Voor 23:00 besteld, morgen in huis

Gratis verzending vanaf €17,50

Steun de boekensector

Geloven op de tast

als geloof en ongeloof elkaar ontmoeten

Taal: Nederlands
0,15/5
2 recensies
Geloven op de tast
Geloven op de tast
Geloven op de tast

Recensie

Aantal recensies: 2

Recensie door: Helene Timmers

Als geloof en ongeloof elkaar ontmoeten

Voor bestsellerauteurs Tomáš Halík en Anselm Grün biedt het geloof eerder geheimenissen dan zekerheden

[Recensie] Een eerlijk gesprek tussen geloof en ongeloof, vertrouwen en twijfel, hoop en scepsis, dat is wat Tomáš Halík en Anselm Grün zich in Geloven op de tast ten doel stellen. Halík en Grün, twee van de meest gelezen spirituele auteurs  van dit moment, zien geloof en ongeloof niet als  tegenovergesteld aan elkaar, zij zien juist hoe beide in een voortdurende dialoog binnen één mens aanwezig zijn.

Priester en psychotherapeut Tomáš Halík is een van de invloedrijkste Oost-Europese rooms-katholieke intellectuelen. De Duitse benedictijn Anselm Grün maakt wereldwijd furore met zijn toegankelijke spirituele boeken. De schrijvers nemen in hun gezamenlijke beschouwing van geloof en ongeloof hun eigen persoonlijke geloof en leven mee. Waar Grün uit een familie van gelovigen komt, is Halík juist afkomstig uit een atheïstisch milieu. Zelf zegt hij dat het atheïsme de staatsgodsdienst was in het Tsjecho-Slowakije van zijn jeugd.  Hij vertelt hoe de dogma’s van de door de staat opgedrongen atheïsme hem juist uitnodigden tot een spirituele zoektocht, die begon bij het boeddhisme en in het christendom uitmondde. Hij doet niet geheimzinnig over momenten van ongeloof en diepgaande twijfel in zijn eigen leven en laat zien hoe deze deel uitmaken van zijn zoektocht naar en met het geloof.

Grün leerde daarentegen als kind juist dat atheïsten slechte mensen zijn. Intussen heeft hij in zijn werk als geestelijk begeleider ervaren dat er eigenlijk in ieder mens wel een atheïst schuilt; steeds weer komt hij mensen tegen die twijfelen of God wel bestaat. Scherp ziet hij hoe deze twijfel ook vaak veroorzaakt wordt door de pastores wier woorden niet overeenstemmen met hun leven. “Als ik iemand ontmoet die beweert dat hij niet in God gelooft, dan stel ik diegene altijd de vraag wat dat voor God is waarin hij niet gelooft”, schrijft Grün. Atheïsme is in die zin geen ‘godloosheid’ als in een afwijzing van God, maar veeleer een afwijzing van een bepaalde voorstelling van God, een afwijzing van een specifieke vorm van theïsme.

Geloof is geen ideologie maar een weg die nooit eindigt, stellen beiden vast. Er zijn geen zekerheden, alleen geheimenissen. Geloven betekent niet dat je alles zeker weet, maar juist dat je de uitdaging aanneemt en de discussie aangaat. Daarom zullen de twijfelaar en ‘zinzoeker’ van tegenwoordig meer in dit boek vinden dan de onverschillige atheïst.

Eerder verschenen in Volzin

Recensie door: Marijke Laurense
3/5

Dankzij atheïsten je geloof verdiepen

Recensie van Anselm Grün en Tomáš Halík, Geloven op de tast. Als geloof en ongeloof elkaar ontmoeten.

De schrijvers

De Duitse benedictijnse monnik Anselm Grün (1945) is inmiddels een bekende naam in deze rubriek: deze populaire theoloog, filosoof en zielzorger heeft tientallen veel vertaalde bestsellers geschreven. Ook de Tsjechische priester, psychotherapeut en hoogleraar sociologie Tomáš Halík (1948) verzamelde hier eerder al sterren met zijn Geduld met God (vertaald in 2011) en Nacht van de biechtvader (2016), die opvielen om hun intellectuele en spirituele zeggingskracht. Een gezamenlijk boek van deze twee veelgeprezen Midden-Europese christelijke auteurs maakt dus reuze benieuwd.

De thematiek

Uitgeverij Meinema heeft vast goed over nagedacht over het besluit om de dubbelzinnige Duitse titel Gott los werden te vertalen met Geloven op de tast. Slecht gekozen is dat niet, want zowel Grüns als Halíks toch zo solide ogende geloof is zelden vrij van twijfel: ook zij tasten bijna voortdurend in het duister tijdens hun levenslange zoektocht naar God.

Ze vinden daarin steun bij Paulus’ toespraak op de Areopagus tot de Atheense heidenen – een speech waarin sprake is van ‘tastend zoeken’ en die laat zien hoe je vandaag de dag als gelovige in gesprek kunt gaan met atheïsten. Daarbij maakt het wel nogal uit met wat voor soort atheïsten je van doen hebt: militante godsloochenaars, agnosten, ietsisten, laïcisten, religieuze analfabeten, seculiere humanisten of onverschillige ‘apatheïsten’? Is iemand atheïst uit pijn, teleurstelling of trots? Tegen welk godsbeeld verzet hij zich? De ‘geheimenistheologie’ van Karl Rahner SJ (1904-1984) blijkt zinnige aanknopingspunten voor zo’n dialoog te bieden.

Opvallendste stelling

Het werkelijke conflict zit niet in de tegenstelling tussen geloof versus ongeloof of verstand, maar tussen diepte versus oppervlakkigheid, zoeker versus gesettelde, dialoog versus monoloog. Ook de gelovige kan namelijk niet zonder twijfel: aan Pasen gaat immers de wanhoop van Goede Vrijdag vooraf, zonder crisis geen vernieuwing.

Het gaat dus niet aan om je (moreel) verheven te voelen boven ongelovigen en die vurig te verketteren, want dan projecteer je alleen maar je eigen twijfels en ongeloof op de ander, stellen Grün en Halík, die thuis zijn in Carl Jungs dieptepsychologie. Sterker nog: aan een oprecht nieuwsgierige dialoog of confrontatie met een dwarse atheïst à la Feuerbach, Nietzsche, Freud en De Botton heb je als gelovige meer dan wanneer je je altijd netjes aan de regels houden, zoals ook moge blijken uit Grüns duiding van het verhaal van de verloren zoon.

Mooiste zin

“Als we het toestaan dat mensen vraagtekens zetten bij de inhoud van ons geloof, dan laten we hen een vore graven op de akker van onze ziel. In deze vore kan nieuw zaad ontkiemen. Daardoor kan ons geloof opnieuw opbloeien” (Grün).

Redenen om dit boek niet te lezen

Prima idee om deze twee katholieke succesauteurs bij elkaar te brengen, maar tot een sprankelend gesprek komt het helaas niet. Ze mogen keurig beurtelings hun soms behoorlijk abstracte licht werpen op een vijftal thema’s waarover ze het alleen maar eens blijken te zijn. Nergens dagen ze elkaar uit of reageren ze op elkaar: het afsluitende eind ‘gesprek’ lijkt vooral het product van een rondje mailverkeer onder leiding van een uitgever die uitblinkt in het geven van degelijke, maar brave voorzetjes. Vreemd ook dat Grün de wereld verdeelt in christenen en atheïsten: alsof er geen andere geloven bestaan.

Redenen om dit boek wel te lezen

In Geloven op de tast vertellen Grün en Halík ook het een en ander over hun eigen geloofsweg: Grün vanuit een Beierse familie waarin kerk en klooster volstrekt vanzelfsprekend waren, terwijl Tsjech Halíks bekering tot het katholicisme een daad van politiek verzet was. Andere verschillen: Halík laat zich kennen als een strijdbaar en kritisch intellectueel, waar Grún vooral een mild en bedachtzaam pastor is die van Grieks en stilte houdt. Deze mix geeft een mooi en wijs bezinningsboek, voor iedereen die het soms even niet meer weet als je op je geloof wordt aangesproken. Voor alle zekerweters overigens ook.

Eerder verschenen in Trouw en op www.marijkelaurense.nl

Samenvatting

Atheïsme, twijfel en scepticisme vormen ons dagelijks leven. Ook gelovigen kennen het gevoel van afstand tot God. Waar komt dit gevoel vandaan? En hoe worden twijfelende gelovigen zoekers van God? Heilzame onrust hoort bij een spititualiteit die zich wapent tegen stilstand en fundamentalisme.

In dit boek gaan Anselm Grün en Thomás halík, twee van de bekendste religieuze schrijvers van onze tijd, in op de waarde van zoeken en de ervaring van de afwezigheid van God voor ons geloof van vandaag.

Toon meer Toon minder
€ 20,99

Verwachte leverdatum: woensdag 29 september


Taal
Nederlands
Bindwijze
Paperback
ISBN
9789021144931
Verschijningsdatum
november 2017
Druk
1
Aantal pagina's
192 pagina's
Illustraties
Ja
Nurcode
707: Geloofsopbouw
Thema's
  • Filosofie en religie
  • Religie en overtuigingen
  • Christendom
  • Christelijk leven en gewoontes
Categorieën

Uitgever
Boekencentrum

Vertaald door
Carola van der Kruk-de Boer, Kees de Wildt, Henriëtte de Wildt

Service & contact

Heb je ons nodig? Onze klantenservice helpt je graag verder

Klantenservice

Gratis bezorging

vanaf € 17,50

Retourneren

retourneer je artikel

Op werkdagen voor 23:00 besteld

morgen in huis

Stevig verpakt

bezorgd door PostNL

Veilig en snel winkelen

Betaalmogelijkheden