voor problemen levert dat op? Kleinere uitgeverijen kunnen zich natuurlijk makkelijker aanpassen in dit soort situaties. Hoe kleiner je operatie, hoe gemakkelijker je iedereen thuis aan het werk krijgt. Maar groot en klein zal worden getroffen als door het hele land de boekhandels, drukkerijen en distributiecentra dichtgaan. Bazarow Magazine maakte een belrondje langs diverse uitgevers om te horen hoe het gaat.

Bij Theo van Rijn van uitgeverij LetterRijn voeren zorgen de boventoon: “Het is maar de vraag op welk moment ook de drukkerijen de deuren gaan sluiten, het is allemaal heel erg onzeker geworden.” LetterRijn is een onafhankelijke uitgever die zich vooral richt op thrillers. Het lezen en beoordelen van manuscripten gaat gewoon door, maar bij LetterRijn spreken ze voorlopig met auteurs af nieuwe boeken in eerste instantie alleen als ebook te laten verschijnen “met het oog op de ongetwijfeld naderende sluiting van drukkerijen.” Wel zijn er voor hun jaarlijkse verhalenwedstrijd aanzienlijk meer inzendingen. Mensen zitten ongetwijfeld meer te lezen en te schrijven “maar ook daar is de vraag, als we het over papieren boeken hebben, hoe lang het duurt voordat een groot verzendhuis als bol.com wat dat betreft de deuren sluit.” 

Jitske Kingma van Uitgeverij Elikser zit alleen op kantoor, maar kan gewoon doorwerken. Elikser is een kleine onafhankelijke uitgever met een breed fonds, het personeel bestaat voornamelijk uit freelancers, wat een omschakeling naar thuiswerken een stuk makkelijker maakt. “Het is eigenlijk juist wat drukker zelfs” zegt ze “want mensen die thuis zitten die gaan snel hun correcties nakijken, en die hebben vragen, dingen worden verschoven, presentaties die eerst fysiek plaatsvonden, daar maken we papieren presentaties van, dus dat betekent berichtjes rondsturen.” Corona levert meer werk op in de zin dat bepaalde zaken ingewikkelder worden, maar ook om andere redenen. “Ik krijg wel ook meer manuscripten nu, omdat mensen thuis hun manuscripten zitten af te maken.” Het is natuurlijk misschien nog wat vroeg om dit soort conclusies te trekken, maar de verwachting is logisch. Uitgeverij Elikser is gevestigd in Leeuwarden, waar de meeste boekhandels nog open zijn, in tegenstelling tot café’s, bioscopen en dergelijke. “In die zin denk ik dat wij niet het hardst getroffen zijn. Als je toch thuis zit, en je kunt niks doen, kun je evengoed gaan schrijven en lezen,” aldus Jitske Kingma. Elikser heeft een Friese vertaling van De pest van Albert Camus op papier en als ebook die nu een enorme boost in populariteit ondergaat.

Bij Uitgeverij Cossee werken ze in shifts van twee op kantoor, voor de rest hebben ze conference calls en werken ze met Microsoft Teams voor vergaderingen. Uitgeverij Cossee is een zelfstandige en onafhankelijke uitgeverij van Nederlandse en vertaalde literaire fictie en non-fictie. “Wij werken gewoon door,” zegt directeur Eva Cossée, ze verwacht dat, net zoals altijd na bijvoorbeeld de kerstvakantie, het aantal binnenkomende manuscripten zal gaan stijgen. Daarnaast wordt er ook gehoopt op een stijging in de algemene verkoop van boeken. “Lees nu de boeken die je altijd al wilde lezen, en waar je nooit de tijd voor had.” luidt hun nieuwe slogan, en ze noemt de nieuwe #ikleesthuis campagne van het CPNB. Bepaalde categorieën van boeken zijn juist nu extra de moeite waard. Cossée: “Mensen moeten weer allemaal gaan koken want de horeca is dicht. Mensen kunnen niet op reis, dus kunnen ze een roman lezen die in een ver weg land speelt zodat ze toch op reis gaan. Dat soort dingen, eigenlijk hopen wij dat dit het lezen bevordert.” Wel moet daarbij worden gezegd dat de sluiting van enkele boekhandels, en de verwachting dat er veel meer zullen volgen, dit bemoeilijkt.

Tot nu toe lijkt het bij deze kleinere uitgeverijen nog behoorlijk soepel te verlopen. We hebben natuurlijk ook geprobeerd mensen te spreken van grotere uitgeverijen, maar daar blijkt dat nog niet zo makkelijk te zijn. Bij De Bezige Bij nam niemand op, en bij Meulenhoff kon de telefoniste die helemaal alleen op kantoor zat me helaas met niemand doorverbinden. Bij uitgeverij Veen Bosch en Keuning kreeg ik wel na een tweede keer doorverbonden te worden iemand heel kort te spreken, maar een interview zat er niet in. “Geen interesse, we zijn gesloten,” kreeg ik te horen waarna er werd opgehangen. Zoals te verwachten is een dergelijke omschakeling bij grotere uitgeverijen een stuk ingewikkelder en wellicht frustrerender, zoals de reactie bij VBK illustreerde. Deze bedrijven hebben een stuk meer werknemers, en niet iedereen kan even makkelijk zijn werkplek naar huis verplaatsen. 

--
Door Remus Thijssen

Nominaties bekend voor E. du Perronprijs

Nominaties bekend voor E. du Perronprijs


Ellen Deckwitz, Stephan Enter en Asha Karami zijn genomineerd voor de E. du Perronprijs. De E. du Perronprijs is een jaarlijkse prijs die sinds 1986 op initiatief van de Gemeente Tilburg en de faculteit Geesteswetenschappen van de Universiteit van Tilburg wordt uitgereikt. Het is een erkenning voor mensen of instellingen die op kunstzinnige wijze een bijdrage hebben geleverd aan een goede relatie tussen verschillende bevolkingsgroepen in Nederland. E. du Perron was een schrijver uit Nederlands-Indië die zich in zijn tijd heeft geuit tegen het kolonialisme, en voor de onafhankelijkheid van Indonesië. 

Ellen Deckwitz, die ook het Boekenweekgedicht schreef, is genomineerd voor haar poëziebundel Hogere Natuurkunde, waarin ze talloze gesprekken verwerkte met andere mensen die haar Nederlands-Indische wortels delen. Asha Karami is ook genomineerd voor dichterlijk talent, met haar poëziebundel genaamd Godface. In haar bundel staat de onaffe mens en haar plek in onze op perfectie gerichtte samenleving centraal. Stephan Enter is genomineerd voor zijn roman Pastorale, waarin een Molukse gemeenschap in een gereformeerd dorp een rol speelt. Deckwitz en Karami zijn allebei ook genomineerd voor de Herman de Coninckprijs voor poëzie.

--
Door Remus Thijssen

Met de #ikleesthuis-campagne hoeft thuiszitten niet saai te zijn

Met de #ikleesthuis-campagne hoeft thuiszitten niet saai te zijn


We bevinden ons in een onzekere tijd, waarin veel mensen thuis zitten vanwege het coronavirus. Stichting CPNB wil daarom door middel van twee korte oproepen alle Nederlanders aansporen om boeken te gaan lezen. ‘Zit je thuis vandaag? Gelukkig kun je daar ook veel beleven. Met een boek!’ en ‘Vandaag niet naar buiten? Dan haal je de wereld toch gewoon binnen? Met een boek!’ De oproepen worden onder andere verspreid via posters, dagbladen en sociale media. 

De CPNB sluit hiermee aan bij de #ikleesthuis-campagne, die in het leven werd geroepen door schrijfster en Kinderboekenambassadeur Manon Sikkel. Zij riep mensen via haar social media op om onder de hashtag #ikleesthuis leestips met elkaar te delen. Ondertussen is de hashtag op Instagram en Twitter al honderden keren gebruikt. 

Met de campagne wil de CPNB wijzen op het belang van boeken lezen. Boeken zorgen voor verrijking en verdieping, maar bieden ook ontspanning en ontsnapping nu andere sociale en culturele activiteiten daar niet meer voor kunnen zorgen, meldt de CPNB in een persbericht op hun website. Juist nu veel mensen noodgedwongen thuis zitten, hoopt de CPNB zoveel mogelijk potentiële lezers aan een mooie leeservaring te helpen.

Ook wil Stichting CPNB met de campagne mensen oproepen om naar hun online boekhandel of bibliotheek te gaan, of gebruik te maken van de online bibliotheek. Net als veel creatieve sectoren heeft ook de boekensector het zwaar nu ze kampt met de maatregelen rondom het coronavirus. Boekhandels en bibliotheken kunnen alle mogelijke steun gebruiken. Sommige boekhandels hebben hun fysieke winkel gesloten, maar bezorgen wel boeken aan huis. Boekhandel Savannah Bay in Utrecht verkoopt zelfs speciale ‘quarantaine-overlevingspakketten’, waarin een boek en DVD uit de sale zitten, samen met een zakje boekendrop of kauwgum.

In het persbericht spreekt CPNB-directeur Eveline Aendekerk zich uit over de campagne: “Met al het verontrustende nieuws kunnen boeken voor een beetje troost, ontspanning en ontsnapping zorgen. Ik vind het mooi en inspirerend om te zien hoe mensen op sociale media nu de meest uiteenlopende boekentips met elkaar delen met #ikleesthuis. De leesbevorderende campagne rond het ‘thuislezen’ is bijzonder snel samen met het boekenvak tot stand gekomen, daar ben ik trots op. Laten we juist nu met z’n allen de boekwinkel en bibliotheek steunen en boeken blijven kopen en lenen.”

Ook andere organisaties haken in op het coronavirus om het thuiszitten voor lezers zo leuk mogelijk te maken. Zo maken veel uitgeverijen gebruik van de hashtag #ikleesthuis, lanceren verschillende boekbloggers een online leesclub voor de komende weken en organiseert Hebban de schrijfwedstrijd Liefde in tijden van corona, waarin ze vragen om “inspirerende verhalen over liefde, hoop en kracht.” Myrthe Spiriti, uitgever van uitgeverij Blossom Books, geeft aankomende vrijdag een thuisworkshop Sterke verhalen schrijven. Zo zijn er nog veel meer initiatieven vanuit de boekensector te vinden die het thuiszitten veraangenamen. 

Voor de mensen die in hun extra vrije tijd graag aan een schrijfproject beginnen, organiseert Bazarow Creatief met Corona. Op initiatief van auteur Reinold Vugs wil het Bazarow dagelijks een bijdrage van kreatievelingen publiceren. Deze mag een relatie met corona hebben, maar het hoeft niet. Belangrijkst is dat een tekst inspireert, prikkelt of wellicht troost biedt en lezers voor een moment wegvoert uit de dagelijkse werkelijkheid. Lees hier hoe je kunt deelnemen. 

Zit je net als een groot deel van Nederland thuis, en heb je veel tijd over? Dan is er dus genoeg te doen! Doe mee met een leesclub, neem een kijkje onder de hashtag #ikleesthuis voor inspiratie, of deel je eigen boekentips. Wil je graag lezen over situaties die lijken op het coronavirus? Bekijk de rubriek Favorieten van de redactie van deze week! Zijn boeken met dit thema niet jouw ding? Kijk in de Bazarow Top 50 voor de beste boekentips van dit moment. 

__

Door Jorien Tromp

Henriette Roland Holstprijs 2020 voor Nicolien Mizee

Henriette Roland Holstprijs 2020 voor Nicolien Mizee


De driejaarlijkse prijs voor in druk verschenen en in de Nederlandse taal geschreven werk van proza, poëzie of toneel, dat uitblinkt in sociale bewogenheid en literair niveau, is dit jaar voor Nicolien Mizee. Zij schreef De kennismaking en De porseleinkast. Mizee ontvangt als winnaar van de Henriette Roland Holstprijs een oorkonde en een bedrag van 3.000 euro.

In De kennismaking en De porseleinkast haar faxen aan scenarioschrijver Ger Beukenkamp, die haar les gaf aan de Schrijversvakschool ’t Colofon in Amsterdam. De jury van de Henriette Roland Holstprijs zegt hierover:

“In haar faxen brengt Mizee verslag uit van de periode waarin ze haar eerste romans concipieerde. Nauwgezet geeft ze weer hoe haar schrijverschap zich heeft ontwikkeld. In het bijzonder waardeert de jury Mizee’s sprankelende stijl, haar sterke humor, authentieke onaangepastheid, invoelbare wanhoop en niet in de laatste plaats ook haar genadeloos eerlijke zelfanalyse.”

Eerdere winnaars van de Henriette Roland Holstprijs zijn onder meer Alfred Birney, David Van Reybrouck, Tom Lanoye, Johan de Boose, Bas Heijne, Evelien Gans, Geert Mak, Inez van Dullemen, Lieve Joris, Wim de Bie, Jan Hein Donner en Theun de Vries.

Lees hier het hele juryrapport.

--
Door Sanne Wortman

Vaste boekenprijs blijft voorlopig bestaan

Vaste boekenprijs blijft voorlopig bestaan


De Wet op de vaste boekenprijs blijft de komende vier jaar nog bestaan. Dat schreef minister Ingrid van Engelshoven (Cultuur) aan de Tweede Kamer op 13 maart, op basis van een evaluatie naar het functioneren van de Wet. Uit de evaluatie blijkt dat het draagvlak voor een vaste prijs voor boeken zeer groot is.

De Wet op de vaste boekenprijs bepaalt dat uitgevers de prijs van een boek vaststellen. Boekverkopers mogen niet van deze prijs afwijken, waardoor prijsconcurrentie is uitgesloten. Zo ontstaat er meer financiële ruimte voor uitgevers om het aanbod voor het publiek breed en divers te houden en kunnen ze naast bestsellers ook boeken voor een kleinere markt uitgeven. 

Het evaluatieonderzoek toont aan dat het raadzaam is om met de wet door te gaan. Daar is Van Engelshoven blij mee. In een persbericht op de website van Rijksoverheid zegt ze: “Ik sta voor het bewaken van de diversiteit in het Nederlandse literair landschap. In een tijd waarin minder wordt gelezen is dat zeer belangrijk. Bestsellers zorgen ervoor dat ook boeken voor een kleiner publiek kunnen floreren en daarmee ook dat breed gesorteerde boekhandels kunnen voortbestaan.” 

De vaste boekenprijs is een voordeel voor fysieke boekhandels. Het verdienmodel van deze boekhandels staat onder druk door hoge kosten, ontlezing en concurrentie van online boekverkoop. In haar brief benadrukt Van Engelsbergen dat de fysieke boekhandel een grote maatschappelijke meerwaarde vervult. Dankzij de vaste boekenprijs kunnen de boekhandels naast hun online concurrenten zoals bol.com of Amazon blijven bestaan.

__

Door Jorien Tromp

Longlist voor de Europese Literatuurprijs bekendgemaakt

Longlist voor de Europese Literatuurprijs bekendgemaakt


De longlist voor de Europese Literatuurprijs is bekend. Deze lijst werd samengesteld door vijftien uitgenodigde boekhandels. De twee jury’s hebben tot eind juni om de twintig genomineerde titels te lezen en een shortlist samen te stellen. De tweede jury is een studentenjury die is aangesteld om het tienjarig jubileum van de prijs te vieren.
Ook de samenstelling van de jury’s is bekend: De vakjury bestaat uit voorzitter Abdelkader Benali (schrijver), Xandra Schutte (hoofdredacteur De Groene Amsterdammer), Wil Hansen (vertaler Duits en laureaat van de Europese Literatuurprijs 2019), Bob Kappen (Athenaeum Boekhandel, Amsterdam) en Merijn Schipper (Boekhandel Bijleveld, Utrecht).

De studentenjury onder voorzitterschap van auteur Alma Mathijsen wordt gevormd door studenten Ilse Peeters (MA Literair Bedrijf aan de Radboud Universiteit in Nijmegen), Max Tromp (MA Geschiedenis aan de Universiteit Leiden), Zaza van de Koppel (BA Rechtsgeleerdheid aan de Universiteit Utrecht) en Koen Boelens (vertaler Engels; afgestudeerd aan de Master Literair Vertalen en de Vertalersvakschool).

Dit is de longlist van de Europese literatuurprijs 2020, deze twintig romans werden vertaald uit tien talen. 

  • De hemel boven Lima door Juan Gómez Bárcena, vertaald uit het Spaans door Peter Gelauff (Wereldbibliotheek)
  • De menselijke maat door Roberto Camurri, vertaald uit het Italiaans door Manon Smits (De Bezige Bij)
  • Klein Engeland door Jonathan Coe, vertaald uit het Engels door Otto Biersma en Petra van der Eerden (De Bezige Bij)
  • Het echte leven door Adeline Dieudonné, vertaald uit het Frans door Kris Lauwerys en Isabelle Schoepen (Atlas Contact)
  • Meer dan een broer door David Diop, vertaald uit het Frans door Martine Woudt (Cossee)
  • De andere naam. Septologie I-II door Jon Fosse, vertaald uit het Noors door Marianne Molenaar (Oevers)
  • Kijk ons nu eens door Geir Gulliksen, vertaald uit het Noors door Geri de Boer (Ambo Anthos)
  • Serotonine door Michel Houellebecq, vertaald uit het Frans door Martin de Haan (Arbeiderspers)
  • SS Proleterka door Fleur Jaeggy, vertaald uit het Italiaans door Frans Denissen (Koppernik)
  • En ook de liefde door Drago Jančar, vertaald uit het Sloveens door Roel Schuyt (Querido)
  • Onder het water door Daisy Johnson, vertaald uit het Engels door Callas Nijskens (Koppernik)
  • Baron Wenckheim keert terug door László Krasznahorkai, vertaald uit het Hongaars door Mari Alföldy (Wereldbibliotheek)
  • Een bedroefde God door Jiří Kratochvil, vertaald uit het Tsjechisch door Tieske Slim (Kleine Uil)
  • Normale mensen door Sally Rooney, vertaald uit het Engels door Gerda Baardman (Ambo Anthos)
  • M. De zoon van de eeuw door Antonio Scurati, vertaald uit het Italiaans door Jan van der Haar (Podium)
  • Het veld door Robert Seethaler, vertaald uit het Duits door Liesbeth van Nes (De Bezige Bij)
  • Lente door Ali Smith, vertaald uit het Engels door Karina van Santen en Martine Vosmaer (Prometheus)
  • De Jacobsboeken door Olga Tokarczuk, vertaald uit het Pools door Karol Lesman (De Geus)
  • De koning door Szczepan Twardoch, vertaald uit het Pools door Charlotte Pothuizen (Nieuw Amsterdam)
  • Frankkusstein door Jeanette Winterson, vertaald uit het Engels door Arthur Wevers (Atlas Contact)

De prijsuitreiking vindt 7 november plaats op het Crossing Border Festival in Den Haag. Twee jury’s betekent dat er ook twee winnaars zijn. Beide krijgen dezelfde prijs, namelijk 10.000 euro voor de auteur en 5.000 voor de vertaler.

Tijdens de Vertalersgeluktournee die half april hopelijk van start gaat gaan vertalers van de titels op de longlist verschillende boekhandels langs. Ze komen daar vertellen over hun genomineerde vertaling en hoe het was om te dat boek vertalen. Welke boekhandels op het programma staan is nog niet bekend. 

--
Door Remus Thijssen

Column: Waar staat de Stichting CPNB voor?

Column: Waar staat de Stichting CPNB voor?


Ik zocht een onderwerp voor mijn laatste Boekenweek-column en sloeg aan het researchen. Ik wilde iets zeggen over hoe ik steeds opnieuw struikel over het woord ‘propaganda’ in de naam van de organisatie die zich sinds jaar en dag - maar niet altijd als zelfstandige organisatie - bezighoudt met het promoten van ‘het Nederlandse boek’, en meer in het bijzonder met het stimuleren van lezen en het bevorderen van boekenbezit.
Ik wilde ook iets zeggen over dat het ene ‘Nederlandse boek’ schijnbaar het andere niet is en dat sommige soorten in de loop der jaren steeds nadrukkelijker aangeprezen worden, en andere enigszins in het gedrang dreigen te komen, maar ik wist niet precies waar ik moest beginnen. Omdat ik waarschijnlijk ook niet precies wist waar ik uit wilde komen.

Al browsend belandde ik via een al wat ouder interview van Maarten Dessing met Annette Reijersen van Buuren, manager Merk, Marketing en Communicatie van de Stichting CPNB, over het nieuwe merkenbeleid van de Stichting CPNB - ‘De CPNB had echter 17 merken. Iedere campagne was een apart merk (…). Dan kun je net zo goed ook zeggen dat er helemaal niet vanuit een merk werd geredeneerd, maar vanuit de marketing voor die campagne zelf’ - op de site van het Benelux-Bureau voor de Intellectuele Eigendom om te kijken welke ‘merken’ er namens de Stichting CPNB geregistreerd staan. Dat bleken er veel meer dan zeventien:

50 jaar Kinderboekenweek, Boek van de Week, Boekenbal, Boekenweek, Boekenweek Test, Boekenweekgeschenk, CPNB, CPNB Kinderboekenweek, CPNB-Boekmonitor, De Bestseller 60, De Gouden Tulp, De Nationale Voorleesdagen, En ze lezen nog lang en gelukkig, Gouden Griffel, Gouden Penseel, Gouden Strop, Gouden Zoen, Griffels en Penselen, Gulden Palet, Kinderboekenbal, Kinderboekenmolen, Kinderboekenweek, Kinderboekenweekgeschenk, Kleintje Boek, Kookboeken7daagse, Kookboekenweek, LeesID, Luisterboom, Maand van het Spannende Boek, Manuscripta, Nederland Leest, Nederlandse Kinderjury, Poëzie Week, Publieksprijs voor het Nederlandse Boek, Reisgidswijzer, S.Y.P.R.A.B., Stichting Nederlandse Kinderjury, Titels Tips, Van boeken krijg je nooit genoeg, Zilveren griffel en Zilveren Penseel.

De Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek heeft zich aardig ingedekt en het heeft met het vastleggen van al deze merknamen een aardig monopolie opgebouwd. Zeker als je ziet hoe veelomvattend het pakket van waren en diensten is dat schuilgaat achter een merk.

Het woordmerk CPNB bijvoorbeeld omvat:

Kl 9 Wetenschappelijke, fotografische, cinematografische, optische, weeg-, meet-, sein-, controle, en onderwijstoestellen en - instrumenten; apparaten voor het opnemen, het overbrengen en het weergeven van geluid of beeld, zoals cd's, cd-rom's, mini discs, dvd's, video's en cassettebanden; magnetische gegevensdragers, schijfvormige geluidsdragers; gegevensverwerkende apparatuur en computers.

Kl 16 Papier, karton en hieruit vervaardigde producten voor zover niet begrepen in andere klassen; drukwerken; boeken, tijdschriften, kranten en periodieken; boekbinderswaren; foto's; schrijfbehoeften; kleefstoffen voor kantoorgebruik of voor de huishouding; materiaal voor kunstenaars; penselen; schrijfmachines en kantoorartikelen (uitgezonderd meubelen); leermiddelen en onderwijsmateriaal uitgezonderd toestellen); plastic materialen voor verpakking, voor zover niet begrepen in andere klassen; drukletters; clichés.

Kl 35 Reclame, beheer van commerciële zaken, zakelijke administratie, administratieve diensten, zakelijke bemiddeling bij de exploitatie van een boekhandel; zakelijke assistentie en advisering bij de aan- en verkoop van (antiquarische) boeken, landkaarten, topografische kaarten, tijdschriften, drukwerken, magazines en kalenders; import en export van (antiquarische) boeken, landkaarten, topografische kaarten, tijdschriften, drukwerken, magazines en kalenders; administratieve verwerking van bestelorders in het kader van diensten van een postorderbedrijf; organisatie van veilingen; organisatie van evenementen en exposities voor publicitaire of commerciële doeleinden.

Kl 36 Taxatie van (antiquarische) boeken, tijdschriften, kranten en periodieken.

Kl 40 Diensten van een drukkerij.

Kl 41 Diensten van een uitgeverij, waaronder begrepen het al dan niet elektronisch uitgeven van boeken, tijdschriften en andere drukwerken, alsmede audiovisuele producties, al dan niet vastgelegd op gegevens-, beeld- en/of geluidsdragers, zoals cd's, cd-rom's, mini discs, dvd's, video's en cassettebanden; het uitlenen en verspreiden van boeken, kranten en tijdschriften; diensten van een bibliotheek; opleiding, cursussen, opvoeding, ontspanning en vermaak; het verstrekken van informatie op het gebied van opvoeding, opleiding, ontspanning, vermaak en cultuur ook langs elektronische weg, waaronder Internet; het verstrekken van culturele informatie via elektronische dataoverdracht, waaronder Internet; organisatie van tentoonstellingen voor educatieve doeleinden; het samenstellen, produceren, regisseren en uitvoeren van radio-, televisie-, audiovisuele, muziek- , amusements- en theaterprogramma's; het produceren van films en videofilms; het organiseren en verzorgen van congressen, seminars, lezingen en andere educatieve activiteiten; het organiseren van sportieve, culturele, muzikale en educatieve evenementen en manifestaties; het organiseren van beurzen en tentoonstellingen voor culturele of educatieve doeleinden; film- en videoverhuur; verhuur van toneeldecors; verhuur van radio- en televisietoestellen.

In theorie staan de Stichting CPNB dus heel wat middelen ter beschikking om reclame te maken voor ‘het Nederlandse boek’ (en het lezen van boeken te stimuleren en het bezitten van boeken te bevorderen), maar ondertussen dooft de Boekenweek 2020 als een nachtkaars uit.

Eerst besloot Annejet van der Zijl donderdag de haar resterende optredens af te zeggen - ‘Ik wil op dit moment niet verantwoordelijk zijn voor volle zalen, niet alleen vanwege mezelf, maar ook in het belang van de gezondheid van mijn lezers’ - waarna als gevolg van maatregelen van hogerhand om verdere verspreiding van het COVID-19-virus te voorkomen, ook Özcan Akyol geconfronteerd werd met geannuleerde afspraken. Aan het eind van een bewogen dag kwam ook nog de mededeling dat de traditionele gratis reisdag op de laatste zondag van de Boekenweek verschoven wordt.

‘Het lezen van boeken mag nog steeds. Blijf de Boekenweek vieren, ook zonder de grote evenementen en lees!’ Dat klinkt als een schrale troost, maar was het aansporen tot lezen niet de core business van de Stichting CPNB.

--
Door Liliane Waanders

Bazarow onderzoekt literatuurprijzen: The Booker Prize

Bazarow onderzoekt literatuurprijzen: The Booker Prize


Vorige maand publiceerden we een artikel over de Libris Literatuurprijs, en vestigden we de aandacht op de uitzonderlijk gelijke verdeling van dit jaar tussen mannelijke en vrouwelijke auteurs op de longlist. De komende maand onderzoekt de Bazarow redactie hoe het zit met de man-vrouwverhouding bij andere grote literaire prijzen. Deze week komt de Booker Prize aan bod.

De Booker Prize heeft sinds 1994, het eerste jaar dat de Libris Literatuurprijs werd uitgereikt, maar liefst elf vrouwen bekroond, bijna vier keer zo veel als de Libris in dezelfde periode. Vorig jaar werd de prijs aan niet één, maar twee vrouwen toegekend. Margaret Atwood met The Testaments is met 79 jaar de oudste winnaar ooit, maar opvallender wellicht is dat zij na Hilary Mantel al de tweede vrouwelijke dubbele winnaar is. Er zijn nu evenveel mannelijke als vrouwelijke auteurs die de prijs tweemaal hebben ontvangen. Atwood won eerder in 2000 met The Blind Assassin.

De andere winnaar van 2019 is Bernardine Evaristo met Girl, Woman, Other, een verzameling verhalen in vrij vers. Het boek dat twaalf Britse, op één na allemaal gekleurde vrouwen beschrijft, kreeg een behoorlijk lauwwarme recensie in het NRC. De recensent suggereert dat de jury wellicht wegens het onderwerp minder kritisch is geweest over de kwaliteit van het werk. In de Britse media is de kritiek over het algemeen een stuk positiever, hoewel velen de keuze van de jury, of het gebrek daaraan, afkeuren.

Desondanks is er in de Britse media ook aandacht voor emancipatie in de literaire wereld. Op de site van de Booker Prize is te lezen dat ondanks alle vrouwelijke winnaars het toch lijkt alsof vrouwen niet genoeg literaire prijzen winnen. In een stukje ter aankondiging van de nieuwe Carol Shields Prize, een Canadese prijs voor vrouwelijke auteurs in Canada en de VS, trekt de verslaggever het nut van dit soort prijzen in twijfel. “De oplossing,” opperen zij, “is boeken te schrijven die goed genoeg zijn om de Booker te winnen”. Helemaal gelijk op is het de laatste tien jaar niet gegaan, het staat 6-5 voor de heren ondanks de dubbele inhaalslag van vorig jaar. Maar dat is nog geen significante kloof, ook als je verder het verleden in kijkt wordt hij niet veel wijder. Al met al lijkt het bij The Booker Prize de goede kant op te gaan. 

--
Door Remus Thijssen

Boekenweek wordt Boekenmaand

Boekenweek wordt Boekenmaand


De Boekenweek kwam dit weekend tot een onbevredigend einde, dachten we, waarbij het merendeel van activiteiten en evenementen zijn afgelast. Het CPNB denkt daar echter anders over, en heeft besloten van de Boekenweek een Boekenmaand te maken. Dit betekent dat boekhandels het Boekenweekgeschenk aan hun klanten mee mogen blijven geven, en dat ze het Boekenweekessay mogen blijven verkopen. Boekhandels en bibliotheken mogen hun promotiemateriaal laten hangen tot het eind van de maand. Ook raadt het CPNB online winkels van lokale boekhandels aan via social media, aangezien de fysieke boekhandels weinig klanten trekken sinds de nieuwe maatregelen tegen het coronavirus. Dus breng deze Boekenmaand, ook namens het CPNB, je quarantaine door met een boekje extra.

--
Door Remus Thijssen

 

Favorieten van de redactie:  Mooie boekenkasten

Favorieten van de redactie: Mooie boekenkasten


Het lijkt erop dat heel Nederland de komende twee weken thuis gaat zitten. Tijd dus voor veel boeken lezen en Netflix. Mocht je af en toe toch eens op willen staan, waarom dan niet je boekenkast opnieuw indelen? Er zijn veel verschillende manieren, allemaal op hun eigen manier mooi. Hieronder geven we een paar voorbeelden.

Het sorteren van je boeken kan natuurlijk alfabetisch, maar op kleur is visueel erg mooi.

Of zo bijvoorbeeld:

En de boekenkast zelf hoeft natuurlijk helemaal geen standaardkast te zijn! Laat je boeken lekker zweven.

Of maak een kast in een bijzondere vorm, als je toch tijd hebt.

En wie zegt dat er alleen maar boeken in mogen staan?

Maar misschien wel het allerbelangrijkste is een comfortabel plekje met voldoende licht om al die mooie boeken te lezen. Want daar gaat het uiteindelijk om.


Door Sanne Wortman

Nieuws  Bookstagram van de week:  Boekwijzer

Nieuws Bookstagram van de week: Boekwijzer


Voor de boekenliefhebber zijn er enorm veel plekken waar je je behoefte aan boeken kunt vervullen, zelfs als je even niet aan het lezen bent. Een van de meer moderne plaatsen is Instagram. Ook zonder account kun je hier heerlijk rondneuzen in de esthetische foto’s, gevarieerde accounts en bergen aan boekenliefde. Zoek eens op de hashtag #booklove of kijk naar de accounts die wij aanraden! 

Boekwijzer
Kinderen die lezen hebben daar veel voordeel van. Ze hebben een betere woordenschat, een groter empathisch vermogen, ze leren ervan, en het is natuurlijk leuk! Op de instagrampagina Boekwijzer vind je de allerleukste boekentips voor kinderen, met bovendien hele schattige foto’s van lezende kindjes. Het zijn hele diverse boeken voor kinderen onder de tien jaar.

Bekijk het account hier


Door Sanne Wortman
Column: Het fenomeen Özcan Akyol (zeg maar niet langer Eus)

Column: Het fenomeen Özcan Akyol (zeg maar niet langer Eus)


Over mijn eerste kennismaking met Özcan Akyol schreef ik in 2012 dit:

‘Eén van hen – Özcan Akyol – zat voordat hij ging schrijven in de bak. Hij vertelt er smakelijk over, net als over zijn ambities. Die zijn niet gering: er zitten sowieso nog vier romans in zijn hoofd. Özcan Akyol heeft de lachers op zijn hand en steelt de show. Knuffelmarokkanen hadden we al, nu treedt een excuusturk toe tot het schrijverskorps. Als hij gaat voorlezen uit Eus – waar hij “nog even aan moet schaven maar dan is het toch echt af, het gaat zeker lukken” – blijkt zijn schrijven minder onderscheidend dan zijn spreken.’

Özcan Akyol deelde dat jaar tijdens Manuscripta het debutantenpodium met Stefan van Dierendonck en Shira Keller. Hoewel ook hun debuten niet onopgemerkt zijn gebleven, is Özcan Akyol (het werd al gauw Eus, omdat Özcan Akyol voor velen onuitspreekbaar bleek) van de drie degene die zich blijvend in de kijker heeft weten te spelen.

Dat ik me van het begin van de carrière van Eus verder niet zo veel kan herinneren, komt vast doordat ik niet heel erg gecharmeerd was van Eus. Dat zegt niet noodzakelijk iets over de roman, maar vooral veel over mijn smaak.
Als Eus in die tijd in beeld kwam - over media-aandacht heeft hij nooit te klagen gehad - zapte ik weliswaar niet weg, maar ik luisterde ook niet echt. Het duurde dan ook even voordat ik in de gaten had dat Eus Eus en Eus ontgroeid was en Özcan Akyol aan het worden was: iemand met de ambitie en potentie om uit te groeien tot opiniemaker.

Ik begon hem pas echt serieus te nemen toen hij ook nog programmamaker werd. Op televisie, maar vooral op de radio werkt de mix van brutaliteit, nieuwsgierigheid en ongepolijstheid die Özkan Akyol kenmerken. Als interviewer is Özcan Akyol ontwapenend, ook al laat hij niet los en neemt hij geen genoegen met een half antwoord. Dat levert goede gesprekken op.
Door al dat opinie- en programma maken schoot het schrijven van romans er schijnbaar bij in. Van de minstens vier romans die zeven jaar geleden in zijn hoofd zaten, leverde Özcan Akyol er tot nu toe twee af. Wie nu de naam Özcan Akyol noemt, heeft het niet per se over de schrijver van Eus en Turis (zegt maar Toerist, want dat is de titel sinds het herdrukken).

Op zoek naar een schrijver om het thema van de Boekenweek kracht bij te zetten, kwam de CPNB uit bij dwarsdenker / rebel Özcan Akyol.* Het resultaat: Generaal zonder leger, een schotschrift over de hypocrisie die de literaire wereld kenmerkt, want: de elite heeft het verval van de literatuur en het verlies van lezers volgens Özcan Akyol geheel en al aan zichzelf te danken. Ze heeft de lezer volkomen van zich vervreemd door boeken te schrijven die vooral tot hun eigen verbeelding spreken.

Özcan Akyol provoceert, fulmineert en kleineert. Hij legt veel dwarse verbanden, maar neemt het niet zo nauw met oorzaken en gevolgen. Dat gezegde over dik hout en planken is behoorlijk van toepassing.
De grootste fout die Özcan Akyol maakt is echter dat hij doet alsof hij zelf geen onderdeel van het verhaal is. Hij mag, zoals hij in Generaal zonder leger schrijft, zich dan altijd buitenstaander zijn blijven voelen, hij is het niet. Özcan Akyol maakt al sinds het verschijnen van zijn debuut deel uit van het door hem bekritiseerde literaire circuit. Als schrijver. Als graag geziene gast aan talkshowtafels. Als programmamaker.
Hij is dus niet in de positie om vanaf de zijlijn zijn observaties te delen en mensen in diskrediet te brengen. Özcan Akyol is niet de nobele leesbevorderaar die belangeloos opkomt voor mensen die door de elite als niet-lezers gezien worden (omdat ze niet de goede boeken lezen) die hij in Generaal zonder leger voorwendt te zijn.

Na het lezen van Generaal zonder leger ben ik weer terug bij af. Moet ik me weer opnieuw tot Özcan Akyol gaan verhouden. Moet hij mijn vertrouwen terug zien te winnen.

* Zo verdedigde Eveline Aendekerk, directeur van de Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek, tot drie keer toe de keus voor Eus nadat de pleuris uitbrak over het Boekenweekessay. Waarmee de keuze voor een man in het jaar waarin het thema De moeder de vrouw was met terugwerkende kracht nog dubieuzer is.

--
Door Liliane Waanders

Stripboeken en Kunst

Stripboeken en Kunst


In België bruist het deze maand ook van diverse activiteiten rondom boeken. Een volle maand, van 1 maart tot en 31 maart aandacht voor Jeugdboeken. Onze Zuiderburen hebben zowel de periode als de doelgroep heel breed getrokken. Geen week aandacht voor Kinderboeken maar een volle maand. En geen aandacht voor Kinderboeken maar voor Jeugdboeken. Wel is het grappig dat de site Jeugboekenweek heet. Maar er is echt een hele maand uitgetrokken voor allerlei activiteiten met het thema KUNST.  

Van de site: “We hebben het over hoe kunst je fantasie en verbeelding triggert”. De activiteiten die er op vele plaatsen georganiseerd worden zijn voor Nederlanders niet echt te bezoeken. Wel is de lijst boeken van 3 tot 15 jaar en die per leeftijdscategorie getoond worden, zeer de moeite waard om te bekijken. Een aantal boeken die op die lijst staan, zijn gerecenseerd op de site van De Leesclub van Alles 

Heel verrassend is de suggestielijst met strips rondom het thema Kunst. Van Suske en WikseLucky LukeJommeke, Urbanus, Asterix, tot Lam over Van Eycks werk het “Lam Gods.” Nu actueel door de berichten over de restauratie. De lijst bevat heel veel verschillende stripboeken. Lees Baby’s in black over Stuart Sutcliffe, een lid van The Beatles maar die de band verliet en koos voor zijn liefde. Of Imagine Mosul, een strip die aantoont hoe muziek het begin kan zijn van iets nieuws, iets beters, iets moois. Heel bijzonder, strips en kunst. En leuk om te lezen. 

__ 

Door Rita Pontororing 

Piet Gerbrandy wint Homerusprijs 2020

Piet Gerbrandy wint Homerusprijs 2020


Piet Gerbrandy heeft de Homerusprijs 2020 gewonnen voor zijn vertaling van Boëthius. Troost in filosofie. Dat is een prijs die het Nederlands Klassiek Verbond jaarlijks uitreikt aan het beste Nederlandstalige boek over de oudheid. De jury, bestaande uit Emilia Menkveld (literair vertaler en recensent) Wim Verbaal (hoogleraar Latijnse taal en literatuur aan de Universiteit Gent) en Leonard Rutgers (hoogleraar Late Oudheid en winnaar van de Homerusprijs 2019), noemt het werk van Gerbrandy een “grandioze vertaling van een van de grote filosofische teksten uit de Oudheid”.

De andere genomineerden van dit jaar waren Uit de diepten van de hel van Marcel Hulspas en Beauty en fashion. De laatste trends uit het oude Rome van Dorothee Olthof en Martine Teunissen. De Homerusprijs wordt aan Gerbrandy uitgereikt op zaterdag 28 maart in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden. Dat is de eerste zaterdag van de Week van de Klassieken, een week waarin er activiteiten, lezingen en voorstellingen door het hele land zijn georganiseerd om mensen te laten kennismaken met de klassieke wereld. Je opgeven om de prijsuitreiking bij te wonen kan via het e-mailadres op de website.

__

Door Jorien Tromp

Coronavirus beïnvloedt Boekenweek-activiteiten in Brabant

Coronavirus beïnvloedt Boekenweek-activiteiten in Brabant


Het coronavirus verspreidt zich snel in Nederland en beïnvloedt daardoor helaas ook de Boekenweek. Vooral in Brabant, waar de burgemeesters dinsdag maatregelen hebben genomen om verspreiding van het virus tegen te gaan, merken boekhandelaren de impact van het virus. Sommige boekhandels hebben hun activiteiten voor de rest van de Boekenweek afgelast, of denken erover dat te doen.

Op Facebook heeft de Tilburgse boekhandel Gianotten Mutsaers laten weten dat de activiteiten van aankomend weekend, waaronder het interview met Arnon Grunberg, helaas niet doorgaan. De oproep van hun burgemeester om zeven dagen “sociale onthouding” te hebben, nemen ze serieus. Bazarow Magazine sprak met Marlous Mutsaers, directeur en eigenaar: “Bij zo’n oproep moet je verantwoordelijkheid nemen. Het zijn lastige dilemma’s, want je hoopt natuurlijk dat mensen blijven komen tijdens de Boekenweek.” Sinds de oproep van dinsdag lijkt het rustiger in de winkel. “Gisteren hebben we voor het eerst gemerkt dat er minder bezoekers kwamen. Je ziet het ook op straat. Het ziet er anders uit dan normaal.” 

Het is ontzettend jammer, maar de boekhandel vindt het belangrijk de adviezen te volgen. “Je zou jezelf toch voor je kop slaan als je een evenement door laat gaan en er later blijkt dat er mensen ziek zijn geworden. Als we ons er nu aan houden, is het hopelijk eerder achter de rug,” aldus Mutsaers. 

Boekhandel Van Piere in Eindhoven heeft tot nu toe nog geen activiteiten geannuleerd, maar gaat wel met betrokkenen in overleg over de laatste Boekenweek-activiteit die vrijdag plaatsvindt. Dan is er in Van Piere een interview met Bart, Sebastiaan en Splinter Chabot naar aanleiding van hun recent verschenen boeken. 

“We hebben tot nu toe nog niets aangepast. Wel merken we dat mensen zich afmelden voor activiteiten, wat ongetwijfeld met het coronavirus te maken heeft,” laat Luc Spruit van Boekhandel Van Piere weten. De persconferentie van dinsdag, waarin burgemeesters van Brabant de oproep deden om zoveel mogelijk binnen te blijven, heeft impact gehad. Sinds dinsdag is het beduidend rustiger in de winkel. “Het is erg jammer en een lastige periode voor ons, maar het is nog veel vervelender voor de mensen die het virus hebben.”

In Groningen zijn nog geen besmettingen van het coronavirus vastgesteld. Daar ervaren de boekhandels dan ook niets van de negatieve effecten die het virus in Brabant met zich meebrengt. Boekhandel Van der Velde uit de stad Groningen bevestigt: “Tot nu toe hebben we een hele goede Boekenweek.”

__

Door Jorien Tromp
Foto: Jorge Franganillo

Rob Kemps van Snollebollekes brengt zijn eerste boek uit

Rob Kemps van Snollebollekes brengt zijn eerste boek uit


Rob Kemps, bekend van de feestact Snollebollekes, brengt dit weekend zijn eerste boek uit. Het boek, getiteld Randverschijnselen, gaat onder andere over zijn succes als Snollebollekes, zijn tijd in Parijs en zijn passie voor de chansons van Jacques Brel. De lezer maakt kennis met een andere kant van Kemps. Op zijn Instagram noemt de artiest het “een openhartig boek over mijn passies”. Ook laat hij weten dat het boek geen biografie is, maar wel autobiografisch getint. 

Het boek werd in februari aangekondigd en afgelopen zondag 8 maart gepresenteerd. Tijdens de presentatie vertelde Kemps dat hij het vooral voor zijn zoontje heeft geschreven, want het boek is vorig jaar, in zijn geboortejaar, geschreven. “Al verkoop ik nul boeken, mijn zoontje heeft straks een heel mooi boek waardoor hij weet waar papa mee bezig was in zijn geboortejaar,” zegt hij in een video van van Omroep Brabant

Randverschijnselen verschijnt vrijdag 13 maart.

__

Door Jorien Tromp

Biblioservicebus in Zeeland heeft nog steeds trouwe bezoekers

Biblioservicebus in Zeeland heeft nog steeds trouwe bezoekers


De Biblioservicebus is nog steeds populair in Zeeland. Dat is een rijdende bibliotheek, die naar plekken rijdt waar geen bibliotheekvestiging is, zoals het platteland. Ondanks dat het aantal bussen de laatste jaren is afgenomen, wordt de Zeeuwse Biblioservicebus nog steeds trouw bezocht, blijkt uit een video die het AD zondag 8 maart publiceerde. Medewerkers van de Biblioservicebus vertellen daarin over hun werk. 

De video laat goed zien dat de Biblioservicebus niet alleen functioneel is, maar dat het ook een belangrijke plek is waar mensen elkaar kunnen ontmoeten. Medewerker Marloes Esselink zegt in de video dat het heel jammer is dat er steeds minder bibliobussen zijn. “Wij komen natuurlijk heel dicht bij de mensen en we kennen de mensen vaak goed. In een gebouw is het vaak wat anoniemer.” Bekijk de video van het AD hier

Vanwege de bezuinigingen op bibliotheken zijn er helaas nog maar weinig bibliobussen in Nederland. Tien jaar geleden waren er nog 65, tegenwoordig bestaan er nog zo’n 15. Lees hier meer over het krimpende budget van Nederlandse bibliotheken.

__

Door Jorien Tromp

DLVA Boekensalon: Utrechtse schrijver Willem Erné over de rol van Utrecht in zijn boeken

DLVA Boekensalon: Utrechtse schrijver Willem Erné over de rol van Utrecht in zijn boeken


Op 15 maart vindt De Leesclub van Alles Boekensalon plaats! Dit is het perfecte uitje voor de laatste dag van de Boekenweek, want met het Boekenweekgeschenk reis je deze zondag gratis met de trein. Heb jij nog geen kaartje besteld? Dat kan hier!

Tijdens de Boekensalon is de Utrechtse schrijver Willem Erné te gast. Hij schreef de romans Van de liefde en de zee en De arrogantie van het doorgeefluik en vertelt bij de Boekensalon over de rol van Utrecht in zijn boeken. Willem Erné is een geboren Utrechter, net als zijn vader en grootvader, en heeft 61 jaar in de stad gewoond. Tegenwoordig woont hij in Duitsland. “Ik wilde rust en uitzicht, en dat kan een stad niet bieden. Ik kan echter met gerust gemoed verklaren: 'Ich bin ein Utrechter'.”

Het is vanzelfsprekend dat de hoofdpersonages van Erné Utrechters zijn. “Ik schrijf weliswaar geen autobiografische romans, maar wat ik schrijf is natuurlijk geworteld in mezelf. En ik ben geworteld in Utrecht, en dus speelt de stad een prominente rol in mijn werk. Het is bovendien makkelijk om mijn personages in Utrecht te laten rondlopen. Ik hoef over routes in de stad, gebouwen, bepaalde bijzonderheden niet na te denken. Ik ken ze. En ik heb zes decennia lang dingen meegemaakt in Utrecht. Niettemin komen mijn personages ook elders terecht, met name in het buitenland. Dat is in mijn volgende roman, die in het najaar verschijnt, niet anders.”

Over DLVA Boekensalon

De Leesclub van Alles Boekensalon is een middag over boeken: nieuwe boeken, oude boeken, bekende boeken, onbekende boeken, zowel fictie als non-fictie. De gasten zijn (Utrechtse) schrijvers, vertalers, recensenten, uitgevers, journalisten én lezers. Zij komen om te vertellen over hun boek of voor te dragen uit hun werk. Presentatoren Marjan Slob en Roeland Dobbelaer bespreken elk een boek en ze voeren gesprekken met de gasten. Én ze vragen in het laatste half uur de bezoekers iets te vertellen over het beste boek dat ze recent lazen. Een aantal van de boeken die besproken worden zijn ook te koop. Kijk hier voor meer informatie. 

__

Door Jorien Tromp

Onderzoek prijs e-boeken

Onderzoek prijs e-boeken


Zijn e-boeken na de BTW-verlaging in januari ook in prijs verlaagd? Hoe groot is de illegale e-boekenmarkt? Wat is de rol van bibliotheken in de e-boekenmarkt? Dit zijn enkele van de Kamervragen die in februari gesteld zijn over de e-boekenmarkt. De Minister van Cultuur, Ingrid van Engelshoven, had hier indertijd weinig antwoorden op en heeft een onderzoek ingesteld. 

Voor de vraag over de BTW-verlaging laat de Minister nu een consumentenprijsindexreeks opzetten door het Centraal Bureau voor de Statistiek. De BTW op e-boeken is namelijk per 1 januari 2020 verlaagd van 21% naar 9%. Het is echter de vraag of deze verlaging ook terug te zien is in de daadwerkelijke prijzen van e-boeken. Het CBS zal daarom prijzen van e-boeken van dit jaar en vorig jaar gaan vergelijken om hier een antwoord op te kunnen geven. 

Op de vragen over de illegale e-boekenmarkt en de rol van bibliotheken heeft Minister Van Engelshoven nog geen antwoord. 

Bekijk hier alle Kamervragen die gesteld zijn.

--
Door Sanne Wortman
Foto door Husky

Spannum aan de slag voor de bieb en de bijen

Spannum aan de slag voor de bieb en de bijen


Zaterdag gaan in Spannum vijftien vrijwilligers met kruiwagens het dorp door om boeken in te zamelen voor de gratis dorpsbibliotheek, en om bloembedden aan te leggen voor de bijen. Zo worden in één beweging twee bedreigde soorten in Nederland een handje geholpen: bijen en lezers. Vrijdag en zaterdag 13 en 14 maart organiseert het Oranjefonds NLdoet, de grootste vrijwilligersactie van het land. Naast de bibliotheek worden er ook dorpsboekenkasten neergezet in het dorpshuis en in Zomerdorpshuis de Boppeslach. Dankzij deze inspanning zitten ze in Spannum deze lente lekker op een bankje in de zon, tussen de bloemen en de zoemende bijen, ontspannen een boekje te lezen.

--
Door Remus Thijssen

Ilja Leonard Pfeijffer zegt Boekenweektour af vanwege coronavirus

Ilja Leonard Pfeijffer zegt Boekenweektour af vanwege coronavirus


Schrijver Ilja Leonard Pfeijffer heeft zijn Boekenweektour afgezegd in verband met het coronavirus. De schrijver woont in de stad Genua in Noord-Italië. Voor Noord-Italië heeft het RIVM een negatief reisadvies heeft uitgevaardigd in verband met de vele corona-besmettingen. 

Pfeijffer zou tijdens de Boekenweek langs acht plaatsen in Nederland reizen voor een bespreking van zijn boek Grand Hotel Europa. Vrijdag 6 maart verklaarde hij echter op zijn Facebook-pagina dat hij in overleg met zijn uitgeverij en de Schrijverscentrale heeft besloten om niet naar Nederland te reizen. Het zou onverantwoord zijn om mensen bloot te stellen aan zijn aanwezigheid, schrijft hij. 

In het Facebook-bericht geeft Pfeijffer aan het jammer te vinden dat hij de tour moest afzeggen. Hij schrijft: “Mijn lezers zijn mij dierbaar. Dat is de reden waarom ik erg had uitgekeken naar de geplande ontmoetingen en waarom ik mijn besluit persoonlijk als een teleurstelling ervaar.” 

In Italië zijn momenteel meer dan 7000 besmettingen van het coronavirus. Gelukkig verkeert de schrijver zelf in goede gezondheid, meldt hij in zijn bericht. “Ik wil mijn dierbare lezers geruststellen door hen ervan te verzekeren dat ik mij vooralsnog uitstekend voel. Maar ik zou het mijzelf nooit vergeven als ik de gezondheid van mijn lezers ongewild en ongemerkt door roekeloos enthousiasme in gevaar zou brengen.”

Onder het Facebook-bericht reageren de meeste fans van de schrijver teleurgesteld maar begripvol. Pfeijffers management gaat op zoek naar mogelijkheden om de evenementen op een ander moment door te laten gaan.

_

Door Jorien Tromp

Stella Bergsma schrijft manifest voor de Boekenweek

Stella Bergsma schrijft manifest voor de Boekenweek


“Hoezo Özcan Akyol?” vraagt Stella Bergsma in een interview met Het Parool over haar nieuwe manifest Nouveau Fuck. Het boekje verscheen donderdag, nog voor de Boekenweek van start is gegaan, en is “Het eerste literaire zelfhulpboek voor vrouwen”. Bergsma is jaloers op de ruimte die Akyol krijgt in de media. Zij is naar eigen zeggen een van de grootste rebellen in de Nederlandse literatuur, nu gaat de Boekenweek over rebellen en dwarsdenkers, maar zit ze er niet bij. 

Dan maar uit eigen beweging heeft ze een feministisch manifest geschreven waarin ze zich boos maakt, niet over wat mannen vrouwen aandoen, maar over wat vrouwen zichzelf aandoen. Ze deelt haar boodschap op in vijf opdrachten, de vijf W’s “Wees Slecht, Wees Woedend, Wees Onbeschaamd, Wees Onbescheiden, Wees Gevaarlijk”. Vrouwen moeten ophouden te behagen. “De maatschappij fluit vrouwen terug die afwijken van de norm” zegt Bergsma. “Omarm je eigen slechtheid. Heb schijt.”

Lees hier het interview van Het Parool met Stella. 
Kijk hier een voorgedragen gedicht van Bergsma als voorproefje van haar manifest.

--
Door Remus Thijssen

Dansen op de vulkaan met de CPNB

Dansen op de vulkaan met de CPNB


Mijn eerste boekenbal

Corona, de al maar voortdurende oorlog in Syrië, de klimaatopwarming, dalende beurzen, rechtse, linkse en religieuze extremisten die het politieke klimaat verzieken, opkomend racisme, antisemitisme en homo- en vrouwenhaat, Erdogan, Trump en Poetin die spelen met vuur; en de wereld die letterlijk twee maanden in brand stond in Australië…

Terecht dat de Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek (CPNB) in de Boekenweek dit jaar schrijvers én lezers wilde inspireren met het prikkelende thema Rebellen en dwarsdenkers. “Dat kunnen we gebruiken,” dacht ik. “De wereld van gisteren is drastisch aan het veranderen en wat eraan zit te komen stelt verre van gerust. Dus denkers en schrijvers, kom op, kruip in de pen. Red de wereld!”

Geïnspireerd door dit mooie thema toog ik afgelopen vrijdag naar het Boekenbal (mijn eerste), dat traditioneel de Boekenweek opent. Ik had geen idee wat ik mocht verwachten. Als verslaggever van Bazarow Magazine/De Leesclub van Alles had ik kaartjes gekregen voor ‘de rode loper’ en voor het bal. Bij het meest interessantste deel, het programma in de grote zaal van het Internationaal Theater bij het Leidseplein in Amsterdam waren te weinig plaatsen en mochten alleen de verslaggevers van de gevestigde media naar binnen. Bij binnenkomst werd ik meteen naar de rode loper, die groen bleek te zijn, gedirigeerd. En zo bevond ik me opeens tussen echte fotografen en journalisten van De Telegraaf en Privé met enorme joekels van fotocamera’s. Ook filmploegen van RTL, Het Journaal en Jinek stonden klaar om in actie te komen. En wat had ik voor apparatuur bij me? Niets anders dan een verouderde iPhone 5 miniformaat, waarmee het me doorgaans nog niet eens lukt om de hond te fotograferen, als ik dat al zou willen.

Na een half uur wachten kwamen de sterren van de avond langs, onze nationale schrijvers, honderden bij elkaar. Natuurlijk de twee schrijvers van de boekenweekboekjes: Annejet van der Zijl en Özcan Akyol, zij openden de rij. Alle schrijvers hadden hun beste kleren aangetrokken en het leek erop dat verschillende damesschrijvers een onderlinge wedstrijd hielden om er zo bloot mogelijk uit te zien. Alma Mathijsen won deze wedstrijd met verve. Geen idee of dit rebels is of dwarsdenkend, ze zagen er in ieder geval prachtig uit. Je hebt overigens twee soorten schrijvers weet ik nu. Zij die heel graag poseren, en zij die dat helemaal niet graag doen. De eerste deden er 10 minuten over om over die groene loper van 10 meter te komen, de tweede 2 seconden. Met al het geflits om me heen ben ik ook maar wat foto’s gaan maken, wat moet je anders. Toen mijn collega-paparazzi doorkregen dat ik ook kiekjes wilde schieten en hen in de weg begon te lopen was hoongelach mijn deel.

De klok van negen uur naderde en het programma in de grote zaal zou snel starten, maar ik mocht niet binnen en dan zou ik me twee uur moeten gaan vervelen. De persvoorlichter die ik aanschoot wist nog wel een plekje op een trapje achterin de zaal. Hij had ook wel door dat de CPNB het bij mij niet van de foto’s moest hebben om de propaganda-doelstellingen van de organisatie te realiseren. Ik sneakte naar binnen en daar zat ik dan, tussen al die grootheden van de Nederlandse letteren, nederig op een trapje.

Het programma opende met een filmpje van een grote motor met dito man die door Amsterdam rijdt, onder de muziek van Born to be wild. De motorrijder pikt een dame op en ziet enkele schrijvers op zijn weg die hem vriendelijk groeten. Bij het theater stapt hij af en doet hij zijn helm af. Het is de hoogbejaarde Jan Cremer. Tijdens het ritje zoemt de camera herhaaldelijk in op de kilometerteller. Cremer rijdt niet harder dan 40km. “Een veilige snelheid voor de bejaarde schrijver,” denk ik. “Als hij nu met 140 over de grachten had gecrost…” Maar zijn collegaschrijvers zijn enthousiast, de zaal klapt en joelt.

Dan neemt Eveline Aendekerk, de directeur van de CPNB het woord. Ze vertelt over de redenen achter het thema. In het donker kan ik nauwelijks aantekeningen maken, veel van wat Aendekerk zegt gaat daardoor verloren. Ik citeer wat er op de website van de CPNB staat over Rebellen en dwarsdenkers: “Het lef van schrijvers om taboes te doorbreken en een steen in de vijver te gooien is van levensbelang voor onze samenleving. Zij zetten aan tot nadenken, zodat lezers begrip ontwikkelen voor anderen en minder vasthouden aan vooroordelen. Het zijn de rebellen en dwarsdenkers die het verschil maken, die uit de gebaande paden breken en verandering in gang zetten.” Mooie woorden. Ik kan het er alleen maar mee eens zijn.

Aendekerk bedankt een aantal mensen, zoals de schrijvers van de boekenweekboekjes. Ze eindigt met Jan Cremer, die ze de grootste rebel noemt van de Nederlandse letteren. “Ja, met 40km op je motor komen aanrijden,” denk ik weer. “En hoezo is Jan Cremer nu een voorbeeld van rebellen voor deze tijd? Omdat hij wat over seks, drugs en rock&roll durfde te schrijven, met als grootste gevaar voor eigen leven dat zijn boek een gigantische bestseller werd? Waarom geen aandacht voor rebellen in landen waar geen vrije pers is, waar schrijvers en journalisten vermoord worden? Waar schrijven er nog echt toe doet?” Ik begin me te ergeren.

Hierna volgde een filmpje met zo ongeveer alle denkbare clichés over ongehoorzaamheid en protesten. Gandhi, Martin Luther King en Wim Kok, anti-kernwapendemonstraties en krakersrellen, alleen maar beelden van de 20ste eeuw, beelden van toen een groot deel van de schrijvers aanwezig op het Boekenbal nog geboren moest worden of op de kleuterschool zat. Geen voorbeelden van rebellen uit deze tijd, in landen waar schrijven risico lopen is. Kon de CPNB die niet vinden?

Dan verschijnt Arjan Lubach op het toneel en iets later rapper Fresku. Ze brengen een rap over het slavernijverleden van Nederland, belangrijk, maar weer wordt er naar het verleden gekeken. Ellen Deckwitz draagt haar mooie gedicht Rebel voor. Maar toch lijkt het allemaal niet echt van de grond te komen. Dat komt natuurlijk ook door het al veel besproken Boekenweekessay van Özcan Akyol. Eus wilde het niet over de wereld in brand hebben. Nee, de gevierde schrijver wilde het hebben over het schrijverswereldje in Nederland dat te academisch en te weinig sexy is naar zijn mening. En dus praten we al een week in alle praatprogramma’s en in elke krant over dit gedoe, en niet over engagement, niet over rebelse en dwarse ideeën. Promenade van Diederik Ebbinge had er een topuitzending over kunnen maken met een enorme Eus-lus.

De avond daar in Amsterdam wordt nog enigszins gered door misschien geen dwarse maar in ieder geval wel een hele intelligente denker. Tijdens zijn speech maakte filosoof en schrijver Maxim Februari korte metten met het thema van de Boekenweek: “Echte rebellerende schrijvers, die zitten hier niet in de zaal, die hebben wel wat anders te doen.” Luid applaus volgde, sportief van de aanwezige schrijvers. Dat dan weer wel.

Ik merkte dat ik veel te serieus werd voor een Boekenbal en verzandde in mijmeringen: “Het probleem in Nederland is natuurlijk dat je alles mag en kunt zeggen, sterker nog alles wordt gezegd en vaak en veel ook. De meest extreme standpunten vervuilen de sociale media waar mensen tot de grond worden afgebrand, of erger, worden bedreigd.”

Na afloop van het zaalprogramma vroeg ik Freek de Jonge, die vorig jaar nog een rel op het Boekenbal veroorzaakte door te eisen dat de schrijvers in opstand kwamen tegen Forum voor Democratie, waarom hij op dit jaar niet van zich liet horen? “Als het over de rebellie zelf gaat, moet je je mond houden,” was zijn antwoord.

“In tijden waarin alles gezegd kan worden, zijn de echte rebelse denkers misschien degenen die besluiten om af en toe hun mond te houden”, dacht ik - Freek de Jonge nakijkend.

Op het Boekenbal werden alle zorgen even vergeten. Ik vroeg een jonge schrijver nog naar haar mening over het thema: “Best wel leuk.” “Maar gaat het nu niet teveel over het schrijverswereldje en niet over echte problemen?” probeerde ik een echt goede journalist te zijn en door te vragen. De schrijver, die normaal best kritisch en geëngageerd is, wilde niet antwoorden. “Waarom moet ik dat weten?” lachte ze. “Jij bent een schrijver,” probeerde ik nog…

De dansvloer lonkte, even niet de wereldproblematiek, even niet dwarsdenken, maar lekker feesten, met alle schrijvers bij elkaar, dansen op de vulkaan die op uitbarsten staat, samen met de CPNB.

Na nog een uurtje rondlopen en drie veel te koude Heineken 0.0 biertjes zag ik opeens dat de grote Nederlandse romancier TB, tevens fractieleider van een van de gemeenste politieke partijen die bezig is om de Nederlandse samenleving met nepnieuws en extreme praatjes te ontwrichten, ook aanwezig was. Charmant als hij is liep hij rond, praatje hier, praatje daar, de meeste schrijvers vonden het allemaal best. Er viel geen onvertogen woord. Freek de Jonges optreden van het vorige jaar was helemaal vergeten.

Ik dacht: “Nu is het tijd om naar huis te gaan. Dadelijk ontploft er iets en word ik met deze man daar dood gevonden, hoe leg ik dat mijn kleinkinderen later uit.” Bij het weggaan op de trap naar beneden, stond hij daar nog, met zijn vriendin. “Naar buiten en snel,” dacht ik weer. Het leek me de enige passende rebelse daad van dat moment.

PS. Ik zie pas later bij het terugkijken van het filmpje dat de dame achterop de motor bij Jan Cremer de directeur is van het CPNB.

--

Roeland Dobbelaer is filosoof en hoofdredacteur van DLVA/Bazarow Magazine

Favorieten van de redactie:  Internationale Vrouwendag

Favorieten van de redactie: Internationale Vrouwendag


Elk jaar vieren we op 8 maart Internationale Vrouwendag. Op deze dag wordt er extra veel aandacht besteed aan emancipatie van vrouwen, meestal aan de hand van een thema. Dit jaar is het thema Vrijheid, want vrijheid moet voor iedereen vanzelfsprekend zijn. 

In het hele land worden op 8 maart activiteiten georganiseerd rond het thema Vrijheid, waarvan een overzicht op de site te vinden is. 

Voor degenen die liever een boek lezen dan naar een activiteit gaan, hebben wij een aantal prachtboeken over vrouwen op een rijtje gezet. Het zijn boeken uit alle genres, omdat vrouwen immers ook overal zijn en hun verhalen verteld mogen worden! Het zijn verhalen over vrouwen of meisjes die hun kansen hebben gegrepen. Die een strijd hebben gestreden om hun positie te verbeteren. Die avonturen beleefden, tegen de regels in gingen, anderen inspireerden. Voor alle leeftijden, in alle genres. Vanzelfsprekend zijn de boeken niet alleen voor dames, maar kan iedereen deze boeken met plezier lezen. 

Ada Dappers grote werk- en knutselboek voor topwetenschappers Een meisje dat je uitnodigt om samen met haar dingen te ontdekken, te tekenen of te maken. En om kennis te maken met allerlei wetenswaardigheden. Geschikt voor kinderen vanaf 9 jaar. 

Marie Curie is een kinderboek tot 12 jaar uit de serie van Klein tot Groots. Marie Curie is een meisje en daarom mocht ze niet studeren. Dit boek vertelt het levensverhaal van Marie Curie, de eerste vrouwelijke wetenschapper die de Nobelprijs wint. 

Niet te stoppen heeft een eigenwijze jongedame in de hoofdrol, die wil doorbreken als rapster, maar uit een slechte buurt komt en moet vechten tegen vooroordelen en ongelijkheid. 

Fantasy liefhebbers kunnen hun hart ophalen aan de Grisha Trilogie. Hierin zie je hoe Alina van onbetekenende soldaat uitgroeit tot een vereerde heldin die alles doet wat ze kan om een eind te maken aan de oorlog en de verschrikkelijke Schaduwvlakte. Binnenkort verschijnt de verfilming op Netflix. 

Het Boleyn mysterie is een historische thriller waarin je leest hoe Anna Boleyn opgroeit van gevoelig pubertje tot volwassen vrouw die de intelligente maar manipuleerbare Hendrik Vlll haar wil oplegt. Tegelijkertijd heeft de hedendaagse hoofdpersone te kampen met mysterieuze moorden. 

In Waarom ik zo van Simone de Beauvoir houd schrijven zestien bekende auteurs en journalisten een brief aan hun grote voorbeeld. Zestien vrouwelijke schrijvers, essayisten, columnisten en filosofen schrijven een brief aan Simone de Beauvoir. Ze vertellen haar waarom ze schatplichtig zijn aan haar oeuvre. Waarom gaat hun hart sneller kloppen van De Beauvoir? Zijn de fans van het eerste uur nog steeds zo enthousiast over haar? En hoe inspireert ze nieuwe generaties feministes? 

Stel je een wereld voor waarin jouw telefoon niet goed in je hand past, een voorgeschreven medicijn voor jouw lichaam verkeerd is en de eindeloze uren die je elke week werkt niet erkend of gewaardeerd worden. Komt iets hiervan je bekend voor? Grote kans dat je een vrouw bent. Onzichtbare vrouwen toont hoe in een wereld die grotendeels voor mannen is ingericht de halve bevolking systematisch genegeerd wordt. Het boek onthult de “genderdatakloof’ die wordt veroorzaakt door eeuwige, consequente discriminatie van vrouwen. Caroline Criado Perez brengt voor het eerst een indrukwekkend aantal wereldwijde casestudy’s, verhalen en nieuw onderzoek samen. Van overheidsbeleid en medisch onderzoek tot technologie, werkplekken, stadsplanning en de media – Onzichtbare vrouwen onthult de verborgen manieren waarop vrouwen vergeten worden en de impact van die uitsluiting op hun gezondheid en welzijn. Een krachtig en prikkelend boek dat je kijk op de wereld voorgoed verandert. 


Door Esther de Haas, Rita Pontororing, Henk Vlaming en Sanne Wortman

Column: Kant-en-klaar is zo oncreatief nog niet

Column: Kant-en-klaar is zo oncreatief nog niet


‘The founder of my school of poetry has died’, schreef Kenneth Goldsmith twee weken geleden op zijn Facebook-pagina. Die founder is Larry Tesler, uitvinder van het digitaal knippen, plakken en kopiëren. Kenneth Goldsmith - groot voorstander van uncreative writing en wasting time on the internet - is een meester in het knippen, kopiëren en plakken. Het hergebruiken van teksten is zijn handelsmerk.
Voor Seven American Deaths and Disasters transcribeerde hij bijvoorbeeld berichtgeving op radio en televisie over zeven nationale rampen. Het resultaat noemde hij prose poemsVoor de meest recente Biënnale van Venetië printte Goldsmith de e-mails die Hillary Clinton het presidentschap kostten uit en stelde ze tentoon op net zo’n tafel als in The Oval Office in het Witte Huis staat. Zestigduizend bladzijden: HILLARY: The Hillary Clinton Emails.

Larry Tesler heeft Kenneth Goldsmith - en vele anderen, niet alleen kunstenaars maar ook scholieren en studenten - met de uitvinding van het copy-pasten ongetwijfeld een grote dienst bewezen, maar kant-en-klare kunst slash literatuur bestond ook al in het pre-digitale tijdperk.  

Ik zag er lang de lol niet van in, van dat knippen en plakken. Ik vond het ondanks alles dat er in kunsttheoretisch opzicht over gezegd kan worden toch vooral makkelijk scoren over de ruggen van degenen die het creatieve (voor)werk deden. 
Dat was in de tijd dat ik nogal recht in de leer was. Kunst hoorde verheven te zijn en een kunstenaar origineel. Zo was het me ingeprent, en ik had dat bij gebrek aan tegenargumenten voor waar aangenomen.  

Thuis deden we niet aan kunst. Alles wat ik wist, was aangeleerd. Dat aanleren ging in een sneltreintempo, want er moest examen gedaan worden. Tijd om zelf kritisch na te denken en een eigen smaak te ontwikkelen was er nauwelijks. Een schrijver die zich iets te opzichtig liet inspireren door een ander, pleegde plagiaat. En dat mocht niet. Punt uit.  
Inmiddels - eigenlijk al best lang - weet ik beter en onderscheid ik plat plagiaat van het betere knip- en plakwerk dat intertekstualiteit heet. En dankzij met name K. Schippers realiseerde ik me dat een readymade zich zelden kant-en-klaar aandient. Het is de schrijver die voor de toegevoegde waarde zorgt, zelfs als hij niets anders doet dan woorden uit hun context lichten.   

‘Je ziet het pas als je het doorhebt.’  

Met de beste wil van de wereld kon ik dit eenregelige gedicht (van K. Schippers):

‘Stadhouderskade 42  te Amsterdam’

geen poëzie vinden. Tot ik begreep waar dat adres voor staat.  
En wat C.B. Vaandrager in de bundel Martin, waarom hebbe de giraffe… doet - negenenveertig woorden op kinderlijke wijze omschrijven - vond ik te flauw voor woorden. Tot ik ging bladeren in zijn bron: Rapport over een onderzoek naar de woordenschat van leerlingen van een aantal openbare scholen te Rotterdam ingesteld bij hun toelating tot de aanvangsklassen dezer scholen in maart en september 1938. Hij verknipte hun antwoorden tot poëzie. 

In een readymade ziet men als het goed is de hand van de meester. Het is waar wat Kenneth Goldsmith in de uitleiding van Seven American Deaths and Disasters schrijft - ik parafraseer met alle risico’s van dien: als je vijftien studenten vraagt een transcriptie te maken van één tekst, levert dat vijftien verschillende resultaten op, waarmee bewezen is dat transcriberen een eigenaardig en persoonlijk proces is.  

Kant-en-klaar is dus zo oncreatief nog niet. 

--
Door Liliane Waanders 

Bookstagram van de week:  Boekenweek

Bookstagram van de week: Boekenweek


Voor de boekenliefhebber zijn er enorm veel plekken waar je je behoefte aan boeken kunt vervullen, zelfs als je even niet aan het lezen bent. Een van de meer moderne plaatsen is Instagram. Ook zonder account kun je hier heerlijk rondneuzen in de esthetische foto’s, gevarieerde accounts en bergen aan boekenliefde. Zoek eens op de hashtag #booklove of kijk naar de accounts die wij aanraden! 

Boekenweek

Aangezien morgen de Boekenweek begint, is er natuurlijk maar één account dat wij kunnen uitlichten deze week: het account van de Boekenweek! Blijf op de hoogte van de laatste informatie over deze week, lees boekentips en vier deze week die volledig in het teken staat van BOEKEN! 

Bekijk het account hier


Door Sanne Wortman
‘Elke boekhandel zou een huisschrijver moeten hebben’

‘Elke boekhandel zou een huisschrijver moeten hebben’


Vanaf 14 maart is Jan Vantoortelenboom maandelijks te vinden achter een bureau in boekhandel De Koperen Tuin in Goes. Er zal op die dag een feestelijke introductie zijn van zijn aanstelling als huisschrijver. Jan Vantoortelboom kwam zelf met het idee naar de boekhandel. De schrijver was al bekend met de nieuwe baas van de winkel, Anthoni Fierloos, die aangenaam verrast was door het voorstel. Op Vantoortelenboom’s nieuwe werktafel in de winkel zijn in een vitrinekast enkele herinneringen van de schrijver uitgestald. “Want herinneringen aan vervlogen tijden en de ongrijpbaarheid van de tijd is wat deze schrijver drijft: een brief van zijn moeder toen hij op zomerkamp was, haar ring, een fotoalbum van zijn kinderjaren, het doodsprentje van zijn vader, een familieportret, een gewonnen prijs, het manuscript van zijn debuutroman, een eerste onuitgegeven kort verhaal uit de tijd dat zijn dromen nog dromen waren.”

Fierloos is erg enthousiast over de samenwerking. “Waar kan dit verder toe leiden?”, denkt hij hardop na. “Dat kan van alles zijn: schrijfcursus, fanclub, een Vantoortelboomdag. We beginnen pas. Ook suggesties van klanten zijn zeker welkom.” 

In het visioen van Vantoortelenboom zit in de toekomst in elke boekhandel een schrijver. Lees hier zijn column. 


Door Remus Thijssen

Gratis verhaaltje bij je pizza

Gratis verhaaltje bij je pizza


Tijdens de Boekenweek krijg je, als je bestelt bij restaurant SUGO via Deliveroo, een verhaaltje cadeau! Columnist en auteur James Worthy heeft een verhaal van precies één pizza lang geschreven genaamd Romeo & Margherita. Het idee is om lezen even laagdrempelig te maken als een pizza bestellen. Met dit concept willen James Worthy en Deliveroo jongeren een kans geven om weer eens te proeven hoe leuk lezen kan zijn en zo het leesplezier in Nederland verhogen.‘De reden dat ik meedoe aan deze actie en dit verhaal geschreven heb, is omdat het bestellen van een pizza laagdrempelig is en literatuur dit ook zou moeten zijn. Het zijn maar letters.’ zegt James Worthy.

Je kan bij SUGO bestellen via Deliveroo in Amsterdam, Rotterdam, Utrecht en Eindhoven.


Door Remus Thijssen

Op zoek naar het recept voor een bestseller

Op zoek naar het recept voor een bestseller


Sinds 2016 doet het Huygens Instituut in Amsterdam onderzoek naar de eigenschappen van bestsellers, het NRC heeft publiceerde donderdag een artikel met de eerste bevindingen. Met behulp van algoritmes zijn onderzoekers op zoek naar woorden met bestsellerpotentie. Boeken worden geanalyseerd op woordniveau, aan de volgorde waarin ze staan is nog niet begonnen.

Uit het onderzoek blijkt dat boeken met geweld en masculiniteit het gemiddeld beter doen. Een kanttekening daarbij is dat, door het grote succes van Lucinda Riley met haar serie De zeven zussen, hetzelfde onderzoek nu hele andere resultaten zou kunnen opleveren. Kenmerken van populaire fictie zoals leesbaarheid en een opbeurend plot blijken geen zeker recept voor succes, ook zwaardere literatuur heeft wel eens bestsellerpotentie. Oudere klassiekers zoals Ulysses en Max Havelaar zijn wel uit de smaak gevallen volgens het algoritme. Massale verandering van de smaak van lezers kan op de voet worden gevolgd. Zo heeft de erotische reeks Fifty Shades of Grey, die in 2016 nog kansloos leek, inmiddels flinke sprongen gemaakt.  

Het onderzoek is interessant voor uitgevers, maar niemand wil het beoordelen van manuscripten overlaten aan computers. Sander Knol van Xander uitgevers ziet wel een ondersteunende rol voor de algoritmes. “Wie weet helpt het om pareltjes van de afvalbak te redden” zegt hij. Ook de onderzoekers zelf zouden het jammer vinden als uitgevers op basis van hun software zouden gaan selecteren. Joris van Zundert, hoogleraar Computationele Literatuurwetenschap, zegt: “Dan schrijven alle auteurs over een paar jaar verhalen die lijken op Karen Slaughter”. 

Lees hier het volledige bericht uit het NRC.

--
Door Remus Thijssen

Boekensalon - Bowie’s boekenkast met Ingrid Meurs

Boekensalon - Bowie’s boekenkast met Ingrid Meurs


“Wat is uw idee van ultiem geluk?”
“Lezen.” - David Bowie.

Ingrid Meurs, directeur van uitgeverij Orlando, komt een nieuw boek van haar uitgeverij bespreken, genaamd Bowie’s boekenkast. In het boek wordt een door Bowie zelf samengestelde lijst van 100 boeken besproken. Deze boeken hebben het leven van de popster veranderd. Hij was een groot lezer, hij ging nooit op reis zonder boek en had wel eens hele koffers vol bij zich. Ingrid Meurs komt vertellen waarom ze juist dit boek uitgeeft. Bowie’s lijst geeft ons een kijkje in de wereld van deze fenomenale artiest. Wat heeft hem bewogen? Waarmee hield hij zich bezig? Lees hier een recensie van het boek op Bazarow.com

De Leesclub van Alles Boekensalon is een middag over boeken: nieuwe boeken, oude boeken, bekende boeken, onbekende boeken, zowel fictie als non-fictie. De gasten zijn (Utrechtse) schrijvers, vertalers, recensenten, uitgevers, journalisten én lezers. Zij komen om te vertellen over hun boek, voor te dragen uit hun werk. Presentatoren Marjan Slob en Roeland Dobbelaer bespreken elk een boek en ze voeren gesprekken met de gasten. Én ze vragen in het laatste half uur de bezoekers iets te vertellen over het beste boek dat ze recent lazen. Een aantal van de boeken die besproken worden zijn ook te koop. Voor meer informatie kijk hier

--
Door Remus Thijssen

Hoogleraar Moderne Nederlandse Letterkunde houdt pleidooi voor aanpak ontlezing

Hoogleraar Moderne Nederlandse Letterkunde houdt pleidooi voor aanpak ontlezing


De leesvaardigheid van Nederlandse jongeren gaat achteruit. Daar moeten we meer tegen doen, vindt Jacqueline Bel, hoogleraar Moderne Nederlandse Letterkunde aan de Amsterdamse Vrije Universiteit. Maandag 2 maart publiceerde NRC Handelsblad een pleidooi waarin zij het belang van literatuuronderwijs benadrukt. Bel wil zich samen met haar collega’s inzetten om het imago van het vak Nederlands op de middelbare school te verbeteren. 

Multatuli

2 maart is de geboortedag van de grote schrijver Multatuli. Op dezelfde dag gaf Bel op de Vrije Universiteit haar oratie, waarop het pleidooi in het NRC gebaseerd is. Bel bekleedt sinds december de nieuwe Multatuli-leerstoel aan de VU, die werd ingesteld in samenwerking met het Multatuli Genootschap. Multatuli vormt op de universiteit een boegbeeld voor de nieuwe minor ‘De schrijfacademie’. 

Wake-upcall 

Eind vorig jaar bleek uit het PISA-rapport dat het leesplezier en de leesvaardigheid van Nederlandse jongeren sterk achteruit gegaan zijn. Daarom wijst Bel in haar pleidooi op het belang van leesonderwijs. Onderzoeken wijzen uit dat lezen goed is voor de ontwikkeling van creativiteit, taalvermogen en empathie. Daarnaast betoogt Bel dat literatuur belangrijke maatschappelijke kwesties aansnijdt. 

Een wake-upcall, noemt Bel het in haar pleidooi. Ze pleit voor een brede aanpak om de ontlezing tegen te gaan en benoemt dat er meer geld en aandacht moeten komen voor met name het leesonderwijs. 

Bel zegt dat ze er samen met haar collega’s alles aan wil doen om Multatuli, en de literatuur in het algemeen, weer een belangrijke plaats te geven. Ze sluit haar pleidooi af door zich te richten op de volksvertegenwoordiging en bevestigt dat onderzoek en onderwijs van literatuur dringend onze aandacht nodig heeft.

Meer lezen over Multatuli? Lees hier het interview met Klaartje Groot van het Multatuli Genootschap.

__

Bron: NRC.nl
Door Jorien Tromp

Ontvang het Boekenweekgeschenk bij Bazarow

Ontvang het Boekenweekgeschenk bij Bazarow


Aankomende zaterdag begint de mooiste week van het jaar: de Boekenweek! Dit is niet alleen een week vol leuke activiteiten, maar ook het juiste moment om je boekenkast aan te vullen. Als je tijdens de Boekenweek een boek bestelt bij Bazarow, krijg je het Boekenweekgeschenk van ons cadeau. 

De Boekenweek loopt van 7 t/m 15 maart. Tijdens die week ontvang je bij iedere bestelling boven de €15,- het Boekenweekgeschenk Leon & Juliette (zolang de voorraad strekt). En vergeet niet: bij een besteding van €17,50 zijn de verzendkosten bij bazarow.com gratis! 

Leon & Juliette werd geschreven door Annejet van der Zijl. Zij is de auteur van onder andere Sonny Boy, De Amerikaanse prinses en De val van Annika S. In Leon & Juliette reconstrueert Van der Zijl een waargebeurde negentiende-eeuwse liefdesgeschiedenis. 

Bij het Boekenweekgeschenk ontvang je nog een extra cadeau. Bij de NS reis je op 15 maart namelijk gratis op vertoon van jouw exemplaar van Leon & Juliette. Nog geen idee waar je dan heen wil reizen? Kom naar De Leesclub van Alles Boekensalon in Utrecht! (Meer informatie over DLVA Boekensalon vind je hier.) 

Welke boeken van jouw verlanglijstje ga jij tijdens de Boekenweek aanschaffen? 

__

Door Jorien Tromp

Titels shortlist Libris Literatuur Prijs bekend

Titels shortlist Libris Literatuur Prijs bekend


De shortlist voor de Libris Literatuur Prijs is maandagmiddag bekendgemaakt. De genomineerde auteurs zijn Saskia De Coster, Wessel te Gussinklo, Oek de Jong, Sander Kollaard, Marijke Schermer en Manon Uphoff. 

Begin februari werd de longlist bekendgemaakt, waarop voor de tweede keer evenveel vrouwen als mannen stonden. Op de shortlist blijft de verdeling dit jaar gelijk: drie vrouwen en drie mannen maken nog kans op de prijs en de bijbehorende 50.000 euro. Saskia De Coster is de enige Vlaamse auteur op de shortlist. 

De titels op de shortlist zijn:

Nachtouders van Saskia De Coster
De hoogstapelaar van Wessel te Gussinklo
Zwarte schuur van Oek de Jong
Uit het leven van een hond van Sander Kollaard
Liefde, als dat het is van Marijke Schermer
Vallen is als vliegen van Manon Uphoff

De winnaar van de Libris Literatuur Prijs wordt op maandag 11 mei door de jury bekendgemaakt. De bekendmaking wordt live uitgezonden door Nieuwsuur vanuit het Amstel Hotel te Amsterdam. 

__

Door Jorien Tromp

Ophef Boekenweekessay

Ophef Boekenweekessay


Het lijkt Özcan Akyol gelukt te zijn wat roering te weeg te brengen in het boekenvak. Maandag kreeg hij te horen dat de Boekverkopersbond juridisch advies heeft ingewonnen, en wellicht probeert het Boekenweekessay van de schappen te halen. In de eerste paragrafen van het essay zet Özcan een Veenendaalse boekhandelaar in een kwaad daglicht. Akyol zag zijn ontmoeting met de man, waarbij een zekere minachting voor de Lucinda Riley lezende klanten werd besproken, als een veelzeggende anekdote voor de inleiding van zijn betoog. 

Inmiddels is Özcan aan tafel geweest bij De Wereld Draait Door om te praten over zijn essay. Hier werd snel duidelijk dat het voorval hem enkel in de hand speelt. De boekhandelaar is in de val gelopen. Je zou bijna vermoeden dat er hier een doorgestoken kaart in het spel is. De Boekverkopersbond ontkent gevraagd te hebben het essay te verbieden of censureren. “Wij boekverkopers leven van het vrije woord” zegt directeur Anne Schroën. Had de Veenendaalse winkelier dit niet ook kunnen bedenken?

Het mag wel gezegd worden dat de uithaal naar de boekhandelaar een behoorlijk venijnig randje had, en in hoeverre de schets van zijn persoon op waarheid berust is onbekend. Hij beweert zichzelf totaal niet te herkennen, al zou het een zeldzaam mens zijn die een dergelijke beschrijving zou accepteren. Al met al is Özcan wederom overal te zien door toedoen van een persoonlijke aanval. Goedkoop of briljant, wie zal het zeggen. 

Vrijdag verschijnt er een bespreking van het Boekenweekessay op Bazarow.com en in Bazarow Magazine.

Update: Lees hier een column van Akyol zelf over deze ophef omtrent zijn essay. Update 2: Lees hier een berichtje van de boekhandelaar.

--
Door Remus Thijssen

Marjan Slob over De Vriend bij DLVA Boekensalon

Marjan Slob over De Vriend bij DLVA Boekensalon


Filosoof en columnist Marjan Slob is 15 maart aanwezig bij De Leesclub van Alles Boekensalon om te spreken over een boek dat haar de afgelopen maanden opviel. Ze recenseert De Vriend van Sigrid Nunez, een roman over rouw en verlies. 

In De Vriend verliest een vrouw onverwacht haar beste vriend en literaire mentor. Het is een weemoedige meditatie over verlies, eenzaamheid en vriendschap. Marjan Slob zegt over De Vriend: “Het is een mooi geschreven, denkende roman die aansluit bij een paar van mijn preoccupaties: schrijven en schrijfles geven, het sentiment tussen mens en hond, het overgangsgebied tussen fictie en essay. Een fijn boek dus. Toch is er ook wel iets irritant aan.” Benieuwd naar wat dat irritante precies is? Kom op 15 maart naar DLVA Boekensalon en om alles te horen over De Vriend en met Marjan Slob in gesprek te gaan

Over Marjan Slob

Marjan Slob is filosoof en essayist. Ze schrijft een tweewekelijkse column bij de Volkskrant. Ook schreef ze meerdere boeken over filosofie, waarvan haar meest recente boek Hersenbeest de Socratesbeker voor het beste filosofieboek van 2017 won. Haar missie is om te formuleren wat er toe doet. 

DLVA Boekensalon 

De Leesclub van Alles Boekensalon is een middag over boeken: nieuwe boeken, oude boeken, bekende boeken, onbekende boeken, zowel fictie als non-fictie. De gasten zijn (Utrechtse) schrijvers, vertalers, recensenten, uitgevers, journalisten én lezers. Zij komen om te vertellen over hun boek of voor te dragen uit hun werk. Presentatoren Marjan Slob en Roeland Dobbelaer bespreken elk een boek en ze voeren gesprekken met de gasten. Én ze vragen in het laatste half uur de bezoekers iets te vertellen over het beste boek dat ze recent lazen. Een aantal van de boeken die besproken worden zijn ook te koop. Kijk hier voor meer informatie. 

__

Door Jorien Tromp

Favorieten van de redactie: Apps

Favorieten van de redactie: Apps


In 1997 lanceerde Nokia de allereerste app ter wereld: het spelletje Snake! Inmiddels, ruim twintig jaar en miljoenen apps verder, is bijna overal wel een app voor. Ook voor boekenliefhebbers dus! Afgezien van tig ereader-apps is er nog veel meer leuks. We zetten een paar leuke vondsten op een rijtje. 

Wattpad is een van de grootste platformen ter wereld voor het delen van verhalen. Iedereen kan hier zelfgeschreven verhalen plaatsen, en de verhalen van anderen lezen. Sommige verhalen van Wattpad worden daadwerkelijk ‘ontdekt’ en groots uitgegeven, en/of verfilmd. Het is soms even zoeken naar iets geschikts om te lezen - met een gemeenschap van 80 miljoen staat er vooral HEEL VEEL materiaal, niet altijd even goed - maar de hoeveelheid betekent ook dat er voor ieder wat wils is. 

Bij de Boekenbalie verkoop je al je tweedehands boeken - romans, studieboeken, kinderboeken, dichtbundels, veel of eentje tegelijk - het kan allemaal! In de app zit een handige barcode scanner zodat je de gegevens van de boeken niet handmatig in hoeft te voeren. Je krijgt direct het bod te zien van de Boekenbalie en de verzendkosten zijn altijd voor hun rekening, ook als DHL de boeken bij jou thuis komt ophalen. Makkelijke manier om wat winst te maken op je oude boeken dus. 

De app Bibliotheek Wise is handig als je lid bent bij een bibliotheek omdat je dan al je bibliotheekzaken via je telefoon kunt regelen. Wat heb je thuis liggen? Zijn je reserveringen al binnen? Welke nieuwe aanwinsten heeft jouw bieb? De app is niet handig als je geen abonnement hebt, of als jouw bieb niet aangesloten is bij de app. 

--
Door Sanne Wortman

Bookstagram van de week: Best of fantasy

Bookstagram van de week: Best of fantasy


Voor de boekenliefhebber zijn er enorm veel plekken waar je je behoefte aan boeken kunt vervullen, zelfs als je even niet aan het lezen bent. Een van de meer moderne plaatsen is Instagram. Ook zonder account kun je hier heerlijk rondneuzen in de esthetische foto’s, gevarieerde accounts en bergen aan boekenliefde. Zoek eens op de hashtag #booklove of kijk naar de accounts die wij aanraden! 

Best of fantasy
Deze week eentje voor de fantasy-liefhebbers! Tolkien, Paolini, Schwab, Maxwell, Harkness, Gabaldon, Pratchett… Alle klassiekers komen hier langs, maar ook pas verschenen pareltjes en ontdekkingen. Best of fantasy gooit er bovendien goeie quotes tussendoor zoals: “Je kunt niet de hele dag lezen.. Tenzij je er in de ochtend al mee begint.”

Het is echt een account waar de liefde voor lezen vanaf spat, en dan vooral voor fantasy-boeken. Leuke vragen, fijne foto’s en af en toe een winactie… Dit account is een echte aanrader voor de fantasy-lezers en het is volledig Nederlandstalig. 

Bekijk het account hier

--
Door Sanne Wortman
Marieke Lucas Rijneveld op de longlist voor de International Booker Prize met De avond is ongemak (The Discomfort of Evening)

Marieke Lucas Rijneveld op de longlist voor de International Booker Prize met De avond is ongemak (The Discomfort of Evening)


Donderdag is de longlist voor de International Booker Prize bekendgemaakt, met een plaats voor onze eigen Marieke Lucas Rijneveld. Haar romandebuut De avond is ongemak werd in het Engels vertaald naar The Discomfort of Evening door Michele Hutchinson. Het boek vertelt het verhaal van Jas, een boerendochter die haar gezin ziet ontsporen na de dood van een zoon. De tragische roman won de ANV Debutantenprijs al. Een internationale erkenning met het prestige van de Booker zou natuurlijk geweldig zijn voor een jong talent als Rijneveld.

Alle boeken die oorspronkelijk buiten het Gemenebest van naties zijn uitgegeven komen in aanmerking voor de International Booker Prize. Deze bestaat uit 53 landen inclusief Canada, Australië, India en andere voormalige koloniën van het Verenigd Koninkrijk. Misschien niet helemaal wat je zou verwachten dus. Boeken uit Engelstalige landen buiten het Gemenebest zoals de Verenigde Staten komen bijvoorbeeld in aanmerking voor de International en de gewone Booker Prize.

De prijs bedraagt 50.000 pond die gelijk verdeeld wordt tussen de schrijver en vertaler. Voor iedere titel die de shortlist haalt is ook 2000 pond te verdienen die eveneens verdeeld wordt tussen schrijver en vertaler. De shortlist wordt 2 april bekendgemaakt, en de winnaar op 19 mei.

--
Door Remus Thijssen.

De Boekenweek komt eraan!

De Boekenweek komt eraan!


Volgende week zaterdag begint de Boekenweek. Die loopt van 7 tot 15 maart en heeft dit jaar het thema: Rebellen en Dwarsdenkers. Tijdens de week worden er door het hele land allerlei leuke evenementen en activiteiten georganiseerd. Ook is dit het perfecte moment om nieuwe boeken te kopen, want bij besteding van 15 euro aan Nederlandse boeken krijg je het boekenweekgeschenk. Bazarow laat deze week natuurlijk niet onopgemerkt voorbij gaan. Daarom brengen we je graag op de hoogte van al het leuke en belangrijke nieuws over de leukste week van het jaar. Lees snel verder om te zien wat je van de week kan verwachten en welke activiteiten jij kan bijwonen. 

Boekenweekgeschenk

Het boekenweekgeschenk is dit jaar geschreven door Annejet van der Zijl en heeft de titel Leon & Juliette. In Leon & Juliette reconstrueert Annejet van der Zijl een waargebeurde negentiende-eeuwse liefdesgeschiedenis die alles trotseerde, tot de vergetelheid aan toe. Dit boek ontvang je gratis bij besteding van 15 euro aan Nederlandse boeken. De NS geeft bij dit boek een leuk extraatje: op vertoon van het boek kun je zondag 15 maart de hele dag gratis reizen. 

Boekenweekessay 

Schrijver en columnist Özcan Akyol schreef het boekenweekessay Generaal zonder leger. In het essay onderzoekt Akyol waar de rebellen en dwarsdenkers onder de schrijvers gebleven zijn en waarom rebelse literatuur steeds meer terrein verliest. Generaal zonder leger is tijdens de boekenweek voor €3,75 verkrijgbaar in deelnemende boekhandels. 

Activiteiten 

Tijdens de Boekenweek worden door het hele land activiteiten georganiseerd door boekhandels en bibliotheken. Van der Zijl en Akyol bezoeken tijdens hun tournee boekhandels door heel het land en houden interviews en signeersessies. Op de website van Boekenweek vind je een overzicht van de steden die zij bezoeken. Ook vind je op de website een activiteitenkalender met alle evenementen tijdens de Boekenweek, en dat zijn er heel wat! Grote kans dat een boekhandel of bibliotheek in jouw gemeente ook iets organiseert.

Bazarow

Natuurlijk besteedt Bazarow ook aandacht aan deze prachtige week. Daarom verschijnt het magazine tijdens de Boekenweek twee keer extra. Dat betekent niet twee, maar vier edities. In deze Boekenweekedities lichten we activiteiten uit, doen we verslag van de belangrijkste gebeurtenissen en organiseren we speciale winacties voor onze lezers. Ook krijg je bij aankopen via Bazarow.com het boekenweekgeschenk cadeau. Er is geen betere manier om tijdens de Boekenweek de boekensector te steunen. 

Op de hoogte blijven van al het nieuws over de Boekenweek? Abonneer je via deze link op het Bazarow Magazine.

--

Door Jorien Tromp
Foto: Anja van Wijgerden 

Shortlist Woutertje Pieterse Prijs bekend voor beste kinder- of jeugdboek

Shortlist Woutertje Pieterse Prijs bekend voor beste kinder- of jeugdboek


Ook bij de kinderboeken is er een shortlist. Terecht! En wel een nominatie voor de Woutertje Pieterse Prijs, uiteraard van 2020. De prijs is voor het beste oorspronkelijk Nederlandstalige kinder- of jeugdboek. De jury kijkt naar kinder- en jeugdboeken die uitzonderlijk zijn wat betreft taal, inhoud en vormgeving. En hier volgt de shortlist:

Bizar van Sjoerd Kuyper
Brons van Linda Dielemans en Sanne te Loo
Flin of de verloren liefde van een eenhoorn van Henry Lloyd en Laurens Rawie
IJzerkop van Jean-Claude van Rijckeghem
Uit elkaar van Bette Westera en Sylvia Weve
Zwerveling van Peter Van den Ende

De bekendmaking van het boek dat bekroond wordt met de 33ste Woutertje Pieterse Prijs volgt op donderdag 9 april.

In de tussentijd worden boekverkopers en bibliothecarissen opgeroepen om mee te doen aan de Woutertje Wedstrijd. De Stichting Woutertje Pieterse Prijs organiseert deze wedstrijd: welke boekhandel of bibliotheek zet de nominaties het mooiste in de schijnwerpers?

__

Door Rita Pontororing

DLVA Boekensalon: Gemma Sliedrecht spreekt over Stil Leven

DLVA Boekensalon: Gemma Sliedrecht spreekt over Stil Leven


In Nederland leven naar schatting enkele tienduizenden ongedocumenteerde mensen. Er is weinig bekend over wie deze mensen nu eigenlijk zijn. Ze zijn vaak noodgedwongen onzichtbaar. Daarom maakte STIL Utrecht het fotoboek Stil Leven - Geen papieren, wel mensen, waarin 21 van deze mensen uit die onzichtbaarheid treden. Tijdens de Boekensalon op 15 maart spreekt Gemma Sliedrecht van STIL over het boek. 

Stil Leven is een project van stichting STIL Utrecht en bevat verhalen en mooie fotodrieluiken van mensen die geen verblijfsvergunning hebben. Hun verhalen en achtergronden zijn divers, van Turkije tot Afrika, van oorlog en geweld tot economische uitzichtloosheid, maar het zijn allemaal mensen met dromen, ambities en herinneringen. 

Gemma Sliedrecht, coördinator van STIL, vertelt hoe het boek is ontstaan. “Toen in 2017 de wachtlijsten voor opvang stegen, ontstond er discussie over wie er nog aanspraak zou kunnen maken op de plekken die er waren. Het gevolg was dat hele groepen mensen werden uitgesloten van toegang tot opvang. Het ging veel over cijfers en regeltjes. Bij STIL dachten we: Wij zien deze mensen elke dag, voor ons is het heel persoonlijk. Hoe kunnen we dat persoonlijke verhaal naar buiten brengen, zodat er meer ruimte komt voor de mensen achter de cijfers?” 

Stil Leven begon als een weblog, waarop STIL om de paar weken een portret plaatste. Die portretten werden gemaakt door vrijwillige schrijvers en fotografen. Samen kwamen de vrijwilligers op het idee om de portretten te bundelen en maakten ze met elkaar het boek Stil Leven. Sliedrecht vertelt dat ze heel bewust geen zielige verhalen wilden vertellen. “Het zijn mensen zoals jij en ik, met krachten, dromen en ambities. We wilden het complete, menselijke plaatje laten zien.” 

Tijdens de Boekensalon zal Sliedrecht meer vertellen over de ontstaansgeschiedenis van Stil Leven en zal ze enkele portretten uitlichten. Ook vertelt ze over het belang van het boek. Ze wil benadrukken dat het doel van Stil Leven niet is om de mensen zonder verblijfsvergunning een ‘gezicht te geven’. “We zien die term veel terugkomen, maar mensen hebben ons niet nodig om een gezicht te krijgen. Ze hébben al een gezicht. Wij bieden alleen de middelen om dat zichtbaar te maken.”

Over DLVA Boekensalon

De Leesclub van Alles Boekensalon is een middag over boeken: nieuwe boeken, oude boeken, bekende boeken, onbekende boeken, zowel fictie als non-fictie. De gasten zijn (Utrechtse) schrijvers, vertalers, recensenten, uitgevers, journalisten én lezers. Zij komen om te vertellen over hun boek of voor te dragen uit hun werk. Presentatoren Marjan Slob en Roeland Dobbelaer bespreken elk een boek en ze voeren gesprekken met de gasten. Én ze vragen in het laatste half uur de bezoekers iets te vertellen over het beste boek dat ze recent lazen. Een aantal van de boeken die besproken worden zijn ook te koop. Kijk hier voor meer informatie. 

__

Door Jorien Tromp

Debuut Dido Michielsen wint Boekhandelsprijs 2020

Debuut Dido Michielsen wint Boekhandelsprijs 2020


Lichter dan ik van Dido Michielsen wint de Boekhandelsprijs 2020. De zesde editie van de Boekhandelsprijs werd donderdagavond uitgereikt. Boekverkopers van Nederland kiezen een werk dat in hun ogen meer aandacht verdient. De prijs bestaat sinds 2015 en is een initiatief boekhandelaar en voormalig ‘De wereld draait door’ -boekpanellid Gerda Aukes. Het idee werd geïnspireerd door een aantal prestigieuze boekhandelsprijzen uit het buitenland zoals de Franse Prix des Libraires en de Amerikaanse National Book Award. Lichter dan ik wordt uitgegeven in een luxe boekhandelsprijs-editie met een landelijke advertentiecampagne.

Lichter dan ik, de debuutroman van Dido Michielsen, is een aangrijpend levensverhaal van een hooggeboren Javaanse vrouw in de tijd van Nederlands-Indië, die grote offers moet maken om haar half Hollandse kinderen op te zien groeien.

Andere genomineerde waren:

Het moois dat we delen van Ish Ait Hamou (Manteau)
Liefde, als dat het is van Marijke Schermer (Van Oorschot)
De Kaalvreter van Machteld Siegmann (Ambo|Anthos)
Vallen is als vliegen van Manon Uphoff (Querido)

Vrijdag verschijnt er een recensie van Lichter dan ik.

--
Door Remus Thijssen

'Lampje' genomineerd voor grootste Britse jeugdliteratuurprijs

'Lampje' genomineerd voor grootste Britse jeugdliteratuurprijs


Het succesvolle jeugdboek Lampje van Annet Schaap is het eerste vertaalde boek ooit op de longlist voor de prestigieuze Britse Carnegie Medal. Juryvoorzitter Julia Hale noemde het boek “zo aangenaam duister en licht als de beste sprookjesavonturen.” Het boek werd vertaald in het Engels door Laura Watkinson met de naam Lampie and the Children of the Sea.
De Carnegie Medal bestaat sinds 1936 en is daarmee de oudste prijs voor jeugdliteratuur in het Verenigd Koninkrijk. De winnaar van de prijs mag £500 aan boeken laten doneren aan een bibliotheek naar keuze, en neemt daarnaast zelf £5000 in ontvangst.

In een artikel uit The Guardian omschrijft de jury als hun missie “de volgende generatie te inspireren en in staat te stellen de wereld beter te maken met boeken en lezen.” Zonder twijfel een nobel en ambitieus streven, met name ook iets waar we in ons eigen land wat van kunnen gebruiken. De jury vond thema’s van identiteit en een zwervend bestaan vaker terugkomen in de titels op de longlist.

De shortlist wordt bekendgemaakt op 19 maart, de winnaar mag de medaille 17 juni in ontvangst nemen.  

--
Door Remus Thijssen.

Terugblik: dit was de Week van het Korte Verhaal

Terugblik: dit was de Week van het Korte Verhaal


Vandaag is de laatste dag van de Week van het Korte Verhaal, die op 14 februari begon. Het korte verhaal krijgt in het Nederlandse taalgebied nog weinig erkenning. Daarom spanden ruim 25 boekhandels in Nederland en België zich een week lang in om het genre onder de aandacht te brengen. Hoe is die week verlopen, en waarom is het korte verhaal in Nederland en Vlaanderen zo’n onbekend begrip? 

De Week van het Korte Verhaal is een initiatief van Linnaeus Boekhandel en werd dit jaar voor de negende keer georganiseerd. Sinds de oprichting is er steeds meer aandacht gekomen voor de week. Zo bracht De Wereld Draait Door elk jaar tijdens de Week van het Korte Verhaal een eerbetoon aan een ‘meester van het genre’. Ook is vrij recent, in 2015, de J.M.A. Biesheuvelprijs in het leven geroepen, een jaarlijkse prijs voor de beste korteverhalenbundel in de Nederlandse taal. 

Maar ondanks de media-aandacht zit het niet mee voor het genre, want de J.M.A. Biesheuvelprijs is dit jaar niet uitgereikt. Een oorzaak hiervan is het lage aanbod van korteverhalenbundels in het Nederlandse taalgebied. Er verschenen in 2019 uitzonderlijk weinig bundels. De jury van de Biesheuvelprijs liet daarom in januari weten dat er dit jaar geen prijswinnaar tussen de (slechts dertien) ingestuurde verhalenbundels zat. Op de website van de prijs schrijft de jury: “Wij betreuren de gang van zaken zeer, voor de donateurs, voor Maarten Biesheuvel, voor de schrijvers, voor de jury en voor de vele anderen die de prijs al jaren belangeloos ondersteunen.” De jury noemt het teleurstellend dat de publicatie en verkoop van nieuwe verhalenbundels achterblijft. 

Wel kreeg De Week van het Korte Verhaal weer aandacht bij De Wereld Draait Door. Uitgever Joost Nijsen van Uitgeverij Podium was afgelopen dinsdag te gast en sprak over de korte verhalen van schrijver Herman Pieter de Boer, van wie tijdens de avond een kort verhaal werd voorgedragen. Toen Matthijs van Nieuwkerk aan Nijsen vroeg waarom het korte verhaal in Nederland niet meedoet in de literaire wereld, was zijn antwoord: “Het is een nationaal verschijnsel. (...) Op de een of andere manier is de lezer niet zo geneigd als in Amerika of Engeland, om naar de short story te grijpen.” Nijsen denkt niet dat het ligt aan een te lage kwaliteit van verhalen. Om het tegendeel te bewijzen noemt hij onder andere Hugo Claus, Wilfried de Jong, Sanneke van Hassel en Thomas Verbogt als enkele voorbeelden. 

In de Volkskrant van 18 februari pleiten schrijver Annelies Verbeke en socioloog en schrijver Mohammed Benzakour ervoor korte verhalen de erkenning te geven die ze verdienen. Ze merken op dat de manier waarop in ons taalgebied naar verhalenbundels wordt gekeken, niet representatief is voor de rest van de wereld. Als voorbeelden noemen het Midden-Oosten en Japan, waar de genres hoog aangeschreven staan, en ook Ierland en Turkije: allebei landen met levendige korteverhalentradities. 

Hopelijk brengt de toekomst meer erkenning voor het Nederlandstalige korte verhaal, maar daarvoor moeten uitgevers de bundels ook durven uit te geven. Joost Nijsen zet al een stap in de goede richting: bij De Wereld Draait Door liet hij vallen dat hij een strenge selectie uit de allerbeste verhalen van Herman Pieter de Boer wil gaan uitgeven.

Hoewel het genre in ons taalgebied niet zo groot is als in veel andere landen, zijn er genoeg prachtige verhalenbundels van eigen bodem te vinden, zoals Nederzettingen van Sanneke van Hassel of Hoe alles moest beginnen van Thomas Verbogt. Ook verscheen deze week de nieuwe verhalenbundel van Mensje van Keulen met de titel Ik moet u echt iets zeggen. Kortom: het korte verhaal leeft, maar verdient een groter podium. 

__

Door Jorien Tromp

Bronnen:
De Wereld Draait Door, 18 februari 2020
De Volkskrant Opinie, 18 februari 2020
www.jmabiesheuvelprijs.nl
www.weekvanhetkorteverhaal.nl

Nominaties Herman de Coninkprijs voor poëzie bekendgemaakt

Nominaties Herman de Coninkprijs voor poëzie bekendgemaakt


Vrijdag zijn de zes genomineerden voor de Herman de Coninckprijs voor poëzie bekendgemaakt. Deze bundels komen in aanmerking:

                Hogere Natuurkunde van Ellen Deckwitz (Pluim)

                Oog van Eva Gerlach (De Arbeiderspers)

                Sticky Drama van Dominique de Groen (Epo)

                Godface van Asha Karami (De Bezige Bij)

                Fantoommerrie van Marieke Lucas Rijneveld (Atlas Contact)

                Het leven van sterren van Marwin Vos (Epo)

Dichtbundels uitgegeven tussen 1 januari en 31 december 2019 maakten kans op de Herman de Coninckprijs van 2020. Herman de Coninck zou deze vrijdag 76 zijn geworden. Een van de titels op de shortlist moet volgens het regelement een debuutpublicatie zijn, dit jaar is dat de bundel Godface van Asha Karami. De Herman de Coninckprijs wordt sinds 2007 uitgereikt. Aanvankelijk alleen aan Vlaamse dichters, maar al snel kwamen alle Nederlandstalige poëten in aanmerking.

Opvallend is dat, in tegenstelling tot andere prijzen dit jaar, alle genomineerden vrouwen zijn.

--
Door Remus Thijssen.

Minibiebs blijken succesvoller dan gedacht

Minibiebs blijken succesvoller dan gedacht


Minibiebs in Nederland zijn succesvoller zijn dan ze lijken. Dat blijkt uit een onderzoek van promovenda Anouk Schippers van de Rijksuniversiteit Groningen. Schippers onderzocht het gebruik van minibiebs onder begeleiding van Adriaan Soetevent, hoogleraar micro-economie.

In een artikel op de website van de Rijksuniversiteit Groningen vertelt Soetevent dat hij de kasten geregeld ziet staan en zich afvroeg wat er eigenlijk mee gebeurt. De minibiebs lijken soms wat verloren in voortuinen te staan. Daarom onderzochten Schippers en Soetevent hoeveel gebruik er van de kastjes gemaakt wordt. 

56 minibieb-eigenaren van de zes noordelijke provincies deden mee aan het onderzoek. Een half jaar lang hielden ze wekelijks bij wat er in en uit hun minibieb is gegaan. Daarnaast telden ze wanneer zijzelf of hun leners een boek inbrachten. De uitkomst is positiever dan van te voren ingeschat: eigenaren telden tussen de tien en vijftien transacties per week. Ook blijken gebruikers van de minibiebs actief bij te dragen aan het aanbod. Wel 70 procent van de aanvullingen kwam van buiten. 

Schippers vertelt in het artikel dat het onderzoek een positief gevolg had op het onderhoud van de minibiebs. Ze zorgden ervoor dat alles netjes was en er kwamen zelfs extra kasten bij. Volgens Schippers werkt een minibieb het beste als de eigenaar actief is en de lokale gemeenschap erbij betrekt, bijvoorbeeld door via Facebook te vertellen welke boeken nieuw zijn. 

Wat is een minibieb?

Minibiebs zijn kleine kastjes gevuld met boeken, vaak te vinden in voortuinen van mensen. Het doel van de minibieb is om boeken gratis uit te lenen aan mensen in de buurt. Ook kunnen de bezoekers de verzameling aanvullen door zelf een boek achter te laten. Minibiebs zijn vooral in voortuinen te vinden, maar ook buurthuizen, cafés, scholen of stations hebben wel eens een minibieb. Via de website minibieb.nl kunnen mensen hun minibieb aanmelden, waardoor hij ook online te vinden is. Nederland telt inmiddels meer dan 1500 minibiebs. 

__

Door Jorien Tromp

 

Shortlist NKV-Homerusprijs bekendgemaakt

Shortlist NKV-Homerusprijs bekendgemaakt


Piet Gerbrandy, Marcel Hulspas, en Dorothee Olthof en Martine Teunissen zijn genomineerd voor de NKV-Homerusprijs. Deze prijs wordt sinds 2010 jaarlijks uitgereikt aan het beste Nederlandstalige werk dat een brug slaat tussen de Klassieke oudheid en het heden. De prijs wordt zaterdag 4 april uitgereikt in het Rijksmuseum van Oudheden te Leiden. Dat is ook het laatste weekend van de Week van de klassieken. Op dezelfde dag wordt ook de jaarlijkse Homeruslezing gehouden.
De Shortlist bestaat uit:

Troost in Filosofie van Boëthius, vertaling en inleiding van Piet Gerbrandy.

Uit de diepten van de hel van Marcel Hulspas.

Beauty en fashion. De laatste trends uit het oude Rome van Dorothee Olthof en Martine Teunissen.

 

 

Koning opent Multatuli-jaar en onthult gedenksteen

Koning opent Multatuli-jaar en onthult gedenksteen


Maandagmiddag 17 februari onthulde koning Willem-Alexander een gedenksteen voor de schrijver Multatuli in de Nieuwe Kerk in Amsterdam. Hiermee opende hij het Multatuli-jaar. 

De gedenksteen werd ontworpen door kunstenaar Jeroen Henneman. Naast de naam van de auteur worden er een molen en een palmboom op afgebeeld. Op de steen staat ook de eerste zin uit Max Havelaar: ‘Ik ben makelaar in koffie, en woon op de Lauriergracht No. 37’. Samen met drie leerlingen van de Multatulischool onthulde de koning de gedenksteen, die een plaats krijgt in in de Nieuwe Kerk. Ook hield schrijver Arnon Grunberg een lofrede

Multatuli-jaar

Het is op 2 maart 200 jaar geleden dat Multatuli in Amsterdam werd geboren. Daarom is 2020 het Multatuli-jaar, dat in het teken staat van het werk van het werk van de schrijver. Tijdens dit jaar organiseert het Multatuli genootschap allerlei activiteiten om de auteur en zijn werk onder de aandacht te brengen. Ook wordt Multatuli Online ontwikkeld, een ‘digitaal standbeeld’ waarop onder andere al zijn werk te vinden is. 

Multatuli, pseudoniem van Eduard Douwes Dekker, is vooral bekend om zijn boek Max Havelaar uit 1860. Dat vertelt over zijn eigen ervaringen als ambtenaar in de kolonie Nederlands-Indië en bracht met het boek de misstanden die daar plaatsvonden aan het licht. Max Havelaar is een van de belangrijkste werken in de Nederlandse literatuur en is in meer dan 40 talen uitgegeven. 

__

Door Jorien Tromp

Özcan Akyol naast essayist ook presentator Boekenweekprogramma Dwarse Denkers

Özcan Akyol naast essayist ook presentator Boekenweekprogramma Dwarse Denkers


Özcan Akyol, schrijver van het Boekenweekessay, is van 9 t/m 13 maart iedere dag te zien als presentator van het televisieprogramma Dwarse Denkers. Hierbij worden de bekende schrijvers en columnisten Maarten 't Hart, Herman Brusselmans, Roxane van Iperen, Leon de Winter en Youp van 't Hek thuis bezocht voor een interview met Akyol.

Een toepasselijk programma voor het thema van de Boekenweek: ‘Rebellen en Dwarsdenkers’. De gesprekken zullen ook over recalcitrante figuren uit de literatuur van heden en verleden gaan. De vijf schrijvers en columnisten bezoeken met Akyol een plek die voor hen belangrijk is en bespreken inspirerende dwarsdenkers.

Akyol schrijft dit jaar het Boekenweekessay getiteld Generaal zonder leger. Naar eigen zeggen zal het thema hierin ook zeker naar voren komen.

De Boekenweek vindt plaats van zaterdag 7 tot en met zondag 15 maart. Annejet van der Zijl schrijft het boekenweekgeschenk.

--
Door Remus Thijssen.

Nederland leest slechter dan ooit getest

Nederland leest slechter dan ooit getest


Begin december werden het rapport van de PISA test uit 2018 gepubliceerd. Sindsdien is er veel te doen geweest in het nieuws en de media over de ontlezing van de Nederlandse jeugd. Vorige week kwamen het nieuwe beleidsplan van het Nederlands Letterenfonds en een aanscherping van de bibliotheekwet voorbij in het nieuws. Deze overheidsinitiatieven zullen de zorgelijke scores van de inmiddels twee jaar oude PISA test op moeten krikken.

Nederland scoorde voor het eerst sinds het begin van het Programme for International Student Assessment lager dan het gemiddelde van beide de EU-15 en de OESO. In 2012 staken we er nog met comfortabele afstand bovenuit. Een kwart van Nederlandse 15-jarigen is op het laagste niveau van de test geëindigd. Hiermee loop je volgens het programma risico op laaggeletterdheid als volwassene. In 2003 scoorde nog maar elf procent zo laag. In het rapport is ook te vinden dat met name kinderen van laagopgeleide ouders een steile daling in leesvaardigheid vertonen. Naast de algemene daling is er dus sprake van een groeiende kloof tussen het laag- en het hoogopgeleide deel van de bevolking.

Nauwelijks leesplezier
PISA doet ook onderzoek naar het leesplezier van Nederlandse jongeren, en dat vinden we de grote boosdoener. Het genot van een goed boek is de jeugd vreemd, Nederland scoort ver onder het gemiddelde van de OESO en de EU-15. Dit zal ook de reden zijn dat we voornamelijk investeringen zien in bibliotheken en nieuwe vormen van literatuur (zie de artikelen over het Letterenfonds en de bibliotheekwet).

Het lijkt erop dat de kapitaalnaalden de juiste aderen te pakken hebben. Nu nog de injectie. Nederland stopt een miljard per maand in het schuldenpotje, maar wat hebben we aan al onze schaapjes op het droge als de kinderen ze niet kunnen scheren? Onze zuinigheid kan Nederland nog wel eens duur komen te staan. Laten we echter niet alle verantwoordelijkheid bij de overheid leggen, gris dat mobieltje eens uit hun handen en geef uw kinderen een goed boek, of beter nog, stuur ze naar de lokale bieb!    

--
Door Remus Thijssen.

Column: Wijn, zakken en de Hollandse koopmansgeest

Column: Wijn, zakken en de Hollandse koopmansgeest


In een vorig leven - om precies te zijn van 1984 tot 2000 - was ik werkzaam in het ‘bibliotheekwezen’. Het waren roerige tijden: er moest van alles anders, maar geld om dat veranderen te financieren was er over het algemeen niet. En dus bleef veel bij het oude, of steken in goede bedoelingen. Met ‘Belevenisbibliotheken’ en ‘Kulturhusen’ werden nieuwe tijden aangekondigd - de bibliotheek moest af van haar stoffige imago als uitleenfabriek - maar die trendy namen maskeerden dat er met minder geld steeds meer verwezenlijkt moest worden. 

Ondertussen hadden we het nog niet eens zo slecht geregeld: dankzij een fijnmazig netwerk van lokale bibliotheken, provinciale bibliotheekcentrales die voor hun rekening namen wat op kleine schaal niet uit kon en een Koninklijke Bibliotheek die boven de partijen uittorende, werden heel veel mensen voorzien van leesvoer, literatuur en informatie. Zo was het toen ik ‘het veld’ twintig jaar geleden verliet. 

Schijnbaar hebben de openbare bibliotheken het de afgelopen jaren zwaar te verduren gehad, want in het deze week verschenen rapport Een bibliotheek voor iedereen van de Raad voor Cultuur - waarin de werking van de Wet Stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen uit 2014 wordt geëvalueerd - wordt geadviseerd om de spreiding en bereikbaarheid van openbare bibliotheken te verbeteren. De Raad vindt dat ‘iedere inwoner van Nederland toegang moet hebben tot een kwalitatief hoogstaand bibliotheekaanbod in de eigen gemeente’. Het moet weer zo worden als het twintig jaar geleden was, inclusief deskundig personeel (want daar schort het volgens de Raad voor Cultuur ook aan). 

Tijdens het lezen van het rapport vroeg ik me in eerste instantie af onder welke steen ik de afgelopen twintig jaar gezeten heb. Een behoorlijke inpandige bibliotheek en een wereldwijd web waarop ik mede dankzij het werk dat ik deed behoorlijk de weg weet, maken dat ik niet zo heel vaak naar de bibliotheek ga (al ligt mijn bezoekfrequentie nog altijd boven het gemiddelde). Dat, en het feit dat ik nog maar weinig voormalige vakgenoten zie, zorgt ervoor dat wat zich achter de schermen afspeelt aan mij voorbijgaat.

In tweede instantie bekroop mij echter het idee dat het hier om heel veel oude wijn in van die spreekwoordelijke nieuwe zakken ging: vijf aanbevelingen om te komen tot een landelijk dekkend netwerk van bibliotheken, dat is wel heel erg voor de hand liggend. 

En het laat zich ook nog raden wat er nodig is om de ‘uitvoerende kolom’ (de lokale, regionale en landelijke bibliotheekvoorzieningen) in staat te stellen om de opdrachten van de ‘beleidskolom’ (de diverse overheden) naar behoren uit te voeren: geld.

Geld dat - en dat zal de overheden die het moeten voorschieten geruststellen - op de lange termijn veel geld gaat opleveren, begrijp ik uit een passage in het rapport van de Raad voor Cultuur, die wat uit de toon valt. Een passage waarin de Hollandse koopmansgeest onverwacht zijn opwachting maakt:

‘Leesvaardigheid dient niet alleen het culturele, maar zeker ook het economische belang. Met het oog op de toekomstige positie van Nederland in de wereld, ook als vestigingsplaats voor internationale ondernemingen, wordt de ontwikkeling van leesvaardigheid onder kinderen en jongeren een steeds groter vraagstuk.’

Zo, dat zet zoden aan de dijk. Het is waar dat lezen emoties helpt herkennen, empathisch maakt en stress vermindert. Dat het de concentratie vergroot, het geheugen verbetert, een woordenschat verbreedt, kennis verdiept. Maar het gaat er uiteindelijk om dat lezen goed is voor het Bruto Nationaal Product. 

Als dat geen reden is voor gemeenten, provincies en het Rijk om de portemonnee te trekken, weet ik het niet meer.

Het volledige rapport van de Raad van Cultuur is hier te bekijken. 

--
Door Liliane Waanders

Bookstagram van de week: The Queen of Geek

Bookstagram van de week: The Queen of Geek


Voor de boekenliefhebber zijn er enorm veel plekken waar je je behoefte aan boeken kunt vervullen, zelfs als je even niet aan het lezen bent. Een van de meer moderne plaatsen is Instagram. Ook zonder account kun je hier heerlijk rondneuzen in de esthetische foto’s, gevarieerde accounts en bergen aan boekenliefde. Zoek eens op de hashtag #booklove of kijk naar de accounts die wij aanraden! 

The Queen of Geek
The Queen of Geek, oftewel Rosanna de Bie, is ontzettend passievol over fandoms, fotografie, events en communicatie. Dat is te zien op haar account! Ze post niet alleen foto’s van fantasierijke boeken, maar ook van ontzettend leuke goodies die bij verschillende fandoms horen. Samen met haar passie voor fotograferen levert dit een account op met prachtige, zeer kleurrijke foto’s! Lezen is voor Rosanne geen solistische bezigheid. Ze gaat graag in gesprek met mede-lezers op haar account, en ze organiseert evenementen rondom boeken. Zoek je dus een account met veel fantasy en fandoms? Dan zit je bij The Queen of Geek aan het juiste adres.  

Bekijk het account hier


Door Sanne Wortman
Michele Hutchison wint Vondel Translation Prize voor vertaling Stadium IV

Michele Hutchison wint Vondel Translation Prize voor vertaling Stadium IV


Woensdag 12 februari ontving vertaler Michele Hutchison de Vondel Translation Prize. Dat is een tweejaarlijkse prijs voor de beste boekvertaling in het Engels van een Nederlandstalig werk. Hutchison won de prijs voor haar vertaling van Stadium IV van Sander Kollaard.

Stadium IV verscheen in het Engels als Stage Four bij de Amerikaanse uitgeverij Amazon Crossing. Volgens de jury getuigt de vertaling van ‘een grote mate van inzicht en poëtische aandacht’.

'Kollaards portret van een huwelijk wordt door Hutchison op zo'n elegante en inlevende manier weergegeven, dat deze perfect aansluit bij de psychologische finesse en sfeergevoeligheid van de roman,' zegt de jury over Hutchisons werk. 

Michele Hutchison komt oorspronkelijk uit Engeland en woont sinds 2004 in Amsterdam. Tot nu toe vertaalde ze meer dan 35 boeken in diverse genres, waaronder boeken van Simone van der Vlugt, Esther Gerritsen en Griet op de Beeck. 

De Vondel Translation Prize

De Vondel Translation Prize wordt eens in de twee jaar uitgereikt voor de beste Engelstalige vertaling van een Nederlandstalig literair of cultuurhistorisch werk. Het prijzengeld bedraagt 5.000 euro. De prijs wordt gefinancierd door het Nederlands Letterenfonds. Deze keer bestond de jury uit David Colmer (literair vertaler Nederlands-Engels), Jane Draycott (Britse dichter, criticus en docent creatief schrijven) en Anthony Paul (romanschrijver en voormalig docent aan het Instituut voor Vertaalkunde). 

De andere genomineerde vertalers waren David Doherty (Monte Carlo, Peter Terrin), Antoinette Fawcett (Bird Cottage, Eva Meijer) en Nancy Forest-Flier (The Story of Shit, Midas Dekkers). De prijs werd woensdag in Londen uitgereikt.

__

Door Jorien Tromp
Foto: Victor Schiferli

DLVA Boekensalon – T. S. Eliot's Het Barre Land (The Waste Land)

DLVA Boekensalon – T. S. Eliot's Het Barre Land (The Waste Land)


DLVA’s eigen Roeland Dobbelaer probeert elk jaar naast veel nieuwe boeken ook enkele klassiekers uit de wereldliteratuur te (her)lezen. Voor de DLVA Boekensalon bespreekt hij elk kwartaal zo’n klassieker. Dit keer zijn het de gedichten van T.S. Eliot en wel de bundel Het Barre Land (The Waste Land) en Gedichten 1917-1930. Vorig jaar verscheen de bundel in een prachtige vertaling van classicus en schrijver Paul Claes. The Waste Land werd al eerder door Claes vertaald.

15 maart, vijf dagen voor de eerste dag van de lente, nemen we alvast afscheid van onze druilerige winter met de sombere poëzie van T. S. Eliot. Roeland Dobbelaer verdiepte zich in het werk van de geprezen zwartkijker, en vond een rijkdom en veelomvattendheid die de mismoedigheid overstijgt.

Met deze gedichten uit de eerste bloeiperiode van Eliot’s carrière vestigde hij zich als een belangrijk dichter. Hij was inhoudelijk klassiek. Zijn vele verwijzingen naar teksten en geschriften uit het verleden zijn een vreugd voor de belezen lezer, Paul Claes helpt ook de leek aan zijn plezier met uitstekende annotaties. In de vorm van zijn gedichten was Eliot echter een modernist. Zijn poëzie omzeilde de afhankelijkheid van het traditionele metrum met subtiele deviaties. Ook zijn taalgebruik was moderner dan dat van de meeste dichters uit zijn tijd.

Roeland draagt enkele gedichten voor en vertelt waarom Eliot hem zo aanspreekt.

--

De Leesclub van Alles Boekensalon is een middag over boeken: nieuwe boeken, oude boeken, bekende boeken, onbekende boeken, zowel fictie als non-fictie. De gasten zijn (Utrechtse) schrijvers, vertalers, recensenten, uitgevers, journalisten én lezers. Zij komen om te vertellen over hun boek, voor te dragen uit hun werk. Presentatoren Marjan Slob en Roeland Dobbelaer bespreken elk een boek en ze voeren gesprekken met de gasten. Én ze vragen in het laatste half uur de bezoekers iets te vertellen over het beste boek dat ze recent lazen. Een aantal van de boeken die besproken worden zijn ook te koop. Voor meer informatie kijk hier

--

Door Remus Thijssen.

Surrealisme, erotiek en taboes in De tranen van Eros

Surrealisme, erotiek en taboes in De tranen van Eros


Van 15 februari tot 24 mei is in het Centraal Museum in Utrecht een nieuwe tentoonstelling te zien. De tranen van Eros: Moesman, surrealisme en de seksen toont het werk van de Nederlandse surrealist Johannes Moesman en plaatst het in de context van zijn internationale tijdgenoten. Bij de tentoonstelling verschijnt het boek Moesman: Surrealisme en de seksen

De Utrechtse Moesman (1909-1988) is de enige officieel erkende Nederlandse surrealist. Hij ontdekte het surrealisme eind jaren twintig. Geboeid door de nieuwe stroming bracht hij zijn seksuele fantasieën in zijn schilderijen tot leven. Moesman ging taboes niet uit de weg en verzette zich zo tegen de preutse moraal van zijn tijd. 

Desondanks hadden vrouwen toen nog een ongelijke positie binnen de surrealistische beweging. Ze werden in kunstwerken vooral beschouwd als lustobject. Vanaf de jaren dertig gingen vrouwen zelf experimenteren met erotiek en seksualiteit binnen de surrealistische beweging. 

In de tentoonstelling is er voor het eerst veel ruimte voor deze vrouwelijke surrealisten. Het werk van Claude Cahun, Leonora Carrington en Leonor Fini laat vrouwen zien als vrijgevochten individuen. Ook het werk van hedendaagse kunstenaars als Sarah Lucas, Gillian Wearing, Paul Kooiker en Viviane Sassen is te bezichtigen. 

Het boek Moesman: Surrealisme en de seksen geeft de mogelijkheid om na te genieten van de tentoonstelling en meer te leren over het werk en de opvattingen van Moesman en andere surrealistische kunstenaars. Door de prachtige platen en bijdragen van Tessel Bauduin, Marja Bosma, Nina Folkersma en Maia Kenney biedt het boek verdieping bij de thema’s van de tentoonstelling en is ook leerzaam als u geen tijd hebt voor een bezoek. 

Hoe verbeeldden de surrealisten destijds hun opvattingen over ‘mannelijkheid’ en ‘vrouwelijkheid’? En hoe kijken wij nu aan tegen hun visies? De tranen van Eros laat ons nadenken over onze hedendaagse opvattingen over seksualiteit en gender en maakt daarmee het surrealisme nog steeds actueel. 

Wie nog verder geïnteresseerd is in surrealistische kunstenaars, kan de boeken van kunstenaar en auteur Leonora Carrington lezen. Carrington brengt in haar boeken de surreële wezens uit haar schilderijen tot leven en laat daarmee de verbeeldingskracht van het surrealisme zien. 

--

Door Jorien Tromp

Extra studentenjury voor jubileum Europese Literatuurprijs

Extra studentenjury voor jubileum Europese Literatuurprijs


Dit jaar wordt de tiende Europese Literatuurprijs uitgereikt. Om dit te vieren zal naast de reguliere vakjury ook een studentenjury worden samengesteld. Zodoende zal de prijs dit jaar aan twee schrijvers en twee vertalers worden uitgereikt.

Het prijzengeld is gelijk voor beide jury’s. De schrijvers van de twee bekroonde titels ontvangen €10.000, en de vertalers €5.000. Joni Zwart, de coördinator van de prijs, wil met de nieuwe studentenjury meer interesse ontwaken in jongere lezers. ‘Ik zie het als een eervolle uitdaging,’ vertelt zij, ‘om de prijs meer bekendheid te geven en om nog meer lezers, met name lezers onder de dertig jaar oud, met Europese literatuur in contact te brengen. Ook de vertalersprijs is erg belangrijk voor haar. ‘De bijdrage die vertalers leveren aan de verspreiding van kennis en literatuur, de verbinding die zij voortdurend maken tussen al onze verschillende culturen, is van onschatbare waarde. Als boekhandelaar, als gastvrouw voor de heb ik gemerkt hoe waardevol het voor lezers is om kennis te maken met de vertalers van de romans die zij lezen. En vice versa.’ Joni Zwart heeft zelf als vertaler gewerkt, maar ook als docent, redacteur en boekverkoper.

Maandag 16 maart zal de samenstelling van beide jury’s bekend worden gemaakt samen met de longlist van twintig titels. Deze lijst wordt opgesteld door een jury van uitgenodigde boekhandels die voldoen aan een speciale kwaliteitscontrole. Ongeveer de helft van deze boekhandels moet onafhankelijk zijn. In de longlist moeten boeken uit maar liefst tien verschillende Europese staten verschijnen. De jury die voor juni de shortlist opstelt en de winnaar kiest, telt vijf leden, onder wie twee boekhandelaren, één criticus en één vertaaldeskundige. De criteria voor de samenstelling van de studentenjury zijn nog onbekend. De winnaars worden bekroond in november.  

--

Door Remus Thijssen.

 

 

 

 

 

 

 

 

Meer voor minder: krimpend budget bibliotheken

Meer voor minder: krimpend budget bibliotheken


Gemeentes hebben sinds 2010 maar liefst 19 procent minder budget voor openbare bibliotheken. De Raad van Cultuur, die deze cijfers dinsdag bekendmaakte en ze kwalijk vindt, vraagt de minister om een versterking van de bibliotheekwet. Deze voorgestelde aanscherping zal gemeentes verplichten te zorgen voor een eigen openbare bibliotheek. Als dat niet mogelijk is zullen nabijgelegen gemeentes hun krachten moeten bundelen om samen toch de voorzieningen van een openbare bibliotheek te kunnen bieden.

De bibliotheekwet is in 2015 ingegaan en heeft de taken van openbare bibliotheken als volgt beschreven:

  • Ter beschikking stellen van kennis en informatie.
  • Bieden van mogelijkheden tot ontwikkeling en educatie.
  • Bevorderen van lezen en het laten kennismaken met literatuur.
  • Organiseren van ontmoeting en debat.
  • Laten kennismaken met kunst en cultuur.

Met name de laatste twee punten waren voor de klassieke bibliotheek soms een uitdaging. Men vroeg zich af of er zo niet te veel van bibliotheken gevraagd werd, en of het niet te veel zou kosten.

Bloeiende fora

De bibliotheek is echter juist door deze functies ontplooid tot cultuurcentrum met meer dan alleen boeken. Nieuwe bibliotheken, zoals het vorig jaar geopende Groninger Forum, besteden steeds meer aandacht aan nieuwe media. Zo kun je in Groningen behalve een boek lenen ook naar de film of naar Storyland, het nieuwe museum voor stripverhalen, animatie en games. Dergelijke ontwikkelingen zijn over de hele wereld te vinden en blijken een succesvolle toevoeging aan de klassieke bibliotheek. Diverse bibliotheken trekken meer bezoekers en genereren meer inkomsten.

Deze bemoedigende ontwikkelingen maken het krimpende budget echter niet minder zorgelijk. Om zulke vernieuwing bij te kunnen benen zullen gemeentes wellicht juist dieper in hun zakken moeten graven. De suggestie van de Raad van Cultuur voor minder vermogende gemeentes om de krachten te bundelen is misschien wel de beste oplossing. De grotere projecten die daarmee mogelijk worden zullen juist bevorderend zijn voor de kruisbestuiving en verspreiding van literatuur, film en nieuwe media. Lees het volledige advies van de Raad van Cultuur hier.

--

Door Remus Thijssen

 

 

Service & contact

Heb je ons nodig? Onze klantenservice helpt je graag verder

Klantenservice

Gratis bezorging

vanaf € 17,50

Retourneren

retourneer je artikel

Op werkdagen voor 23:00 besteld

morgen in huis

Stevig verpakt

bezorgd door PostNL

Veilig en snel winkelen

Betaalmogelijkheden