De zienersteen

Taal: Nederlands
1 recensie
De zienersteen
De zienersteen
De zienersteen

Recensie

Aantal recensies: 1

Recensie door: Bea Ros

In de wereld van Arthur en Merlijn

 

[Recensie] Of ze ooit bestaan hebben, weet niemand zeker. Maar koning Arthur en zijn leermeester Merlijn blijven schrijvers inspireren. Ook in jeugdboeken duiken ze regelmatig op.

In het huidige jeugdboekenaanbod zijn fantasy en magische literatuur fors vertegenwoordigd. De oervorm van dit genre is de middeleeuwse Arthur-literatuur die sinds 1170 West-Europa overspoelt. Ridderlijkheid, hoofse liefde, strijd tegen het kwaad, een queeste, hogere idealen (zoals de Graal) en machten (tovenaar Merlijn) staan hierin centraal. Elementen die, in tal van variaties, ook hedendaagse fantasy-literatuur bepalen. Sommige auteurs nemen zelfs de personages over, met name Arthur en Merlijn zijn populair.

In Westervenster zet Wilma Verwij de figuur van Merlijn in als stuwende kracht. De Britse mediëvist Kevin Crossley-Holland blijft in zijn Arthur-trilogie dichter bij de bron.

Magische nalatenschap

In Westervenster vertoont Merlijn zich in de gedaante van een dikke zeemeeuw en een oude bibliothecaris. Hij is op zoek naar nieuwe hoeders van het magische boek Westervenster. Samen met de Graal en het zwaard Excalibur vormt dit boek de ‘magische nalatenschap van koning Arthur’, een soort heilige drie-eenheid ter bescherming van de mensheid. Wie het boek bezit, heeft de macht van de verbeelding en fantasie. Als het boek in verkeerde handen komt, zal de wereld in koude grauwheid vervallen. Merlijn heeft de tweeling Dylan en Lucy als nieuwe hoeders op het oog. Samen met hun ouders verhuizen ze naar een onbewoond eiland voor de Engelse zuidkust. Hier heeft Merlijn eeuwenlang in een grot gevangen gezeten. Maar ook de makelaar Guy Maskelyne heeft het op dit eiland, en vooral op het boek Westervenster, gemunt. Guy ontpopt zich als erfgenaam van Merlijns aartsvijand. Verweij fantaseert er al te lustig op los. Ze gooit tal van fantasy-elementen op een grote hoop: elfen, Merlijn, Arthur, astrologie, tijdreizen. Dat komt de kracht van het verhaal niet ten goede. Ook in haar stijl heeft ze niet kunnen kiezen. Ze zwabbert heen en weer tussen alledaags, slapstick (met name de hoofdstukken over de makelaardij zijn vet aangezet) en magisch. Ieder voor zich zou prima zijn, alles bij elkaar wordt het een allegaartje. Merlijn en de fantasie verdienen beter.

Zwarte steen

De Arthur-trilogie van Crossley-Holland is juist heel strak gecomponeerd. Korte hoofdstukken, een beeldende stijl en een duidelijk concept. “Veertig procent historie en zestig procent legende”, stelde Crossley-Holland zichzelf als opdracht. De historie is de periode rond 1200 en hoofdpersoon is Arthur. Niet de legendarische koning Arthur, maar een dertienjarige naamgenoot. Deze Arthur woont in kasteel Caldicot, op de grens tussen Engeland en Wales. De legende zijn de verhalen over koning Arthur, of Arthur- in-de-steen zoals hij in dit boek heet. Arthur van Caldicot krijgt van zijn oude vriend Merlijn een obsidiaan, een zwarte steen cadeau. Het blijkt een steen met geheime krachten, want Arthur ziet de legendarische wereld van Arthur erin weerspiegeld. Op het moment dat Arthur dingen in de steen begint te zien, zitten we al op eenderde van het eerste deel, Arthur – de zienersteen. De auteur neemt de tijd om het dagelijks leven op Caldicot te beschrijven. De lezer krijgt zo een beeld van het leven in de twaalfde eeuw, met al zijn rangen en standen, gebruiken en bijgeloven. De bewoners zweven tussen christendom en heidens bijgeloof in. Er zijn veel dingen die Arthur niet begrijpt. Over het leven, maar ook over zichzelf. De zienersteen fungeert als spiegel voor zijn leven. Hij ontdekt de parallellen tussen het leven van koning Arthur en zijn eigen leven. Zo komt hij te weten dat hij, net als die koning, een aangenomen kind is. In het onlangs verschenen tweede deel, Arthur – In het tussenland, is Arthur schildknaap bij Lord Stephen van Holt. Hij zal hem vergezellen op de vierde kruistocht. In dit boek zijn de parallellen tussen Arthurs leven en de verhalen in de steen minder direct. Toch leert de steen hem nog steeds dingen over hemzelf. Door de avonturen van Arthurs ridders leert hij nadenken over goed en kwaad, maar ook over zijn eigen wensen en zijn eigen identiteit. Zo weet hij inmiddels wie zijn vader is, maar zijn moeder is nog een grote onbekende voor hem. Arthur staat op de drempel van het leven, in een tussenland: “halverwege tussen kind en man, schildknaap en ridder. Tussen Caldicot en Gortanore… Tussen mijn leven hier en de wereld van de steen”. Hij ontdekt dat het belangrijk is een queeste te hebben in het leven, iets dat uitstijgt boven het puur materiële. De steen laat hem zien dat er achter de alledaagse werkelijkheid nog een andere wereld schuilgaat, namelijk die van de verbeelding en verhalen. Dat is een wereld die over de grenzen van de tijd heen stand kan houden. Niet voor niets staat koning Arthur bekend als de “once and future king”, “de koning die was en zal zijn”.

Eerder verschenen op Didactief

Samenvatting

Arthur - de zienersteen

Kevin Crossley-Holland

Omslagillustratie: Martijn van der Linden

De dertienjarige Arthur krijgt van zijn oude vriend Merlijn een steen cadeau. En het blijkt een heel bijzondere te zijn; in de steen kijkt hij terug naar een leven dat vele honderden jaren eerder geleefd werd. Langzamerhand komt Arthur erachter dat het leven van de jongen in de steen grote overeenkomsten vertoont met het zijne.

De pers over dit boek:

'Arthur - de zienersteen is het eerste deel van een trilogie en is zo prachtig geschreven dat je verlangend uitkijkt naar de volgende delen.'

Het Noordhollands Dagblad

Kijk ook op Leesfeest, dé website voor kinderboeken! Je vindt daar bijvoorbeeld een recensie van dit boek. Daarnaast kun je er ook een column lezen en een interview met de auteur.

Andere boeken van Kevin Crossley-Holland:

Arthur in het tussenland

Arthur - koning van de Middenmark

De magische wereld van koning Arthur

Gatty

Toon meer Toon minder
€ 17,95

Verwachte leverdatum: woensdag 08 juli


Taal
Nederlands
Bindwijze
Hardcover
ISBN
9789056373702
Verschijningsdatum
september 2001
Druk
1
Aantal pagina's
328 pagina's
Illustraties
Ja
Nurcode
283: Fictie 10-12 jaar
Categorieën

Uitgever
Lemniscaat, Uitgeverij

Vertaald door
Tjalling Bos

Meer van deze serie

Service & contact

Heb je ons nodig? Onze klantenservice helpt je graag verder

Klantenservice

Gratis bezorging

vanaf € 17,50

Retourneren

retourneer je artikel

Op werkdagen voor 23:00 besteld

morgen in huis

Stevig verpakt

bezorgd door PostNL

Veilig en snel winkelen

Betaalmogelijkheden