Voor 23:00 besteld, morgen in huis

Gratis verzending vanaf €17,50

Steun de boekensector

Unesco's levend erfgoed

Auteur(s): Massimo Centini
Taal: Nederlands
0,15/5
2 recensies
Unesco's levend erfgoed
Unesco's levend erfgoed
Unesco's levend erfgoed

Recensie

Aantal recensies: 2

Recensie door: Evert van der Veen
4/5

Traditionele gewoontes en gebruiken in beeld

[Recensie] Dit boek brengt bijzonder erfgoed uit met name Europa en Azië in beeld maar ook andere werelddelen, behalve Australië, zijn vertegenwoordigd. De keuze voor dit erfgoed heeft vanuit antropologisch oogpunt plaatsgevonden. Het gaat om folklore, feesten, festivals, dans, zang, theater maar ook paardensport en de vervaardiging van allerlei producten krijgen veel aandacht. Het boek is bijzonder fraai geïllustreerd en biedt door de vaak zeer boeiende foto’s een zeer uiteenlopend spectrum van menselijke creativiteit en nijverheid. Een aantal items dat mij in het bijzonder aansprak:

Spanje is bekend vanwege de flamenco en van deze dans worden historische achtergronden gegeven waaruit blijkt dat de oorsprong ligt in zigeuners in Andalusië maar dat er ook invloeden zijn van Byzantijnse, islamitische en Joodse liturgische gezangen.

In Spanje bestaat ook de traditie van het bouwen van menselijke torens, tarragora genaamd, die tot wel tien ‘verdiepingen’ hoog kunnen zijn. De omslagfoto van het boek toont zo’n toren die er op het eerste gezicht nogal complex uitziet en bestaat uit een grote groep mensen die dicht op elkaar staat, elkaar vasthoudt en zo de kracht heeft om op elkaar gestapelde mensen staande te houden.

In België zijn er nog steeds zo’n 15 families die de 5 eeuwen oude traditie van het garnalen vissen te paard in ere houden. Nederland is vertegenwoordigd met de molenaar en Kinderdijk waar 19 molens op een rij staan. De bijbehorende foto’s zijn prachtige sfeerplaatjes. De Spaanse Rijschool in Wenen is een 400 jaar oude traditie met Lipizzaner paarden die elegante bewegingen maken op klassieke muziek.

Cremona in Italië is beroemd om het bouwen van violen, waaronder de Stradivarius. Er zijn 150 ateliers in deze stad; een instrumentenbouwer kan drie tot zes violen per jaar vervaardigen. De foto’s die deze traditie vergezellen, zijn bijzonder fraai.

Marrakesh in Marokko is beroemd om het Jemaa el Fna plein waar overdag een veelkleurige markt wordt gehouden en ’s avonds allerlei muziek te horen is. Armenië is bekend om het bakken van lavash, een dun en langwerpig brood dat ook als hostie dient in de apostolische kerk.

In Mongolië bouwt men een locale variant van de yurt: een rond, mobiel tenthuis waarvan het skelet bestaat uit smalle houten latten. Japan kent de traditie van washi, handgemaakt papier dat van de bast van de papiermoerbei wordt vervaardigd.

Indonesië is vertegenwoordigd met de batik cultuur, een zeer bewerkelijk procédé om stof te kleuren dat als volgt wordt beschreven:

“de patronen worden aan beide zijden van de stof (katoen, linnen of zijde) aangebracht, nadat ze zijn getekend met stippen en dunne lijnen gesmolten was. De was is waterdicht en de stof eronder wordt niet gekleurd tijdens het verfproces. De doek wordt vervolgens gedroogd en de was wordt verwijderd met kokend water. Dezelfde procedure moet worden herhaald voor elke gebruikte kleur, waardoor het honderden uren werk vergt om een enkele batik te produceren”, pagina 203.

In Ecuador wordt van palmboomvezels de panamahoed gemaakt. Oorspronkelijk werd deze door arbeiders gedragen, nu is het een stijlicoon voor mannen die zich graag willen onderscheiden.

Dit boeiende boek is een levendige staalkaart van alles wat mensen fascineert en waar zij zich graag mee bezighouden. De foto’s zijn van hoge kwaliteit; zij vormen een boeiende illustratie van de tekst en brengen de eeuwenoude tradities op levendige wijze dicht bij de lezer. Het gebonden boek is uitgegeven op een royaal formaat waardoor de foto’s goed tot hun recht komen.

Voor het eerst gepubliceerd op De Leesclub van Alles

Recensie door: Chris Reinewald
2/5

Niet-aanstootgevend cultureel erfgoed

[Recensie] De meeste cultuur ligt op straat of in een ambachtswerkplaats en veel minder binnen museummuren. Cultureel erfgoed is de antropologische verzamelterm hiervoor.

Men onderscheidt materieel of immaterieel: ding of doen.

Voorop het rijk geïllustreerde koffietafelboek Unesco’s levend erfgoed prijkt iets immaterieëls: de menselijke toren die bewoners van het Spaanse Tarragona vormen – uiteraard in coronaloze tijden. Volgens een doordacht fysieke constructie klimt jong op oud.

Een hedendaagse Spaanse conceptkunstenares heeft volgens hetzelfde principe ook een vergelijkbaar groepskunstwerk ontwikkeld.

Immaterieel impliceert meestal massaal. Vlamingen op hun bouwen graag reuzen, dragen die feestelijk rond en steken ze dan in de fik: een menselijke behoefte bij massavermaak, waarover Elias Canetti al in zijn standaardwerk Massa en Macht schreef.

De Unesco, de culturele tak aan de Verenigde Naties in Parijs, beoordeelt en registreert zulk erfgoed om volkstradities voor later veilig te stellen, benadrukt het degelijke en dor vertaalde boek meermaals.

Mooi, maar ís erfgoed werkelijk zo onwrikbaar? Veel tradities blijken 18de of 19de eeuws en werden tussentijds aangepast. Spanje viert vele volksfeesten, wortelend in heidense rituelen, die – ter behoud – in quasi-Rooms Katholiek jasje zijn herverpakt. Er bestaat zelfs een soort morenfeest met zwart geschminkte, blanke deelnemers, waar we hier (en helemaal al in het boek) maar beter over zwijgen.

De brave keuze en volgorde in dit wereldcultuurboek verbazen. Waarom slechts vier keer Afrika?! Is Vodou (Benin, Haiti, Louisiana, Amsterdam zuidoost) geen multicultureel erfgoed? Met het Portugese koebelmakersambacht, veel geborduur, flamenco, de Spaanse rijschool in Wenen en onze Kinderdijk-molens omzeilt men actuele discussies.

Juist iets bruut-ongecultiveerds als Poklada, een Kroatisch-Hongaars eindwinterfeest in Mohács met verkleedpartijen in schapenvachten en angstaanjagende maskers, belichaamt onze oerinstincten.

Daarbij is het in de Westerse wereld, anders dan in het rigide Japan, Korea en China met rotsvast omschreven ambachten, juist gewenst dat tradities met de tijdgeest meebuigen.

Ook aan die actuele discussie brandt het boek zijn vingers niet. Maar de foto’s zijn werkelijk prachtig en nodigen uit tot nog eens bekijken om je te verbazen over onze wereld.

Eerder in kortere vorm gepubliceerd in Museumtijdschrift

Samenvatting

De hoogtepunten uit Unesco's lijst van het ‘levende erfgoed’ worden in dit boek getoond en beschreven.

€ 37,50

Verwachte leverdatum: donderdag 17 juni


Taal
Nederlands
Bindwijze
Hardcover
ISBN
9789462263697
Verschijningsdatum
maart 2020
Druk
1
Aantal pagina's
200 pagina's
Illustraties
Ja
Nurcode
610: Taal en cultuur algemeen
Categorieën

Uitgever
DATO

Service & contact

Heb je ons nodig? Onze klantenservice helpt je graag verder

Klantenservice

Gratis bezorging

vanaf € 17,50

Retourneren

retourneer je artikel

Op werkdagen voor 23:00 besteld

morgen in huis

Stevig verpakt

bezorgd door PostNL

Veilig en snel winkelen

Betaalmogelijkheden