Voor 23:00 besteld, morgen in huis

Gratis verzending vanaf €17,50

Steun de boekensector

April is de maand van de filosofie

donderdag 25 maart 2021

In april wordt de Maand van de Filosofie gevierd. Het thema dit jaar is ‘natuur’. Filosoof Eva Meijer neemt hierin het voortouw als auteur van het essay van de Maand van de Filosofie. Ook dit jaar wordt er weer een kinderboek geschreven, dit keer door Bibi Dumon Tak. Wij zetten op een rij wat er dit jaar in de maand van de filosofie op de planning staat.

Door heel Nederland en Vlaanderen worden er jaarlijks filosofische nachten, programma’s, lezingen, debatten en festivals georganiseerd rondom het jaarthema van de Maand van de Filosofie. Tevens verschijnt er elk jaar een nieuw filosofisch essay en een filosofisch kinderboek. De Socratesbeker wordt uitgereikt aan het beste filosofieboek van het afgelopen jaar, en eens in de twee jaar wordt een nieuwe Denker des Vaderlands uitgeroepen.

Het thema voor dit jaar: ‘De natuur was hier’

Dat het slecht met de natuur gaat, is voor velen geen nieuw nieuws. De grond verdroogt, bossen staan in brand, diersoorten sterven uit, en dit allemaal dankzij de mens. De mens wilde de natuur bedwingen maar dit zorgt ervoor dat de natuur in een rap tempo verdwijnt. Filosofen noemen het tijdperk waarin we leven het Antropoceen, omdat de mens overal op, om en in de aarde zijn sporen heeft achtergelaten. 

Is de natuur aan het verdwijnen? Of slaat deze als een dief in de nacht met volle kracht terug (‘De natuur was hier!’)? Wat is het verschil tussen de menselijke en niet-menselijke natuur, tussen ‘cultuur’ en ‘natuur’? Bestaat dat verschil wel, of heeft het nooit bestaan? Verdient de mens een aparte status ten opzichte van andere soorten en natuurverschijnselen? Of is het leven van een boom, dier of rivier net zo belangrijk als het leven van een mens?   

Over onder andere deze kwesties wordt nagedacht tijdens de maand van de filosofie in 2021.

Denker des Vaderlands

Denker des Vaderlands is een eretitel die door het initiatief van de Stichting Maand van de Filosofie is bedacht. De titel wordt sinds 2011 elke twee jaar verleend aan een gerenommeerd denker. Het is een feestelijke inhuldiging die om het jaar plaatsvindt tijdens de Maand van de Filosofie in april.

Er is geen officiële taakomschrijving van het takenpakket van de Denker des Vaderlands. De opdracht wordt naar eigen goeddunken ingevuld. Desalniettemin hebben alle Denkers tot nu toe iets gemeen: allen bezitten zij de kwaliteit om vanuit een weldoordachte positie te engageren met de maatschappelijke actualiteit en zijn ze allen in staat de hectiek van het nieuws in een groter verband te plaatsen. Deze manier zorgt ervoor dat zij zich niet alleen verdiepen in de actualiteit en het publieke debat, maar maken zij filosofie aantrekkelijk voor een breed publiek. Daan Roovers, de scheidend Denker des Vaderlands interviewt dit jaar de nieuwe Denker des Vaderlands over diens visie op deze tijd. De nieuwe Denker des Vaderlands van dit jaar is Paul van Tongeren. Paul van Tongeren (70) is een Nederlands filosoof en theoloog. Hij zet zich nog langer al in om de andere 17 miljoen denkers in Nederland tot filosoferen te bewegen. Decennialang was hij hoogleraar wijsgerige ethiek, een onderzoeksgebied over de praktische invulling van filosofische theorieën. In 2013 won hij met zijn boek Leven is een kunst de Socratesbeker voor het ‘meest urgente,  oorspronkelijke en prikkelende Nederlandstalige filosofieboek’ aldus de jury destijds. 

De Socratesbeker 2021

Op 23 februari 2021 maakte de stichting de Maand van de filosofie de shortlist van de socratesbeker bekend. Elk jaar reikt Stichting Maand van de Filosofie de Socratesbeker uit aan de auteur van het meest urgente, oorspronkelijke en prikkelende Nederlandstalige filosofieboek. Dit jaar is het thema van de Maand van de Filosofie ‘De natuur was hier’. Tijdens een feestelijke uitreiking introduceren de auteurs van de shortlist hun boeken. Moderator Thomas Muntz zal vervolgens met de genomineerden in gesprek gaan, waarna de jury beslist wie er dit jaar met de Socratesbeker naar huis gaat. De jury selecteerde vijf boeken die kans maken op de prijs voor het beste filosofieboek van 2020:

  • Tinneke Beeckman – Machiavelli’s lef. Levensfilosofie voor de vrije mens
  • Miriam Rasch – Frictie. Ethiek in tijden van dataïsme
  • Katrien Schaubroeck – Iris Murdoch: Een filosofie van de liefde
  • Marjan Slob – De lege hemel. Over eenzaamheid
  • Ruud Welten – Wie is er bang voor Simone de Beauvoir? Over feminisme, existentialisme, God, liefde en seks

In Amsterdam vindt op vrijdag 2 april 2021 de uitreiking van de socratesbeker plaats in SPUI25 van 17:00 - 18:30 uur. Je kunt het programma digitaal volgen middels een livestream. Aanmelden kan via deze link.

Kinderboekenschrijver 2021

Bibi Dumon Tak (1964) is een zeer gewaardeerde kinderboekenschrijfster. Met haar boeken heeft zij al grote prijzen in ontvangst mogen nemen, waaronder de prestigieuze , driejaarlijkse Theo Thijssenprijs voor kinder- en jeugdliteratuur in 2018. Haar boeken zijn voornamelijk boeken voor kinderen. Voor het boek Winterdieren ontving ze in 2012 de Gouden Griffel (de hoogste waardering voor een Nederlandstalig kinderboek). Voor haar laatste poëziebundel Laat een boodschap achter in het zand ontving zij in 2019 een Zilveren Griffel.

Het boek voor de Maand van de Filosofie: De eik was hier

In de middenberm van de A58 bij Ulvenhout staat een zomereik. Hij staat er al 180 jaar en is misschien wel de bekendste boom van Nederland. Liefkozend wordt hij de ‘troeteleik’ genoemd en in 2018 werd hij verkozen tot boom van het jaar. De eik kwam tot wasdom op een 19e-eeuws landgoed met een groot landschapspark eromheen. Prins Bernhard woonde er korte tijd en ook koningin Wilhelmina.

Maar met de aanleg van de A58 veranderde alles. Alle eiken werden gekapt, alleen die ene eik mocht blijven staan. Nu razen er dagelijks duizenden auto’s langs hem heen. En het worden er steeds meer. Daarom moet de eik wijken voor extra asfalt. Wat dat betekent vertelt de eik aan zijn beste vriend de gaai die hem dagelijks bezoekt.

Essaylist 2021 - Eva Meijer

Eva Meijer is filosoof en schrijfster. Ze schreef onder meer tien boeken en haar werk is vertaald in achttien talen. Haar filosofische werk gaat vooral over taal en sociale rechtvaardigheid, waarin ze een belangrijke plek inruimt voor de stem van dieren. Dit sluit perfect aan op het thema van de Maand van de Filosofie van 2021. 

Het boek voor de essaylist 2021: Vuurduin, Aantekeningen bij een wereld die verdwijnt.

“Ik kan de zeepokken niet vinden. Het is een warme zaterdagmiddag in september, ik ben net aangekomen op het eiland en loop langs het water in de haven. Ik ben hier bijna twintig jaar niet geweest.” schrijft Eva in haar boek.

In het essay Vuurduin gaat Eva Meijer een week naar Vlieland. Het ecosysteem van de Wadden staat onder druk, maar er liggen ook delen van haar eigen geschiedenis op het eiland; tijd die nooit meer terugkomt. Met behulp van schrijvers, filosofen, kunstenaars en hond Doris gaat Meijer op zoek naar wat er nu precies verdwijnt en wat we daar tegenover kunnen zetten. Lees hier de recensie op DLVA.

Rotterdamse Nacht van de Filosofie en opening Maand van de Filosofie

Op vrijdag 26 Maart om 20:00 vindt de opening van de Maand van de Filosofie plaats. Dit jaar weliswaar online, vanwege de situatie omtrent corona.

Juist nu is nadenken over wat het leven waardevol maakt belangrijker dan ooit. Daarom op de online Rotterdamse Nacht van de Filosofie drie diepgaande gesprekken: over de relatie van de mens met de natuur, over wat je kunt leren van filosofie, sociologie en psychologie en over de visie van de nieuwe Denker des Vaderlands, Paul van Tongeren op deze tijd. Kosten voor deze avond bedragen 10 euro. 

Klik hier voor tickets en het volledige online programma.

Bekijk hier de actuele agenda met nog meer activiteiten die plaatsvinden tijdens de Maand van de Filosofie.

--

Sabine Bunschoten




Service & contact

Heb je ons nodig? Onze klantenservice helpt je graag verder

Klantenservice

Gratis bezorging

vanaf € 17,50

Retourneren

retourneer je artikel

Op werkdagen voor 23:00 besteld

morgen in huis

Stevig verpakt

bezorgd door PostNL

Veilig en snel winkelen

Betaalmogelijkheden