‘Ik blijf hier’

Dinsdag, 16 juli, 2019

Geschreven door: Marco Balzano
Artikel door: Perfecte Buren

Met regelmaat krijg je als recensent een boek aangeboden van een auteur die je totaal onbekend is. Dus ook zoals nu, een Italiaanse auteur waarvan je enkel weet dat hij al prestigieuze awards heeft gewonnen. Tijd om kennis te maken met de schrijfsels van Marco Balzano. De cover van de kerktoren die boven het water uitsteekt valt meteen op en is heel herkenbaar. Het is een toeristische trekpleister geworden waar zoveel foto’s van worden genomen maar waar vroeger heel veel leed is geweest. Een dorp dat eens bestond maar nu een verleden is geworden met de kerktoren als enig overblijfsel.

Voorjaar 1923
Trina, zeventien jaar, is aan haar eindexamens bezig om onderwijzeres te worden. Ze kende zowat iedereen die in het bergdorpje Curon woonde maar was enkel bevriend met Maja en Barbara. Ook kijkt ze heimelijk naar Erich die heel veel bij haar vader langskomt.

Alles verandert in het dorp wanneer Mussolini aan de macht komt en de fascisten het nu voor het zeggen hebben. De mensen uit Zuid-Tirol werden verplicht om Italiaans te spreken i.p.v. Duits. Van de een op de andere dag wordt alles geïtalianiseerd. De bewoners van Curon begrepen de Italianen niet en zij hen niet. Plots wordt hun identiteit afgenomen. Het dorp is in twee groepen verdeeld: de optanten en de blijvers. Erich weigert om hun geboorteplaats te verlaten, hij valt nog liever dood! Trina, die nu lerares is, geeft ondergedoken les. Iets wat zeer gevaarlijk is omdat het verboden is om Duits te spreken. In het najaar huwt Trina met Erich. Een man die het kleinste stukje grond heeft van gans het dorp. Al gauw is ze zwanger van Michael en vier jaar nadien wordt Marica geboren. Hun geluk wordt danig verstoord als Hitler ook op de voorgrond treedt.

Alsof er nog niet genoeg ellende is, wordt in het voorjaar van 1940 het decreet goedgekeurd door de Italiaanse regering om met de aanleg van de stuwdam te beginnen. Echter wordt dit stil gelegd omwille van de oorlog. Trina en Erich leven in armoedige omstandigheden. Ze wil weg uit deze plaats waar de ene dictatuur de andere opvolgde en de mensen zonder oorlog ook geen rust vonden maar Erich denkt daar totaal anders over …. En ondertussen moeten ze verslagen toezien hoe de werken vorderen en of hun geliefde dorp al dan niet onder water komt te staan.

Awater

Dit verhaal is verteld vanuit het perspectief van Trina en aan iemand bijzonder gericht. Ze vertelt hoe haar ganse leven eruit zag en wat ze allemaal heeft meegemaakt. Doordat ze lerares is pent ze veel neer en haar gevoelens spatten van de pagina’s. Wonderlijk mooi ge- en beschreven! Je leeft totaal met haar mee en je voelt het immense verdriet dat ze heeft en hoe ze dit alles moet aanpakken om niet gek te worden. De auteur heeft met Trina een sterke vrouw neergezet die door de decennia ’s heen geploeterd heeft om alles uit het leven te halen ondanks de zware tegenslagen.

Alles speelt zich af in het Duitstalig bergdorp Curon, dat in Noord-Italië ligt. Een plaats omgeven door prachtige weilanden en waar het wemelt van de boerderijen. Een dorp dat bedreigt wordt door een gevaarlijk project. Het is een politiek machtsspel en de boeren van dit dorp kunnen zich hier niet tegen bewapenen, ook niet met de hulp van het Vaticaan. De boeren mochten smeken zoveel ze wilden, ze kregen totaal geen gehoor.

Het uitgangspunt van dit verhaal is de stuwdam en je zult lezen wat het voor hen allemaal betekende en hoe ze ermee omgingen. Het boek is onderverdeeld in drie delen: De jaren voor de bouw van de stuwdam en het opkomende fascisme en nazisme. Deel twee vertelt hoe ze het ervan brengen tijdens de oorlog en in deel drie wordt er beschreven hoe ze verder moeten leven met en na de bouw van de stuwdam.

De auteur steekt verschillende topics in het verhaal zoals verlies, gebondenheid, eenzaamheid en een verlangen naar iets wat nooit meer zal terugkeren. Hoe ze zich telkens moeten aanpassen aan de omstandigheden die constant wijzigen en waar Erich, een heel trotse man, het ontzettend moeilijk mee heeft. Een bestaan dat telkens weer op de proef wordt gesteld en waar ze zich toch bij neer moeten leggen, willen of niet … Ook beschrijft hij hoe het boerenleven eruit zag, een hard leven met veel armoede. In geuren en kleuren beschrijft hij hoe een dorp onrecht is aangedaan en de onmacht die daar mee gepaard gaat. Dit heeft hij kunnen doen door de vele research die hij heeft gedaan en ook dankzij getuigen waarmee hij heeft kunnen praten. Op die manier heeft hij een zo waarheidsgetrouw boek geschreven wat betreft het non-fictie gedeelte in dit boek. Balzano heeft een heel verfijnde stijl van schrijven waardoor je aan de pagina’s gekluisterd bent.

Lees dit literaire pareltje met historische verwijzingen, waar een trots volk hun geliefde plaats met alles dat ze hadden hebben moeten afstaan voor een stuwdam. Dit eindigt niet met een happy end maar het was een waar genoegen om dit boek te lezen en krijgt dan ook 5 dik verdiende sterren!

Nancy

Eerder verschenen op Perfecte Buren.