Voor 23:00 besteld, morgen in huis

Gratis verzending vanaf €17,50

Steun de boekensector

Pure waanzin

een zoektocht naar de psychotische ervaring

Auteur(s): Wouter Kusters
Taal: Nederlands
1 recensie
Pure waanzin
Pure waanzin
Pure waanzin

Recensie

Aantal recensies: 1

Recensie door: Cyril Lansink

Zoektocht naar de psychotische ervaring

“Wie een psychose heeft, loopt een aanzienlijk risico met psychiaters in aanraking te komen.’

[Recensie] Met deze droogkomische constatering begint Wouter Kusters zijn zoektocht naar de psychotische ervaring. Om vervolgens duidelijk te maken dat psychiaters aan deze ervaring doorgaans geen recht doen. Zij blijven buitenstaanders en zijn primair gericht op het vinden van oorzaken en oplossingen voor de stoornissen die bezit hebben genomen van hun patiënten. De waanzin verklaren (en mogelijk genezen) geeft echter nog nauwelijks inzicht in hoe het is om in een waan te verkeren.

Van binnenuit ‘de gek’ begrijpen, nadrukkelijk stil staan bij zijn ervaringen en de betekenis ervan – dat is wat de auteur in dit intrigerende essay beoogt. Daarvoor is het nodig afstand te nemen van een medisch-wetenschappelijk perspectief waarin psychotisch gedrag tot een (neurologische) ziekte wordt gereduceerd. Het vreemde van de waanzin is namelijk meer dan een perversie van de normaliteit, het heeft iets aantrekkelijks en moet op zijn eigen merites beschouwd worden.

Met een beroep op eigen ervaringen (in de zomer van 1987 was hij zelf opgenomen vanwege een psychose) en geïnspireerd door een keur aan filosofische theorieën verduidelijkt Kusters de aard en de betekenis van de psychose. Met behulp van de denkbeelden van De Saussure over taal en tekens, van Bergson over tijd, van Hume over conventies en gewoontes en van Foucault en Deleuze over de relatie tussen maatschappij en waanzin ontwikkelt hij een zelfstandige, niet-psychiatrische visie op de psychotische ervaring. De kern daarvan is de totale ontregeling van de betekenissen, symbolen en conventies waarmee mensen normalerwijs houvast en identiteit vinden in de werkelijkheid. Zonder het lijden aan wanen te romantiseren wijst Kusters erop dat die ontregeling niet alleen iets negatief is maar ook de opmaat kan zijn voor creativiteit, euforie en een nieuwe vrijheid. Niet elke psychose is verbonden met angsten, depressies of totale ontreddering.

Wij, zelfverklaarde normale mensen, houden de waanzin het liefst zo ver mogelijk van ons weg. Ter eigener geruststelling verbannen we de gek uit de samenleving en isoleren hem. We houden ons niet anders met hem bezig dan uit een plichtsbesef dat we ook geesteszieken niet aan hun lot overlaten. Dit boek haalt de psychoot dichterbij. Hij blijkt in belangrijke opzichten te lijken op de kunstenaar en de filosoof, de dromer en het kind, op de adolescent die zich in de roes van de extase verliest of op de buitenlander die ons toespreekt in een vreemde taal. Hij is minder zielig en minder onbegrijpelijk dan we denken. Er zit methode, normaliteit in de waanzin. Sterker, Kusters’ analyse laat zien hoe dun de grens kan zijn tussen gek en gewoon. Zijn betoog eindigt met de provocerende stelling dat het ‘normale’ leven in onze kapitalistische samenleving veel weg heeft van een collectieve gekte, van een hyperpsychose die zich voltrekt op het maatschappelijke niveau van handelen en algemeen aanvaard denken. Er zit waanzin in de methode, in de normaliteit. Zijn het niet de psychoten, de onaangepasten en ontregelden die buiten de voortsnellende boot van het moderne bestaan vallen, die ons daaraan herinneren? 

Eerder verschenen in Intermediair

Samenvatting

Winnaar Socratesbeker, voor het beste filosofie boek van het jaar

Winnaar Van Helsdingenprijs, boeken over het grensgebied van psychiatrie en filosofie.

De schrijver, filosoof en taalwetenschapper Wouter Kusters heeft tot twee keer toe een periode van 'pure waanzin' doorgemaakt. Vanuit die ervaring heeft hij jarenlang filosofisch onderzoek gedaan naar wat het betekent om 'gek' te zijn. Pure waanzin is, met andere woorden, een buitengewoon rijk en doorleefd boek. Het is een steun in de rug voor degenen die dat nodig hebben op weg naar zelfrespect en autonomie. En het is ook een eye-opener voor familieleden en hulpverleners: 'Een motto als "Doe maar gewoon, want de ander doet al gek genoeg" zou al heel wat misplaatste ernst, gekunsteldheid en malligheid in psychiatrische instellingen kunnen verhelpen.'

'De "gek" staat dichter bij ons dan wij misschien zouden willen.'
- Wouter Kusters


'De waanzin is geen gebrek aan denken, maar een overdaad aan denken. De waanzinnige staat op het punt om een extreem helder inzicht gewaar te worden.'
- Pieter Hilhorst over Alleen in de Volkskrant *****

'Kusters' filosofische onderzoek naar zijn eigen psychotische ervaring is een meesterlijke tour de force.'
- Medisch Contact

Toon meer Toon minder
€ 19,95

Verwachte leverdatum: donderdag 15 april


Taal
Nederlands
Bindwijze
Paperback
ISBN
9789047705802
Verschijningsdatum
september 2013
Druk
1
Aantal pagina's
pagina's
Illustraties
Ja
Nurcode
730: Filosofie algemeen
Categorieën

Uitgever
Lemniscaat B.V., Uitgeverij

Service & contact

Heb je ons nodig? Onze klantenservice helpt je graag verder

Klantenservice

Gratis bezorging

vanaf € 17,50

Retourneren

retourneer je artikel

Op werkdagen voor 23:00 besteld

morgen in huis

Stevig verpakt

bezorgd door PostNL

Veilig en snel winkelen

Betaalmogelijkheden