Voor 23:00 besteld, morgen in huis

Gratis verzending vanaf €17,50

Steun de boekensector

Eeuwige Lente

Taal: Nederlands
0,2/5
1 recensie
Eeuwige Lente
Eeuwige Lente
Eeuwige Lente

Recensie

Aantal recensies: 1

Recensie door: Evert van der Veen
4/5

Leven met erfelijk Alzheimergen

[Recensie] “Mijn jeugd droeg de geur van vers gemaaid gras”. Zo typeert Jetske van der Schaar haar jeugd op de boerderij in Friesland en roept daarmee een landelijke sfeer op. Zij verstaat de kunst met dergelijke kenmerkende details haar omgeving te tekenen evenals haar familie en voegt hier en daar een Fries woord in.

Haar boek Eeuwige lente opent met een prachtige tekening van haar grootvader die aan dementie lijdt. In één zin weet zij de essentie van deze ziekte weer te geven: “Mijn opa staarde zwijgend voor zich uit, de haren nog donker, de ogen al leeg”, pag 10.

Jetske voelt zich anders dan andere kinderen uit het dorp, houdt van boeken en gaat naar het gymnasium en slaagt cum laude. Na haar studie aan de universiteit begint ze als IT programmeur. Dan krijgt ze bericht dat een oom op 55-jarige leeftijd de diagnose Alzheimer krijgt. Wanneer er een familie-onderzoek plaatsvindt, blijkt deze ziekte in het verleden veel voor te komen. Jetskes vraag naar de kans dat zij het ook krijgt, wordt bevestigend beantwoord waarbij drie woorden binnenkomen: “Ze waren los. De woorden die nooit meer uit ons leven zouden gaan. Dominant. Risico. Groot,” pag 70. Later belt haar zus: “Ik denk dat mem het ook heeft”, pag. 88.

Niet veel later herkennen ze bij hun moeder de eerste symptomen van Alzheimer en aangrijpend wordt haar toekomst door Jetske verwoord: “Mijn lieve moeder was niet langer sterfelijk, maar stervende”, pag. 97. Het is een krachtige verwoording van het onomkeerbare proces dat er gaande is en waartegen niets valt te doen. Aangrijpend is het moment waarop moeder niet langer thuis kan wonen en hoe iedereen behalve zij zelf weet dat zij naar een verpleeghuis zal gaan. Jetske verwoordt dat beeldend: “Zolang we niets vertelden sneuvelde er geen informatie in het prikkeldraad van onbegrip, volgden niet na elke zin de vragen…”, pag 170. In de beschrijving die dan volgt, staan veel citaten uit het zorgverslag van haar moeder waarin scherp naar voren komt hoe het met haar is en gaat. Treffend wordt het afscheid van haar moeder beschreven.

Wie denkt nog heel wat jaren te mogen leven, ervaart – veel te vroeg en daarom extra pijnlijk – signalen van een falend geheugen en praktisch handelen dat geleidelijk aan hiaten vertoont. Dit is het begin van een vaak lange maar soms ook korte weg waarin een mens steeds meer op liefdevolle en vooral tactvolle hulp van anderen is aangewezen. Het is de kunst om iemand onnadrukkelijk in de gaten te houden, met zorg te omringen die waar mogelijk ondersteunt en de zelfstandigheid zo lang mogelijk gaande houdt. Deze sfeer van Alzheimer op jongere leeftijd weet Jetske indringend en liefdevol te schilderen in haar boek “Eeuwige lente”. Het verhaal laat de lezer niet meer los; je wordt erin meegenomen, voelt aan dat er meer gaat gebeuren en dat de ziekte nóg dichterbij zal komen. Het boek biedt daarom veel herkenning voor mensen die in hun gezin of familie met Alzheimer in aanraking komen. Ook wanneer de omstandigheden anders zijn en de ziekte op oudere leeftijd z’n intrede doet, is er veel waarin lezers zichzelf terug kunnen vinden.

Er ligt in het boek een onderhuidse spanning waarin de lezer vermoedt dat er nog iets zal gebeuren. Jetske besluit om zich te laten onderzoeken en hoort in het gesprek “…mutatie in het gen is bij u aanwezig”, pag 245. In die paar woorden stort haar wereld in en dit wordt treffend omschreven als “We rouwden om de dood en we vierden het leven”, pag 246. Jetske beseft dat zij, evenals haar moeder, niet oud zal worden en waarschijnlijk vanaf ongeveer haar 55e jaar de eerste symptomen van Alzheimer zal krijgen.

Met haar behandelend hoogleraar Scheltens uit Amsterdam is zij aanwezig in de talkshow van Jeroen Pauw. Jetske wordt gevraagd voor een promotieonderzoek naar jongere mensen die weten dat ze aan Alzheimer lijden. Het gevoel dat ze nuttig werk kan doen en iets voor anderen kan betekenen, geeft Jetskes leven nieuwe zin. Haar boek heeft dan ook een hoopvol en veelzeggend einde in de cursief gedrukte woorden: “Ik heb een stem”.

Een indringend en menselijk boek over een aangrijpende ziekte die het leven van mensen volkomen verandert, goed beschreven in mooie taal.

Voor het eerst gepubliceerd op De Leesclub van Alles

Samenvatting

Jij en ik dragen een uiterste houdbaarheidsdatum op de onderkant van onze ziel. Het verschil is dat ik de mijne weet. Zodra ik midden vijftig ben, verlies ik mijn verstand. Letterlijk en onvermijdelijk.

Ik groeide zonder grootouders op, denkend dat mijn leven was begonnen als een onbeschreven blad. Wanneer ik er hard genoeg mijn best voor deed, was alles mogelijk. Ik maakte carrière, vond een lieve vriend en kocht met hem een huis. De wereld lag aan mijn voeten.

Tot mijn moeder alzheimer kreeg. Rond haar vijfenvijftigste. Het was alsof ze levend stierf. Ik miste haar, terwijl ze voor me zat en worstelde met alles wat ze niet meer kon en wie ze niet meer was. Ze gleed weg en ik stond machteloos.

De ziekte bleek erfelijk te zijn, met een kans van 50 procent. Wilde ik een DNA-test doen? Ik probeerde het duivelse dilemma te ontwijken, maar mijn lot leek zich in huiveringwekkend detail voor mijn ogen te ontvouwen.

Niets was nog vanzelfsprekend. Alles wat ik had opgebouwd, brokkelde af. Op de tekening van mijn toekomst bleek reeds een vraag geschreven: laat ik me leiden door angst, of durf ik te vertrouwen op geluk?

Eeuwige Lente is een dans met de dood als een ode aan het leven, een verhaal van liefde en een strijd voor hoop.

Jetske van der Schaar (1980) is promovenda aan Amsterdam UMC. Ze onderzoekt medisch-ethische dilemma’s in vroege stadia van alzheimer. Regelmatig schrijft en spreekt ze over erfelijke dementie.

Toon meer Toon minder
€ 21,99

Verwachte leverdatum: dinsdag 19 januari


Taal
Nederlands
Bindwijze
Paperback
ISBN
9789044644289
Verschijningsdatum
november 2020
Druk
1
Aantal pagina's
384 pagina's
Illustraties
Ja
Nurcode
320: Literaire non-fictie algemeen
Thema's
  • Geneeskunde en verpleging
  • Medische specialiteiten, medische takken
  • Neurologie en klinische neurofysiologie
  • Alzheimer en dementie
Categorieën

Uitgever
Prometheus

Service & contact

Heb je ons nodig? Onze klantenservice helpt je graag verder

Klantenservice

Gratis bezorging

vanaf € 17,50

Retourneren

retourneer je artikel

Op werkdagen voor 23:00 besteld

morgen in huis

Stevig verpakt

bezorgd door PostNL

Veilig en snel winkelen

Betaalmogelijkheden