Alma

Zaterdag, 16 juli, 2022

Geschreven door: Sander Meij
Artikel door: Sanne de Jong

Op de vlucht

[Recensie] Sander Meij vertelt in zijn nieuwe Young Adult roman Alma het verhaal van een vluchteling aan de Texaanse grens. Alma, een meisje van slechts vijftien jaar oud, is alleen van haar woonplaats in Honduras naar de Verenigde Staten gevlucht. Na het lezen van dit boek realiseer je je pas hoe weinig ruchtbaarheid er gegeven wordt aan wat deze vluchtelingen meemaken.  

Twee verhaallijnen
In dit boek lees je vanuit het perspectief van Alma. Wanneer de drugsbendes haar woonplaats langzaamaan overnemen en het voor Alma allang niet meer veilig is, moet ze weg uit San Pedro Sula. Maar waarheen? In Alma lees je vanuit twee verhaallijnen: de ene lijn vertelt het verhaal van Alma en het begin van haar vlucht naar de Verenigde Staten, de andere lijn gaat over Alma aan de Texaanse grens. Hierdoor weet je vanaf het begin dat Alma het tot aan de grens redt, maar dat stoort het verhaal zeker niet. Het maakt je als lezer juist benieuwd naar hoe de verhaallijnen samenkomen en hoe Alma ooit de Texaanse grens heeft weten te bereiken. 

Sander Meij (1980) is naast auteur, ook redacteur, dichter en vertaler. In 2015 debuteerde hij met de gedichtenbundel Nieuw eiland (Nieuw Amsterdam). Drie jaar later verscheen zijn kinderboekendebuut Bennie Tak aan de wandel (Unieboek | Het Spectrum). Alma is het YA-debuut van Meij. Hij heeft voor zijn poëzie diverse prijzen gewonnen, waaronder de Meander Poëziewedstrijd.

Gezien met eigen ogen
Waarom Sander Meij dit verhaal móést opschrijven, wordt duidelijk uit zijn nawoord. Meij woonde in de Verenigde Staten van mei 2017 tot juni 2019, op het moment dat aan de grens met Mexico een humanitaire crisis plaatsvond. In Tijuana, Mexico, zag Meij met eigen ogen hoe honderden gezinnen op straat woonden. In parken, onder viaducten en langs snelwegen; overal stonden koepeltentjes waar mensen jaren in verbleven, in omstandigheden waar je je geen voorstelling van kan maken. Daarbij bedacht Trump toen dat het een slim idee was om kinderen van hun ouders te scheiden, waardoor kinderen met honderden tegelijk in koude sporthallen verbleven, net zoals Alma in het verhaal. Zo liet deze crisis Meij niet meer los. Door middel van Alma kan hij deze vluchtelingen nu een gezicht geven.

Nederlandse Natuurkundige Vereniging

In Alma worden de momenten van hoop en vertrouwen afgewisseld met de nare procedures, viezigheid en levensbedreigende situaties waarin Alma terecht komt. De schrijfstijl van Sander Meij is vlot, waardoor het een boek is dat je op een fijn tempo kan lezen. Daarbij zijn sommige stukken zeker heftig en ontroerend, maar soms kwam het tijdens het lezen op mij niet helemaal over hoe extreem heftig dit moet zijn geweest voor Alma. Er waren natuurlijk ook momenten waarbij Meij mij zeker te pakken had, bijvoorbeeld op het einde, wanneer Alma iemand eindelijk weer terugziet.

Aan de grens
Tegelijkertijd realiseer je je wel hoe weinig er bekend is over de situatie van de vluchtelingen aan de Texaanse grens. Dit blijft je na het lezen ook zeker bij. Als je het boek uit hebt weet je een stuk meer over de belachelijke situatie daar, hoe slecht sommige dingen geregeld zijn en hoe de politiek van Trump daar in negatieve zin aan heeft bijgedragen.

De twee verhaallijnen zijn beiden even sterk, waardoor je als lezer niet een voorkeur hebt voor een bepaalde verhaallijn. In beide lijnen is er iets waardoor je verder wil lezen en nieuwsgierig bent naar het verhaal van Alma. Bovendien is boven de hoofdstukken goed aangegeven in welk deel van het verhaal je je bevindt: in Texas of op de vlucht vanuit Honduras.

Alles is mogelijk
Meij laat goed zien waar kinderen in deze situatie doorheen moeten. Ze worden soms gescheiden van hun ouders, geconfronteerd met verschrikkelijke situaties en toch moeten ze ten alle tijden tegen iedereen beleefd blijven. Dat vraagt enorm veel van iemand, laat staan van een kind. Daarnaast geeft Meij weer dat kinderen voorbeelden nodig hebben, zodat ze daadwerkelijk kunnen zien en geloven dat alles mogelijk is, hoe penibel hun leven misschien ook is. Die voorbeeldpersonen hoeven niet per se hun ouders te zijn, maar dat is in het geval van Alma wel zo. Haar moeder studeert aan de universiteit, iets wat Alma later ook wil bereiken. 

Sander Meij heeft met Alma een realistisch beeld geportretteerd van de situatie aan de Texaanse grens, én de vluchtroute van Honduras naar de Verenigde Staten. Een boek waardoor je eindelijk weet wat er écht gebeurt aan de grens met Mexico. 

—  

Voor het eerst gepubliceerd op Bazarow

Alma