Wijn van Nederlandse bodem

Over smaak, terroir en het succes van de nieuwe wijnmakers

Taal: Nederlands
0,25/5
2 recensies
Wijn van Nederlandse bodem
Wijn van Nederlandse bodem
Wijn van Nederlandse bodem

Recensie

Aantal recensies: 2

Recensie door: Marlies Voorde

Niet het boek dat je verwacht

[Recensie] Ter ere van het Internationale Jaar van de Bodem (2015) verscheen eind 2015 het boek Wijn van Nederlandse bodem. Een fraai vormgegeven boek met boeiende verhalen. Over Nederlandse wijn, Nederlandse bodems, en Nederlandse wijnmakers.

Enigszins plichtmatig sloeg ik het open: het boek Wijn van Nederlandse bodem, van Geert-Jan Vis, Denise Maljers en Stan Beurskens. Het zou een fraaie serie wetenswaardigheden bevatten, verwachtte ik, over bodemsoorten, wijnen, smaken, en hoe deze in Nederland aan elkaar gerelateerd zijn. Interessante kennis, waarmee je bovendien kan koketteren op feestjes en partijen. Als je het allemaal kan onthouden tenminste.

Maar ik had het mis. Dit is geen boek waarin de schrijvers vertellen wat ze allemaal weten. Deze auteurs – twee geologen die werkzaam zijn bij onderzoeksinstituut TNO en een oenoloog (wijnkundige) – vragen zich dingen af, gaan op zoek naar de antwoorden, en nemen de lezer mee op sleeptouw. En dat levert geen encyclopedische opsommingen op, maar prachtige verhalen.

Oei. Stinkt!

Te koud, te nat, te plat. Dat was tien jaar geleden nog het oordeel over Nederland als wijnland, schrijft wijnauteur Harold Hamersma in zijn voorwoord: “In mijn oude notities lees ik: ‘Rauw, grof, stinkt, rubberachtig, onzuiver.’ En ook: ‘Oei!’.” Maar de wijnbouw heeft de afgelopen tijd een enorme ontwikkeling doorgemaakt, blijkt uit het boek. Nederland telt inmiddels 200 wijngaarden, waarvan er 150 serieuze bedrijven zijn. Ook de kwaliteit nam toe. Veel Nederlandse wijnen kunnen zich inmiddels meten met hun Franse voorbeelden. Met name de aanplant van nieuw druivenrassen, zoals de Johanniter en blauwe Regent hebben hier een rol in gespeeld.

Maar is de Nederlandse grond wel lekker genoeg voor een mooie wijn? Veel wijnkenners denken dat je de bodem kan proeven in de wijn die je drinkt. De mineralen uit de grond gaan in de wijn zitten, is hun overtuiging, zodat deze bijvoorbeeld een vuursteensmaak krijgt. Maar klopt dat ook? Er blijkt over deze kwestie een ware stromingenstrijd in de wijnwereld te woeden (de ‘War on Terroir’ ), waarbinnen zelfs een militante groep actief is (de ‘Terroiristes’).

Onderzoek

Vis, Maljers en Beurskens nemen de proef op de som en onderwerpen wijnen van verschillende bodems, maar van dezelfde druif, aan een professionele smaaktest. Maakt het uit of de wijn van een zand- of een kalkgrond komt? En wat doet het met de smaak als je van dezelfde druif en dezelfde wijngaard met verschillende gisten wijn maakt? Voor het onderzoek gaan de auteurs op bezoek bij tien van de ruim 200 wijngaarden die Nederland telt.

En dat levert weer extra verhalen op. Over hoe de wijnbouwers op het idee kwamen om een wijngaard te beginnen, hoe ze begonnen met hun bedrijf, en welke tegenslagen ze moesten overwinnen. De associatie met het populaire tv-programma ‘Ik vertrek’ dringt zich op, al blijven de wijnboeren in deze verhalen in Nederland, en komt alles aan het einde wel op zijn pootjes terecht.

Bodems en klimaat

En het boek gaat niet alleen over de wijn. Ook zijn intermezzo’s opgenomen over de geologie van Nederland, de vorming van de bodem, en het Nederlandse klimaat. Als je het boek uit hebt, heb je al met al behoorlijk wat kennis opgedaan. En daar kan je dan toch nog leuk mee voor de dag komen, op je volgende feestje.

Eerder verschenen op Kennislink

Recensie door: Cécile Janssen
5/5

Bodem niet te proeven in Nederlandse wijn

De Nederlandse bodem is prima geschikt voor het verbouwen van wijn, constateren geologen van TNO in het Internationale Jaar van de Bodem. Je proeft ‘m alleen niet in de wijn terug.

Tien jaar geleden was het oordeel over wijn van Nederlandse bodem nog overwegend negatief. “Te koud, te nat, te plat. Nederland is geen wijnland”, oordeelde het Belgische Standaard Magazine indertijd. Dat voorbeeld haalt wijnschrijver Harold Hamersma aan in de inleiding bij het nieuwe boek Wijn van Nederlandse bodem.

De Nederlandse bodem
Een verrassend boek, in meerdere opzichten. De auteurs, Geert-Jan Vis, Denise Maljers en Stan Beurskens, hebben namelijk letterlijk de bodem als uitgangspunt genomen. Vis en Maljers zijn geologen, werkzaam bij TNO. Beurskens is oenoloog. Ze hebben, voor het eerst, diepgaand de invloed van bodem op de wijnbouw in Nederland onderzocht. Het boek biedt dan ook een helder en fascinerend inzicht in de Nederlandse bodem. Specifiek richtten ze zich op de relatie tussen de diverse grondsoorten en de smaak van wijnen. Hun conclusie: het effect van bodem op wijn is niet te proeven.

‘Wat doet de bodem met de geur en smaak van wijn?’
De onderzoekers gingen grondig te werk. Ze wilden weten of er verschillen in smaak naar voren zouden komen als ze wijn maakten van de verschillende Nederlandse bodems, en zo ja, of ze zouden kunnen verklaren waardoor dat komt. Uiteraard realiseren ze zich dat behalve de ligging van de wijngaard ook het klimaat en het wijngaardbeheer van grote invloed zijn. Hun insteek was daarom: “Als we nou de vinificatie op exact dezelfde wijze doen en alleen de bodem variëren bij gebruik van hetzelfde druivenras, wat doet dat dan met de geur en smaak van wijn?”

Ze selecteerden 10 wijngaarden met verschillende bodems, 5 in Zuid-Limburg en 5 in de Achterhoek. Wijngaarden op kalksteen, löss, zandgrond en lemige, kleiïge en zandige rivierafzettingen. In oktober 2014 oogstten ze druiven van 2 in Nederland geteelde druivenrassen, de Auxerrois en Johanniter. In de wijnkelder van Stan Beurskens (St. Martinus) maakten ze er onder exact dezelfde en gecontroleerde omstandigheden wijn van. In een extra experiment maakten ze van een derde druivensoort, Souvignier Gris uit één en dezelfde wijngaard, bovendien drie keer wijn, steeds met een andere gist.

Wetenschappelijk vaststellen geur- en smaakkarakteristieken
Voor de wetenschappelijke onderbouwing van het experiment schakelden de onderzoekers het wijnlaboratorium DLR Neustadt in. Dit laboratorium is gespecialiseerd in het vaststellen van geur- en smaakkarakteristieken en werkt met proefpersonen met gekalibreerde en dus objectieve smaakwaarnemingen.

Na al deze zorgvuldige voorbereidingen was het resultaat ontnuchterend. Het effect van bodem op de wijn is niet te proeven. De rijpheid van de gebruikte druiven en vooral de gebruikte gisten hebben een veel grotere invloed.

De auteurs besluiten: “Als we terroir zien als het samenspel van geologie, bodem, (micro)klimaat, druivenras, wijngaardbeheer en vinificatie, dan kunnen we stellen dat terroir een rol speelt in onze resultaten. Wijnmaken is complex en afhankelijk van vele keuzes. De wijngaard behelst zo veel factoren dat je de individuele aspecten ervan niet kunt isoleren. Om dat te bestuderen heb je echt een groot opgezet meerjarig onderzoek nodig.”

Dit artikel verscheen eerder op Foodlog.

Samenvatting

Rijk geïllustreerd boek over wijn van Nederlandse bodem Hoe goed gaat het met onze wijn? Kunnen we de smaak van de bodem, de invloed van terroir in Nederlandse wijnen proeven? Experts laten in Wijn van Nederlandse bodem voor het eerst heel visueel de resultaten en smaken zien en gaan in op de toekomst van wijn in Nederland. Tien wijngaardeniers uit Gelderland en Zuid-Limburg, die hun druiven en grond lieten testen, vertellen over hun liefde voor wijnbouw en geven tips over hun favoriete wijn-spijscombinaties.

Toon meer Toon minder
€ 25,99

Verwachte leverdatum: dinsdag 10 december


Taal
Nederlands
Bindwijze
Hardcover
ISBN
9789089896728
Verschijningsdatum
november 2015
Druk
1
Aantal pagina's
192 pagina's
Illustraties
Ja
Nurcode
447: Wijn en dranken
Thema's
  • Levensstijl, hobby‘s en vrije tijd
  • Kookkunst / eten en drinken etc
  • Eten en drinken: dranken
Categorieën

Uitgever
Terra

Service & contact

Heb je ons nodig? Onze klantenservice helpt je graag verder

Klantenservice

Gratis bezorging

vanaf € 17,50

Retourneren

retourneer je artikel

Op werkdagen voor 23:00 besteld

morgen in huis

Stevig verpakt

bezorgd door PostNL

Veilig en snel winkelen

Betaalmogelijkheden