Voor 23:00 besteld, morgen in huis

Gratis verzending vanaf €17,50

Steun de boekensector

Lubach over begrijpend lezen veroorzaakt vele reacties op social media

dinsdag 29 september 2020

In de nieuwe aflevering Zondag met Lubach besprak Arjen Lubach het leesgedrag van kinderen en jongeren. Nederlandse jongeren lezen steeds minder. De cijfers gaan al jaren achteruit. 25% van de jongeren leest zo weinig dat zij laaggeletterd zijn of risico lopen het te worden aldus Lubach, die zich baseert op verschillende onderzoeken. 

Volgens Lubach ligt het probleem niet perse bij de activiteit lezen maar dat het onderwijs lezen niet ‘leuk’ maakt. Verplichte leeslijsten en het begrijpend lezen maken dat bij jongeren het leesplezier vermindert of zelfs verdwijnt. Het ‘begrijpend lezen’ in het vak Nederlands bestaat steeds meer uit ‘maniertjes’ leren en minder uit reflecterend lezen. De examens Nederlands op alle middelbare school niveau’s zijn vaak een punt van kritiek. De vragen bij de tekst zijn ingewikkeld en dit leidt tot veel onduidelijkheid. Dit geldt zelfs voor de schrijvers van de originele tekst en hoogleraren Neerlandistiek. Een aantal hoogleraren deden mee aan een onderzoek om te kijken hoe moeilijk de teksten en de vragen voor de examens Nederlands nu echt zijn. Er werden gemiddelde cijfers behaald. Zeker geen negens en tienen. 

Al jaren is er discussie over de functie van begrijpend lezen. Het blijkt zelfs een typisch Nederlands iets te zijn, is dit dan de reden dat de nederlandse jongeren zo laag scoren in hun ‘leesplezier’. Dat dit bijna omgezet wordt in ‘lees-haat’? Volgens Lubach ligt dit zeker aan het onderdeel begrijpend lezen. Hij roept dan ook op om weer meer aandacht te besteden aan literatuur en lezen op zich zelf.

Op Youtube en Twitter reageren vele mensen instemmend over deze aflevering. Van jongeren zelf tot volwassenen die zich herkennen in het bederf van hun leesplezier door het vak Nederlands. Voor velen van hen kostte het jaren voordat zij het plezier in lezen hervonden. Ook schrijvers zijn het met Lubach eens. Retweets van ondere andere Jan Terlouw, Maria Postema, Tineke Honingh en Michelle van Dijk. Lezen en het belang van leesplezier wordt door hen extra aangekaart. Zo geeft Jan Terlouw aan “genoten te hebben” van het programma en roept Maria Postema op tot “terug met het leesplezier”. Ronald Giphart reageerde op twitter: “Ik heb het gezegd en ik blijf het zeggen: de beste manier om jongeren te laten lezen... is door ze te laten lezen. Weg met leesanalyse en literatuurtheorie.”

Of echt 25% van de jongeren het risico loopt om laag letterig te worden vinden sommigen discutabel. Zo schreef Helge Bonset afgelopen Juli voor Neerlandistiek een artikel over de PISA cijfers. Neerlandistiek is een elektronisch tijdschrift voor de Nederlandse taal en cultuur. Uit de PISA cijfers blijkt dat Nederlandse jongeren nog niet zo slecht scoren op lezen. Alleen het element ‘diep lezen’ is iets dat voor vele jongeren lastig is. Dit zou betekenen dat er een specifiek element in het leesgedrag van jongeren is dat aangepakt zou kunnen worden. Diep lezen wordt gedefinieerd als “voor een langere tijd geconcentreerd lezen, waarbij de samenhang en betekenis van een tekst worden ervaren” en “een vaardigheid die nodig is voor het consumeren van boeken en langere artikelen”. 

Dat het leesplezier bij jongeren laag is en deels verpest wordt door het onderdeel begrijpend lezen van het vak Nederlands blijkt wel uit alle instemmende reacties op de aflevering van Lubach. Hopelijk leidt het nu tot verandering van dit aspect van het vak Nederlands. 

--

Door Renske Bakkenes

Service & contact

Heb je ons nodig? Onze klantenservice helpt je graag verder

Klantenservice

Gratis bezorging

vanaf € 17,50

Retourneren

retourneer je artikel

Op werkdagen voor 23:00 besteld

morgen in huis

Stevig verpakt

bezorgd door PostNL

Veilig en snel winkelen