Voor 23:00 besteld, morgen in huis

Gratis verzending vanaf €17,50

Steun de boekensector

De verboden tuin

Auteur(s): Wessel te Gussinklo
Taal: Nederlands
0,2/5
2 recensies
De verboden tuin
De verboden tuin

Recensie

Aantal recensies: 2

Recensie door: Jan Koster
4/5

Ondraaglijk mooi

Tien jaar heeft het geduurd voordat een uitgever eindelijk bereid was om De verboden tuin, de eerste volledige roman van Wessel te Gussinklo, uit te geven. Daarvoor was wel de hulp van de destijds vermaarde journalist K.L. Poll nodig. Het viel meteen in de prijzen: het kreeg de Anton Wachterprijs en de debutantenbeurs van het Fonds voor de Letteren. Het duurde even voordat er een opvolger was, maar het was het wachten alleszins waard. De opdracht, het vervolg hierop, kreeg een nog warmer onthaal. Dit werk wordt gerekend tot de klassiekers in de Nederlandse Literatuur van na de oorlog.

[Recensie] De verboden tuin is het eerste boek dat gewijd is aan Ewout Meyster. Hij is dan nog een kind, een jongen die de puberteit nadert. Hij leeft alleen met zijn moeder, zijn vader is overleden. In het verhaal wordt er niet vaak naar verwezen maar het zou niet verbazen als hij daar flink last van heeft. Zijn moeder speelt af en toe wel een rol, maar erg dominant is zij niet aanwezig.

Eenzaam

Aan alles voel je dat Ewout een eenzaam joch is. Het is een eenzaamheid die hij over zichzelf afroept. Hij doet zijn best om aansluiting te vinden bij leeftijdgenoten, slaagt daar ook geregeld in, maar door zijn gedrag duurt dat nooit lang. Hij weet zich niet aan te passen aan zijn leeftijdgenoten. Als zij spelletjes doen overdrijft Ewout, als zij zich vervelen of gewoon niets te doen weten te verzinnen, dan verzint hij de raarste dingen. Elke dag eindigt eenzaam.

In zijn kamer probeert hij greep te krijgen op zijn leven, maar zelfs daar ontspoort hij; in gedachten. Hij fantaseert geregeld over een nogal populair meisje, Hanneke. Soms lukt het hem om haar aandacht te trekken maar van echt contact komt het niet. Ewout verzint in gedachten manieren om nader tot haar te komen. Het begint meestal heel gewoontjes, tot zijn fantasie op hol slaat. Het eindigt vaak nogal macaber. In één van zijn fantasieën heeft hij haar aan een boom vastgebonden, besmeurt haar met modder en uitwerpselen zonder te zwichten voor haar smeekbeden om genade. Gelukkig is er wel een scheiding tussen droom en daad, maar het geeft wel aan hoe verwrongen hij in het leven staat.

Herkenbare trekjes

In De verboden tuin zijn al heel wat trekken van de oudere Ewout Meyster te ontdekken. In De opdracht is hij ouder, maar nauwelijks wijzer. De hardnekkigheid waarmee hij in dat boek de aandacht opeist, zich bespottelijk gedraagt en zich telkens onmogelijk maakt is in de kiem al aanwezig in De verboden tuin.

Wessel te Gussinklo schrijft heel dwingend en weet op onnavolgbare wijze de wereld te beschrijven vanuit het perspectief van een jonge knaap die zijn weg nog moet zien te vinden. En daar misschien wel nooit in zal slagen. Ewout is nog hartstikke kinderlijk, maar hij heeft ook al wat trekjes van een mannelijke puber die al een beetje last begint te krijgen van zijn hormonen.

Wat een inlevingsvermogen!

Het meest bijzondere is dat deze auteur er zeer goed in is geslaagd om een heel dubbel gevoel op te wekken over deze Ewout Meyster. Want net als bij De opdracht weet je na lezing van De verboden tuin niet goed wat je van deze knaap moet denken. Je schippert tussen eenzaam, zielig en meelijwekkend aan de ene kant en irritant, strontvervelend en naargeestig aan de andere kant. Wessel te Gussinklo stuurt je telkens een andere kant op, hoewel aan het einde de balans dan toch lijkt door te slaan naar meelijwekkend als het boek besluit met:

“Nooit was hij zo uitgelachen. Nooit had hij zich zo radeloos ongelukkig en vernederd gevoeld.
Ten slotte ging hij met zijn rug naar het gelach en gejoel tussen de fietsen in het fietsenhok staan, en keek onbeweeglijk naar de donkerbruin geteerde wand voor hem.”

Razend knap!

Eerder verschenen op jkleest.nl

Recensie door: Tea Lierop van

Het labyrint van een kind

[Recensie] Dit boek zou nog mooier zijn dan De hoogstapelaar, deel drie van de tetralogie, dat ik onlangs las. Het was mijn kennismaking met Wessel te Gussinklo en het klinkt vreemd om te beginnen met het derde deel, maar volgens kenners is het uitstekend apart te lezen. Maar nu was de nieuwsgierigheid naar het eerste deel, waarin Ewout nog maar een klein jongetje is, erg groot. De titel klinkt alvast raadselachtig!

De kennismaking met Ewout doet denken aan het kijken door een bril die het echte beeld van het jongetje vertekent. Niet dat hij er vreemd uit zou zien, maar omdat de gedachten die hij openbaart zo onaf, lucide zijn. Hij voelt, observeert, formuleert en ventileert zijn denkbeelden die, wanneer je ze zou tekenen, tot vervormde beelden zouden leiden; traag, amorf en buiten proporties. Zo beleeft Ewout de wereld, op jacht naar eeuwige roem, zal hij heel wat voor elkaar krijgen en de gevolgen voor de omgeving zullen groot zijn. Veel van deze fantasieën spelen zich af in de tuin waarin tal van verwilderde plekjes zijn waar Ewouts gedachtespinsels een goede voedingsbodem krijgen en deze succesjes – die vooral in zijn hoofd plaatsvinden – hebben geen doel op zich, maar laten de ontwikkeling van de jongen zien. Een jongen op zoek naar warmte.

“Het had niets met vertellen te maken of bedenken wat hij voor zich zag; het gebeurde, en hij registreerde dat gebeuren verrukt. Dat was alles. En ten slotte was zo’n gebeuren voltooid en zag het haarscherp en doodstil voor zich: het was, het was – van het begin tot het einde met alle verwikkelingen; en hij was één met alle dingen, veilig, alles vertrouwd, bekend; alles zoals hijzelf, stampvol bedoeling, voor hem alleen, voor altijd; de ruimte vulde zich met hoogzingende vrouwenstemmen. Hij wist alles: hij wist wie hij zelf was en wie hij werd, en wat hij wilde en al het andere: hij kon alles, niets was voor hem onmogelijk. En glimlachend viel hij in slaap.”

De variatie in de plannetjes is groot, zijn briljante idee een onderaards riviertje te maken is zeer opwindend omdat het geheim is! Meestal zijn z’n ideeën zo bijzonder dat hij tintelt bij de gedachte alleen al omdat hij ze zelf bedenkt en uitvoert. Het bestaande lokt hem veel minder, dat ligt te ver van zijn wereld en gaat niet leven voor hem. De relatie met de dingen om zich heen bezorgen Ewout eenzame gevoelens. Als scherp observator ziet hij om zich heen talloze dingen waarmee hij geen enkele band mee krijgt; ze zijn er gewoon en veranderen nooit, zeer verontrustend voor de jongen. Hoe een auteur op zo’n manier in het hoofd van een kind kan kruipen, zijn eenzaamheid en worsteling kan beschrijven is meesterlijk.

Er is ook een moeder, de vader is niet meer. De uitwerking van dit thema is heel subtiel en toch overtuigend, er zijn schitterende dialogen met moeder die Ewout toespreekt wanneer hij stout geweest is. Behalve zijn moeder en afwezige vader spelen leeftijdsgenootjes een grote rol, met hen meet hij zich, hun daden worden bekritiseerd en door zich aan hen te spiegelen vormt hij zichzelf. En dan zijn er natuurlijk ontluikende seksuele gevoelens die verwarren, voldoende spanning geven en je bezighouden.

“‘Jammer dat papa dood is, hè mama?’ zei hij onverschillig, maar met het gevoel of hij zijn adem met een schokje inhield. Zijn moeder knikte. Ze zag er opeens verbijsterd uit. ‘Mis jij papa erg, Ewout?’ Hij haalde zijn schouders op, wat moest hij zeggen? Missen? Hij dacht er nooit over na; het was als met vriendjes, speelgoed, plannen, voornemens, die hij vroeger had gehad toen hij kleiner was. Hij wist ze nog wel, maar het zei hem niets meer. Of liever, nog anders. Niet híj miste zijn vader, maar het waren de andere kinderen die hem misten, die er wat van zeiden, op school, vriendjes, alsof hij scheel was, of rood haar had, of een eigenaardig brilletje. Er was iets met hem: geen vader!’”

Voor de liefhebber van de ongrijpbare wereld van een kind dat zich verloren voelt en daarom zijn gedachten en fantasieën tot zijn universum maakt en daarin botst met de harde werkelijkheid. Mijn blik richt zich verlangend op het tweede deel De opdracht.

Eerder verschenen op Met de neus in de boeken

€ 21,50

Verwachte leverdatum: donderdag 22 oktober


Taal
Nederlands
Bindwijze
Paperback
ISBN
9789083048000
Verschijningsdatum
maart 2020
Druk
4
Aantal pagina's
278 pagina's
Illustraties
Ja
Nurcode
301: Literaire roman, novelle
Categorieën

Uitgever
NBC - Uitgeverij Koppernik BV

Service & contact

Heb je ons nodig? Onze klantenservice helpt je graag verder

Klantenservice

Gratis bezorging

vanaf € 17,50

Retourneren

retourneer je artikel

Op werkdagen voor 23:00 besteld

morgen in huis

Stevig verpakt

bezorgd door PostNL

Veilig en snel winkelen